ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ସାମଲ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
Jump to navigation Jump to search
ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ସାମଲ
ଜନ୍ମ ୨୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୯ (1939-02-27) (୭୯ ବର୍ଷ)
ଚାରିଗାଁ, କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା
ଭାଷା ଓଡ଼ିଆ
ଜାତୀୟତା ଭାରତୀୟ
ଆଞ୍ଚଳିକତା ଓଡ଼ିଆ
ଶୈଳୀ ସମାଲୋଚନା ସାହିତ୍ୟ
ପୁରସ୍କାର ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୦୨
ଜୀବନ ସାଥି ଯଶୋଦା ସାମଲ
ସନ୍ତାନ ୩ପୁଅ, ୧ଝିଅ

ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ସାମଲ (ଜନ୍ମ ୨୭ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୯)[୧] ଜଣେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ।[୨] ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ । ସେ ପ୍ରଧାନତ ସମାଲୋଚନା[୩], ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ, କବିତା ଓ ରମ୍ୟ ରଚନା ଆଦି ରଚନା କରିଛନ୍ତି ।

ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନୀ[ସମ୍ପାଦନା]

ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ସାମଲ, ୧୯୩୯ ମସିହା ଫେବୃଆରୀ ୨୭ତାରିଖରେ ଅବିଭକ୍ତ କଟକ ଜିଲ୍ଲା ଓ ବର୍ତ୍ତମାନର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଚାରିଗାଁଠାରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ପିତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଶ୍ରୀବତ୍ସ ସାମଲ ଓ ମା'ଙ୍କ ନାମ ଜେମାମଣି ସାମଲ । ୧୯୫୫ମସିହାରେ ସେ ପ୍ରଥମ କବିତା ଲେଖିଥିଲେ ନେତା କିଏ । ୧୯୬୪-୬୫ ମସିହାରୁ ସେ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ସମାଲୋଚନା ସାହିତ୍ୟ ଲେଖିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଲିଖିତ ପ୍ରଥମ ପ୍ରବନ୍ଧ ଥିଲା ମରୁତୀର୍ଥ । ତାଙ୍କ ଲେଖା, ସେ ସମୟର ବହୁ ପତ୍ରିକାରେ ପ୍ରକାଶ ପାଉଥିଲା । ସେହି ସବୁ ପ୍ରବନ୍ଧ ମଧ୍ୟରୁ କୋଡ଼ିଏଟି ପ୍ରବନ୍ଧକୁ ସଂକଳିତ କରି, ୧୯୭୧ ମସିହାରେ 'ଜଗନ୍ନାଥ ରଥ' ପ୍ରକାଶନ ସଂସ୍ଥା ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ପୁସ୍ତକ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । ପୁସ୍ତକଟିର ନାମ ଥିଲା କଳା ସଂସ୍କୃତି ଓ ସାହିତ୍ୟ । ସେହି ବର୍ଷ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ କବିତା ପୁସ୍ତକ ସମୟରେ ଲିପି ମଧ୍ୟ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ଅଧ୍ୟାପନାକୁ ବୃତି ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ, ୧୯୬୬ମସିହାରେ ଫକୀରମୋହନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଚାକିରି ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରି, ୨୦୦୪ ମସିହାରେ 'ବିଶ୍ବଭାରତୀ' କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ପ୍ରଫେସର[୪] ଭାବରେ ସେବା ନିବୃତ ହୋଇଛନ୍ତି ।

ରଚନାବଳୀ[ସମ୍ପାଦନା]

ବୈଷ୍ଣବ ଚରଣ ବିଭିନ୍ନ ସମାଲୋଚନା ମୂଳକ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ପୁସ୍ତକ ସହିତ ୯ଟି ରମ୍ୟ ରଚନା, ୭ଟି କବିତା ଓ ୮ଟି ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ।

ସମାଲୋଚନା[ସମ୍ପାଦନା]

  • ଓଡ଼ିଆ ଗଳ୍ପ: ଗତି ଓ ପ୍ରକୃତି(୧୯୭୪)[୫]
  • ସୁରେନ୍ଦ୍ର ଗଳ୍ପମାନସ(୧୯୭୮)
  • ଓଡ଼ିଆ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ: ସ୍ରଷ୍ଟାମାନସ(୧୯୬୮)
  • ଓଡ଼ିଆ କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପର ଇତିହାସ

ସମ୍ପାଦନା[ସମ୍ପାଦନା]

  • ମହାପୁରୁଷା ହାଡ଼ିଦାସ ଗ୍ରନ୍ଥାବଳି
  • ଗଣକବି ଗୋପାଳଦାସ ଗ୍ରନ୍ଥାବଳି
  • ପଲ୍ଲୀକବି ନନ୍ଦକିଶୋର ଗ୍ରନ୍ଥାବଳି

ଗଳ୍ପ[ସମ୍ପାଦନା]

  • ଏକାଏକା ନକ୍ଷତ୍ର
  • ଶେଷ ଶୃଙ୍ଗାର

କବିତା[ସମ୍ପାଦନା]

  • ସମୟର ଲିପି
  • ପୁନଶ୍ଚ ମଣିଷ
  • ଆଲୋକିତ ଅନ୍ଧକାର
  • ଏକାକୀ ଇଶ୍ୱର
  • ଅନ୍ୟ ଏକ ପୃଥିବୀ
  • ବିକଳ୍ପ ସତ୍ତା
  • ବିବର୍ତ୍ତିତ ପୃଥ୍ବୀ

ରମ୍ୟରଚନା[ସମ୍ପାଦନା]

  • ଆଜ ଦେଖିଲିରେ
  • କହିବାକୁ ଲାଜ
  • ଇଚ୍ଛନ୍ତି ଦାମ୍ଭିକେ
  • ନାରୀର ମୁହଁ
  • ସଞ୍ଜୟ ଉବାଚ
  • ରଙ୍ଗସଭା
  • ମାରିଚ ବାଣି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରବନ୍ଧ

ଅନ୍ୟାନ୍ୟ[ସମ୍ପାଦନା]

  • ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରବନ୍ଧମାଳା
  • ପ୍ରବନ୍ଧ ରତ୍ନାବଳୀ
  • ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ, ଧର୍ମ ସାହିତ୍ୟ ଓ ସମାଲୋଚନା
  • ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ବାଦ
  • ସମୀକ୍ଷାଲୋକ
  • ଗଣକବି ସାହିତ୍ୟ ସମୀକ୍ଷା
  • ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ବାଦ(୧୯୮୧)
  • ଦୃଷ୍ଟି ଓ ଦିଗନ୍ତ(୧୯୮୧)
  • ଭିନ୍ନ ଇଲାକା: ଭିନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟି
  • ଜଣେ ବଣା ବାଟୋଇର କାହାଣୀ[୬]

ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର[ସମ୍ପାଦନା]

  • ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୧୭[୭]
  • ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୦୨[୮] - (ଭିନ୍ନ ଇଲାକା: ଭିନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟି ପାଇଁ)[୯]
  • ସାରଳା ସମ୍ମାନ, ୨୦୧୪
  • ଉତ୍କଳ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜ ସମ୍ମାନ[୧୦]
  • କ୍ଷେତ୍ରବାସୀ ସାହିତ୍ୟ ବିଦ୍ୟା ପୁରସ୍କାର

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

  1. ପଣ୍ଡା, ହରିହର. "ବୈଷ୍ଣବ ସାମଲ". ନିତିଦିନ. Retrieved 15 April 2017. 
  2. Lua error in ମଡ୍ୟୁଲ:Citation/CS୧ at line ୩୫୫୬: bad argument #୧ to 'pairs' (table expected, got nil).
  3. http://www.nbtindia.gov.in/writereaddata/attachment/thursday-may-08-20142-24-04-pmnewsletter-may-2014.pdf
  4. Ameeta Gupta; Ashish Kumar (୨୦୦୬). Handbook of Universities. Atlantic Publishers & Dist. pp. ୮୭୩–. ISBN ୯୭୮-୮୧-୨୬୯-୦୬୦୮-୬. 
  5. Bijaýa Kumāra Dāśa (୧୯୭୮). Indian Publishing in the Seventies: Released on the Occasion of World Book Fair III February ୧୧-୨୦, ୧୯୭୮. National Book Trust, India. 
  6. "ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ". ନିତିଦିନ ୧୫/୦୪/୨୦୧୭ ପୃଷ୍ଠା ୯. http://odishanewsnitidin.com/index.php?ID=20&PubId=4&schedule=2017-04-15&PageId=19217&PageNum=9. Retrieved 26 December 2017. 
  7. ସମାଜ ୧୧/୦୪/୨୦୧୭ ପୃଷ୍ଠା ୮. http://samajaepaper.in/pagezoomsinwindows.php?img=undefined&id=9242&boxid=114201712141569&cid=4&mod=1&pagenum=0. Retrieved 11 April 2017. 
  8. "ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କୃତ ପୁସ୍ତକ ଓ ଲେଖକ". ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ. Retrieved 4 March 2017. 
  9. http://www.orissa.gov.in/e-magazine/orissaannualreference/OR-Annual-2009/pdf/94-101.pdf
  10. "ପ୍ରଥମ ବହି". ଧରିତ୍ରୀ ସାହିତ୍ୟାୟନ ଅକ୍ଟୋବର ୩୧- ନଭେମ୍ବର ୧୫ ପୃଷ୍ଠା ୨. http://www.dharitri.com/sahityayan/311015/p2.htm. Retrieved 4 November 2015.