ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କର ତାଲିକା

ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲା ସମୂହ
ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୈତିକ ମାନଚିତ୍ର
ବର୍ଗ	ଜିଲ୍ଲା
ଅବସ୍ଥାନ	ଓଡ଼ିଶା
ସଂଖ୍ଯା	୩୦ ଗୋଟି ଜିଲ୍ଲା
ଜନସଂଖ୍ୟା	ଦେବଗଡ଼ – ୩,୧୨,୫୨୦ (ସର୍ବନିମ୍ନ); ଗଞ୍ଜାମ – ୩୫,୨୯,୦୩୧ (ସର୍ବାଧିକ)
କ୍ଷେତ୍ରଫଳ	ମୟୂରଭଞ୍ଜ – 10,418 km2 (4,022 sq mi) (ବୃହତ୍ତମ); ଜଗତସିଂହପୁର – 1,759 km2 (679 sq mi) (କ୍ଷୁଦ୍ରତମ)
ପ୍ରଶାସନ	ଓଡ଼ିଶା ସରକାର
ବିଭାଜନ	ଉପଖଣ୍ଡ, ତହସିଲ ଏବଂ ବ୍ଲକ

ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟକୁ ପ୍ରଶାସନିକ ସୁବିଧା ଏବଂ ସୁପରିଚାଳନା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ସର୍ବମୋଟ ୩୦ ଗୋଟି ଭୌଗୋଳିକ ପ୍ରଶାସନିକ ଏକକ ବା ଜିଲ୍ଲାରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ପ୍ରଶାସନିକ ବିକେନ୍ଦ୍ରୀକରଣ ଏବଂ ଶୃଙ୍ଖଳିତ ଶାସନ ପାଇଁ ଏହି ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ ୩ଟି ପୃଥକ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ (Revenue Divisions) ଅଧୀନରେ ରଖାଯାଇଛି । ସେହି ଖଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକ ହେଲା: କେନ୍ଦ୍ରାଞ୍ଚଳ (ସଦର ମହକୁମା: କଟକ), ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳ (ସଦର ମହକୁମା: ସମ୍ବଲପୁର) ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣାଞ୍ଚଳ (ସଦର ମହକୁମା: ବ୍ରହ୍ମପୁର) । ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ ଅଧୀନରେ ୧୦ଟି ଲେଖାଏଁ ଜିଲ୍ଲା ରହିଛି ଏବଂ ଏହାର ପ୍ରଶାସନିକ ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଜଣେ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡାଧିକାରୀ ବା ଆର.ଡି.ସି. କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ଯିଏକି ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା (IAS) ର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀ ଅଟନ୍ତି । ରାଜ୍ୟ ସଚିବାଳୟ ଏବଂ ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ ମଧ୍ୟରେ ସମନ୍ୱୟ ରକ୍ଷା କରିବା ହେଉଛି ଆର.ଡି.ସି. ଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ।

ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜିଲ୍ଲାର ଶାସନଭାର ଜଣେ ଜିଲ୍ଲାପାଳ ତଥା ଜିଲ୍ଲା ଦଣ୍ଡାଧିକାରୀଙ୍କ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ଜିଲ୍ଲାରେ ରାଜସ୍ୱ ଆଦାୟ ଏବଂ ଆଇନଶୃଙ୍ଖଳା ରକ୍ଷା କରିବା ତାଙ୍କର ପ୍ରାଥମିକ ଦାୟିତ୍ୱ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜିଲ୍ଲାକୁ ପୁଣି ସ୍ଥାନୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସୁବିଧା ପାଇଁ କେତେକ ଉପଖଣ୍ଡ (Sub-division) ରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି, ଯାହାର ଦାୟିତ୍ୱ ଜଣେ ଉପଜିଲ୍ଲାପାଳ ତୁଲାଇଥାନ୍ତି । ଉପଖଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକ ଅଧୀନରେ ଏକାଧିକ ତହସିଲ ଏବଂ ବ୍ଲକ ରହିଥାଏ । ତହସିଲର ଦାୟିତ୍ୱରେ ଜଣେ ତହସିଲଦାର ରହିଥାନ୍ତି । ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ଓଡ଼ିଶାରେ ସମୁଦାୟ ୩ଟି ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ, ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲା, ୫୮ଟି ଉପଖଣ୍ଡ, ୩୧୭ଟି ତହସିଲ ଏବଂ ୩୧୪ଟି ପଞ୍ଚାୟତ ସମିତି ରହିଛି ।

ଜିଲ୍ଲା ସମୂହ

ନିମ୍ନଲିଖିତ ସାରଣୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ସମସ୍ତ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲାର ମାନଚିତ୍ର, ସଦର ମହକୁମା, ଆୟତନ, ଜନସଂଖ୍ୟା (୨୦୧୧ ଜନଗଣନା), ସାକ୍ଷରତା ହାର, ପଞ୍ଚାୟତ ସମିତି ଏବଂ ଗ୍ରାମ ପଞ୍ଚାୟତର ସବିଶେଷ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି:

ମାନଚିତ୍ର	ଜିଲ୍ଲା	ସଦର ମହକୁମା	ଆୟତନ (କି.ମି.୨)	ଜନସଂଖ୍ୟା	ସାକ୍ଷରତା ହାର	ବ୍ଲକ ସଂଖ୍ୟା	ଗ୍ରାମ ପଞ୍ଚାୟତ	ଆର.ଟି.ଓ
	ଅନୁଗୋଳ	ଅନୁଗୋଳ	୬,୩୭୫	୧୭,୯୬,୦୮୮	୭୭.୫୩%	୦୮	୨୨୫	OD-19
	କଟକ	କଟକ	୩,୯୩୨	୩୭,୦୦,୫୦୩	୮୫.୫୦%	୧୪	୩୭୩	OD-05
	କଳାହାଣ୍ଡି	ଭବାନିପାଟଣା	୭,୯୨୦	୨୨,୨୩,୩୮୬	୫୯.୨୨%	୧୩	୩୧୦	OD-08
	କନ୍ଧମାଳ	ଫୁଲବାଣୀ	୮,୦୨୧	୧୦,୩୩,୬୮୬	୬୪.୧୩%	୧୨	୧୫୩	OD-12
	କେନ୍ଦୁଝର	କେନ୍ଦୁଝର	୮,୩୦୩	୨୫,୪୦,୪୪୪	୬୮.୨୪%	୧୩	୨୯୭	OD-09
	କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା	କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା	୨,୬୪୪	୨୦,୩୦,୯୧୦	୮୫.୧୫%	୦୯	୨୪୯	OD-29
	କୋରାପୁଟ	କୋରାପୁଟ	୮,୮୦୭	୧୯,୪୫,୩୦୩	୪୯.୨୧%	୧୪	୨୪୦	OD-10
	ଖୋର୍ଦ୍ଧା	ଖୋର୍ଦ୍ଧା	୨,୮୧୩	୩୧,୭୪,୮୫୯	୮୬.୮୮%	୧୦	୧୯୦	OD-02 / 33
	ଗଜପତି	ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି	୩,୮୫୦	୮,୧୪,୭୨୨	୫୩.୪୯%	୦୭	୧୪୯	OD-20
	ଗଞ୍ଜାମ	ଛତ୍ରପୁର	୮,୦୭୧	୪୯,୭୫,୯୩୪	୭୧.୦୯%	୨୨	୫୦୩	OD-07 / 32
	ଜଗତସିଂହପୁର	ଜଗତସିଂହପୁର	୧,୭୫୯	୧୬,୦୩,୧୩୦	୮୬.୫୯%	୦୮	୧୯୪	OD-21
	ଝାରସୁଗୁଡ଼ା	ଝାରସୁଗୁଡ଼ା	୨,୦୮୧	୮,୧୭,୧୦୩	୭୮.୮୬%	୦୫	୭୮	OD-23
	ଢେଙ୍କାନାଳ	ଢେଙ୍କାନାଳ	୪,୪୫୨	୧୬,୮୧,୮୬୪	୭୮.୭୬%	୦୮	୨୧୨	OD-06
	ଦେବଗଡ଼	ଦେବଗଡ଼	୨,୭୮୨	୪,୪୦,୬୫୪	୭୨.୫୭%	୦୩	୭୦	OD-28
	ନବରଙ୍ଗପୁର	ନବରଙ୍ଗପୁର	୫,୨୯୪	୧୭,୨୧,୫୩୪	୪୬.୪୩%	୧୦	୧୬୯	OD-24
	ନୟାଗଡ଼	ନୟାଗଡ଼	୩,୮୯୦	୧୩,୫୭,୫୩୩	୮୦.୪୨%	୦୮	୧୯୪	OD-25
	ନୂଆପଡ଼ା	ନୂଆପଡ଼ା	୩,୮୫୨	୮,୬୦,୬୩୯	୫୭.୩୫%	୦୫	୧୩୧	OD-26
	ପୁରୀ	ପୁରୀ	୩,୦୫୧	୨୩,୯୫,୨୧୦	୮୪.୬୭%	୧୧	୨୬୮	OD-13
	ବରଗଡ଼	ବରଗଡ଼	୫,୮୩୭	୨୦,୮୮,୬୩୨	୭୪.୬୨%	୧୨	୨୪୮	OD-17
	ବଲାଙ୍ଗୀର	ବଲାଙ୍ଗୀର	୬,୫୭୫	୨୩,୨୫,୦୮୬	୬୪.୭୨%	୧୪	୨୮୫	OD-03
	ବାଲେଶ୍ୱର	ବାଲେଶ୍ୱର	୩,୬୩୪	୩୨,୭୧,୯୪୬	୭୯.୭୯%	୧୨	୩୬୦	OD-01
	ବୌଦ୍ଧ	ବୌଦ୍ଧ	୩,୪୪୪	୬,୨୨,୦୩୯	୭୧.୬୧%	୦୩	୬୯	OD-27
	ଭଦ୍ରକ	ଭଦ୍ରକ	୨,୫୦୫	୨୧,୨୩,୯୩୬	୮୨.୭୮%	୦୭	୨୧୮	OD-22
	ମୟୂରଭଞ୍ଜ	ବାରିପଦା	୧୦,୪୧୮	୩୫,୫୨,୮୩୧	୬୩.୧୭%	୨୬	୪୦୪	OD-11
	ମାଲକାନଗିରି	ମାଲକାନଗିରି	୫,୭୯୧	୮,୬୪,୬୦୧	୪୮.୫୪%	୦୭	୧୧୧	OD-30
	ଯାଜପୁର	ଯାଜପୁର	୨,୮୮୮	୨୫,୭୬,୩୪୧	୮୦.୧୩%	୧୦	୩୧୧	OD-34
	ରାୟଗଡ଼ା	ରାୟଗଡ଼ା	୭,୦୭୪	୧୩,୬୪,୭୫୫	୪୯.୭୬%	୧୧	୧୮୦	OD-18
	ସମ୍ବଲପୁର	ସମ୍ବଲପୁର	୬,୭୦୨	୧୪,୬୭,୯୫୦	୭୬.୨୨%	୦୯	୧୩୮	OD-15
	ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର	ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର	୨,୨୮୫	୮,୬୦,୩୫୯	୭୪.୪୨%	୦୬	୧୦୯	OD-31
	ସୁନ୍ଦରଗଡ଼	ସୁନ୍ଦରଗଡ଼	୯,୭୧୨	୨୯,୫୧,୭୪୭	୭୩.୩୪%	୧୭	୨୬୨	OD-14 / 16

ଇତିହାସ ଓ ପୁନର୍ଗଠନ

୧୯୩୬ ମସିହା ଅପ୍ରେଲ ୧ ତାରିଖରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠନ ହେବାଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜ୍ୟର ପ୍ରଶାସନିକ ମାନଚିତ୍ରରେ ଅନେକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଛି । ପ୍ରଶାସନିକ ବିକେନ୍ଦ୍ରୀକରଣ ଏବଂ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ନିକଟରେ ସରକାରୀ ସେବା ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ପହଞ୍ଚାଇବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକର ପୁନର୍ଗଠନ କରାଯାଇଛି ।

ଐତିହାସିକ ପୁନର୍ଗଠନ କ୍ରମ

ନିମ୍ନଲିଖିତ ସାରଣୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲା ଗଠନର ଐତିହାସିକ କ୍ରମବିକାଶକୁ ଦର୍ଶାଯାଇଛି:

ସମୟକାଳ / ମସିହା	ମୋଟ ଜିଲ୍ଲା ସଂଖ୍ୟା	ସବିଶେଷ ବିବରଣୀ ଓ କାରଣ
୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୩୬	୬ ଗୋଟି	ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରାନ୍ତ ଗଠନ ସମୟରେ କେବଳ ୬ଟି ଜିଲ୍ଲା ଥିଲା । ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଲା: କଟକ, ପୁରୀ, ବାଲେଶ୍ୱର, ସମ୍ବଲପୁର, କୋରାପୁଟ ଏବଂ ଗଞ୍ଜାମ ।
୧୯୪୮ – ୧୯୪୯	୧୩ ଗୋଟି	ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନ ହେବା ପରେ ଓଡ଼ିଶା ସହିତ ଆଖପାଖର ଦେଶୀୟ ଗଡ଼ଜାତ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ମିଶ୍ରଣ ଘଟିଥିଲା, ଯାହା ଫଳରେ ନୂତନ ୭ଟି ଜିଲ୍ଲା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା ।
୧୯୯୨ – ୧୯୯୩	୩୦ ଗୋଟି	ତତ୍କାଳୀନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ସରକାର ଅମଳରେ ପୁରୁଣା ୧୩ଟି ବୃହତ୍ ଜିଲ୍ଲାକୁ ବିଭାଜନ କରି ୩୦ ଗୋଟି ଜିଲ୍ଲାରେ ପରିଣତ କରାଯାଇଥିଲା ।

ବର୍ତ୍ତମାନର ପ୍ରଶାସନିକ ରୂପରେଖ

ଶାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସୁଚାରୁରୂପେ ପରିଚାଳନା କରିବା ପାଇଁ ରାଜ୍ୟକୁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଶାସନିକ ଏକକରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି:

ପ୍ରଶାସନିକ ଏକକ	ସର୍ବମୋଟ ସଂଖ୍ୟା
ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ	୩
ଜିଲ୍ଲା	୩୦
ଉପଖଣ୍ଡ	୫୮
ତହସିଲ	୩୧୭
ପଞ୍ଚାୟତ ସମିତି / ବ୍ଲକ	୩୧୪

ଭୌଗୋଳିକ ଏବଂ ଜନସାଂଖ୍ୟିକ ବିଶେଷତ୍ୱ

ଆୟତନ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ତାରତମ୍ୟ ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦତ୍ତ କରାଗଲା:

ବର୍ଗ	ବୃହତ୍ତମ ଜିଲ୍ଲା	କ୍ଷୁଦ୍ରତମ ଜିଲ୍ଲା	ସୂଚନା
ଭୌଗୋଳିକ ଆୟତନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ	ମୟୂରଭଞ୍ଜ (୧୦,୪୧୮ ବର୍ଗ କି.ମି.)	ଜଗତସିଂହପୁର (୧,୭୫୯ ବର୍ଗ କି.ମି.)	ଆୟତନ ଆଧାରରେ ରାଜ୍ୟର ଭୌଗୋଳିକ ବିସ୍ତାର ।
ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ	ଗଞ୍ଜାମ (ସର୍ବାଧିକ ଜନବହୁଳ)	ଦେବଗଡ଼ (ସର୍ବନିମ୍ନ ଜନସଂଖ୍ୟା)	୨୦୧୧ ଜନଗଣନା ତଥ୍ୟ ଉପରେ ଆଧାରିତ ।

ନିମ୍ନଲିଖିତ ସାରଣୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ସମସ୍ତ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲାର ଭୌଗୋଳିକ ଏବଂ ପ୍ରଶାସନିକ ତଥ୍ୟ ସବିଶେଷ ଭାବେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି:

ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ ଅନୁଯାୟୀ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକର ତାଲିକା

ଓଡ଼ିଶାର ଜିଲ୍ଲା ମାନଚିତ୍ର ।

  ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ

  କେନ୍ଦ୍ରାଞ୍ଚଳ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ

  ଦକ୍ଷିଣାଞ୍ଚଳ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ

ପ୍ରଶାସନିକ ସୁବିଧା ତଥା ଶାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶାର ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ ୩ଟି ପୃଥକ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଲା— କେନ୍ଦ୍ରାଞ୍ଚଳ, ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣାଞ୍ଚଳ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ, ଯାହାର ସଦର ମହକୁମା ଯଥାକ୍ରମେ କଟକ, ସମ୍ବଲପୁର ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମପୁରଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।

ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ ଅଧୀନରେ ୧୦ଟି ଲେଖାଏଁ ଜିଲ୍ଲା ରହିଛି । ପ୍ରତି ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଜଣେ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡାଧିକାରୀ ବା ଆର.ଡି.ସି. ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇଥାନ୍ତି, ଯିଏକି ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା (IAS) ର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ପଦାଧିକାରୀ ଅଟନ୍ତି । ପ୍ରଶାସନିକ ଢାଞ୍ଚାରେ ଆର.ଡି.ସି.ଙ୍କ ସ୍ଥାନ ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ସଚିବାଳୟ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସମନ୍ୱୟକାରୀ ସଂଯୋଜକ ଭାବରେ ରହିଥାଏ ।

ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ ଅନୁଯାୟୀ ଓଡ଼ିଶାର ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲାର ତାଲିକା ନିମ୍ନରେ ପ୍ରଦାନ କରାଗଲା:

ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ (ମୁଖ୍ୟାଳୟ – ସମ୍ବଲପୁର)	କେନ୍ଦ୍ରାଞ୍ଚଳ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ (ମୁଖ୍ୟାଳୟ – କଟକ)	ଦକ୍ଷିଣାଞ୍ଚଳ ରାଜସ୍ୱ ଖଣ୍ଡ (ମୁଖ୍ୟାଳୟ – ବ୍ରହ୍ମପୁର)
ଅନୁଗୋଳ କେନ୍ଦୁଝର ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଢେଙ୍କାନାଳ ଦେବଗଡ଼ ବରଗଡ଼ ବଲାଙ୍ଗୀର ସମ୍ବଲପୁର ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର	କଟକ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜଗତସିଂହପୁର ନୟାଗଡ଼ ପୁରୀ ବାଲେଶ୍ୱର ଭଦ୍ରକ ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଯାଜପୁର	କନ୍ଧମାଳ କଳାହାଣ୍ଡି କୋରାପୁଟ ଗଜପତି ଗଞ୍ଜାମ ନବରଙ୍ଗପୁର ନୂଆପଡ଼ା ବୌଦ୍ଧ ମାଲକାନଗିରି ରାୟଗଡ଼ା

ପ୍ରଶାସନ ଓ ପରିଚାଳନା

ଜିଲ୍ଲାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପ୍ରଶାସନିକ ଅଧିକାରୀ ଭାବରେ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା (ଭାପ୍ରସେ) ଅଧିକାରୀ 'ଜିଲ୍ଲାପାଳ ତଥା ଜିଲ୍ଲା ଦଣ୍ଡାଧିକାରୀ ରୂପେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ରାଜସ୍ୱ ଆଦାୟ ଏବଂ ଜିଲ୍ଲାର ସାମଗ୍ରିକ ବିକାଶ ଓ ପରିଚାଳନା ତାଙ୍କର ପ୍ରାଥମିକ ଦାୟିତ୍ୱ । ସେହିପରି ଜିଲ୍ଲାରେ ଆଇନଶୃଙ୍ଖଳା ରକ୍ଷା କରିବା ନିମନ୍ତେ ଭାରତୀୟ ପୋଲିସ ସେବା (ଭାପୋସେ) ର ଜଣେ ଅଧିକାରୀ 'ଆରକ୍ଷୀ ଅଧୀକ୍ଷକ' ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇଥାନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ ଶାସନଗତ ସୁବିଧା ପାଇଁ ୫୮ ଗୋଟି ଉପଖଣ୍ଡ ରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଉପଖଣ୍ଡର ଦାୟିତ୍ୱ 'ଉପଜିଲ୍ଲାପାଳ' ଙ୍କ ହାତରେ ନ୍ୟସ୍ତ ଥାଏ । ଏହି ଉପଖଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକ ପୁଣି ବ୍ଲକ (ପଞ୍ଚାୟତ ସମିତି) ଏବଂ ପୌରାଞ୍ଚଳ (ମହାନଗର ନିଗମ, ପୌରପାଳିକା ଏବଂ ଏନ.ଏ.ସି) ରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇଥାଏ । ନିମ୍ନଲିଖିତ ସାରଣୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ସମସ୍ତ ୩୦ଟି ଜିଲ୍ଲାର ଉପଖଣ୍ଡ, ପୌରାଞ୍ଚଳ ଏବଂ ବ୍ଲକଗୁଡ଼ିକର ସବିଶେଷ ନାମାବଳୀ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି:

ଜିଲ୍ଲା	ଉପଖଣ୍ଡ	ପୌରାଞ୍ଚଳ	ବ୍ଲକ ସମୂହ
ଅନୁଗୋଳ	• ଅନୁଗୋଳ • ଆଠମଲ୍ଲିକ • ପାଲଲହଡ଼ା • ତାଳଚେର	ଅନୁଗୋଳ (ପୌ), ତାଳଚେର (ପୌ), ଆଠମଲ୍ଲିକ (ଏନଏସି)	ଅନୁଗୋଳ, ଆଠମଲ୍ଲିକ, ଛେଣ୍ଡିପଦା, କିଶୋରନଗର, ପାଲଲହଡ଼ା, ବନ୍ତଳା, କଣିହାଁ, ତାଳଚେର (ମୋଟ ୮)
କଟକ	• ଆଠଗଡ଼ • ବାଙ୍କୀ • କଟକ	କଟକ (ମ.ନି), ଚୌଦ୍ୱାର (ପୌ), ବାଙ୍କୀ (ଏନଏସି), ଆଠଗଡ଼ (ଏନଏସି)	ଆଠଗଡ଼, ବାଙ୍କୀ, ବାଙ୍କୀ-ଡମପଡ଼ା, ବାରଙ୍ଗ, କଟକ ସଦର, କଣ୍ଟାପଡ଼ା, ମାହାଙ୍ଗା, ନିଶ୍ଚିନ୍ତକୋଇଲି, ନରସିଂହପୁର, ନିଆଳି, ସାଲେପୁର, ଟାଙ୍ଗୀ-ଚୌଦ୍ୱାର, ତିଗିରିଆ, ବଡ଼ମ୍ବା (ମୋଟ ୧୪)
କଳାହାଣ୍ଡି	• ଭବାନିପାଟଣା • ଧର୍ମଗଡ଼	ଭବାନିପାଟଣା (ପୌ), କେସିଙ୍ଗା (ଏନଏସି), ଧର୍ମଗଡ଼ (ଏନଏସି), ଜୁନାଗଡ଼ (ଏନଏସି)	ଭବାନିପାଟଣା, ଧର୍ମଗଡ଼, ଗୋଲାମୁଣ୍ଡା, ଜୁନାଗଡ଼, କଲମପୁର, କର୍ଲାମୁଣ୍ଡା, କୋକସରା, ଲାଞ୍ଜିଗଡ଼, କେସିଙ୍ଗା, ମଦନପୁର-ରାମପୁର, ନର୍ଲା, ଥୁଆମୂଳ ରାମପୁର, ଜୟପାଟଣା (ମୋଟ ୧୩)
କନ୍ଧମାଳ	• ବାଲିଗୁଡ଼ା • ଫୁଲବାଣୀ	ଫୁଲବାଣୀ (ପୌ), ଜି. ଉଦୟଗିରି (ଏନଏସି), ବାଲିଗୁଡ଼ା (ଏନଏସି)	ଫୁଲବାଣୀ, ବାଲିଗୁଡ଼ା, ଚକାପାଦ, ଦାରିଙ୍ଗବାଡ଼ି, ଜି. ଉଦୟଗିରି, ଖଜୁରିପଡ଼ା, କୋଟଗଡ଼, କେ. ନୂଆଗାଁ, ଫିରିଙ୍ଗିଆ, ରାଇକିଆ, ଟିକାବାଲି, ତୁମୁଡ଼ିବନ୍ଧ (ମୋଟ ୧୨)
କେନ୍ଦୁଝର	• ଆନନ୍ଦପୁର • ଚମ୍ପୁଆ • କେନ୍ଦୁଝର	କେନ୍ଦୁଝରଗଡ଼ (ପୌ), ଯୋଡ଼ା (ପୌ), ଆନନ୍ଦପୁର (ପୌ), ବଡ଼ବିଲ (ପୌ), ଚମ୍ପୁଆ (ଏନଏସି)	କେନ୍ଦୁଝର ସଦର, ଆନନ୍ଦପୁର, ବାଂଶପାଳ, ଚମ୍ପୁଆ, ଘସିପୁରା, ଘଟଗାଁ, ହାଟଡିହି, ଝୁମ୍ପୁରା, ଯୋଡ଼ା, ପାଟଣା, ସାହାରପଡ଼ା, ତେଲକୋଇ, ହରିଚନ୍ଦନପୁର (ମୋଟ ୧୩)
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା	• କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା	କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା (ପୌ), ପଟ୍ଟାମୁଣ୍ଡାଇ (ପୌ)	ଆଳି, ଡେରାବିଶ, ଗରଦପୁର, କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା, ମହାକାଳପଡ଼ା, ମାର୍ଶାଘାଇ, ପଟ୍ଟାମୁଣ୍ଡାଇ, ରାଜକନିକା, ରାଜନଗର (ମୋଟ ୯)
କୋରାପୁଟ	• ଜୟପୁର • କୋରାପୁଟ	ଜୟପୁର (ପୌ), କୋରାପୁଟ (ପୌ), ସୁନାବେଡ଼ା (ପୌ), କୋଟପାଡ଼ (ଏନଏସି)	କୋରାପୁଟ, ବନ୍ଧୁଗାଁ, ଭୈରବସିଂହପୁର, ବୋରିଗୁମ୍ମା, ଦଶମନ୍ତପୁର, ଜୟପୁର, କୋଟପାଡ଼, କୁନ୍ଦ୍ରା, ଲମତାପୁଟ, ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର, ନନ୍ଦପୁର, ନାରାୟଣପାଟଣା, ପଟ୍ଟାଙ୍ଗି, ସେମିଳିଗୁଡ଼ା (ମୋଟ ୧୪)
ଖୋର୍ଦ୍ଧା	• ଭୁବନେଶ୍ୱର • ଖୋର୍ଦ୍ଧା	ଭୁବନେଶ୍ୱର (ମ.ନି), ଖୋର୍ଦ୍ଧା (ପୌ), ଜଟଣୀ (ପୌ), ବାଣପୁର (ଏନଏସି), ବାଲୁଗାଁ (ଏନଏସି)	ଭୁବନେଶ୍ୱର, ବାଲିଅନ୍ତା, ବାଲିପାଟଣା, ଜଟଣୀ, ଖୋର୍ଦ୍ଧା ସଦର, ବାଣପୁର, ବେଗୁନିଆ, ବୋଲଗଡ଼, ଚିଲିକା, ଟାଙ୍ଗୀ (ମୋଟ ୧୦)
ଗଜପତି	• ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି	ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି (ପୌ), କାଶୀନଗର (ଏନଏସି)	ଗୋଷାଣୀ, ଗୁମ୍ମା, କାଶୀନଗର, ମୋହନା, ନୂଆଗଡ଼, ଆର. ଉଦୟଗିରି, ରାୟଗଡ଼ (ମୋଟ ୭)
ଗଞ୍ଜାମ	• ବ୍ରହ୍ମପୁର • ଭଞ୍ଜନଗର • ଛତ୍ରପୁର	ବ୍ରହ୍ମପୁର (ମ.ନି), ହିଞ୍ଜିଳିକାଟୁ (ପୌ), ଛତ୍ରପୁର (ଏନଏସି), ଭଞ୍ଜନଗର (ଏନଏସି), ଆସିକା, ଗୋପାଳପୁର ଇତ୍ୟାଦି ୧୮ଟି ଏନଏସି	ଛତ୍ରପୁର, ଗଞ୍ଜାମ, ଖଲ୍ଲିକୋଟ, ପୁରୁଷୋତ୍ତମପୁର, ପୋଲସରା, ହିଞ୍ଜିଳିକାଟୁ, ଆସିକା, ବେଲଗୁଣ୍ଠା, ଭଞ୍ଜନଗର, ବୁଗୁଡ଼ା, ଜଗନ୍ନାଥପ୍ରସାଦ, ସୋରଡ଼ା ଇତ୍ୟାଦି (ମୋଟ ୨୨)
ଜଗତସିଂହପୁର	• ଜଗତସିଂହପୁର	ଜଗତସିଂହପୁର (ପୌ), ପାରାଦୀପ (ପୌ)	ବାଲିକୁଦା, ବିରିଡ଼ି, ଏରସମା, ଜଗତସିଂହପୁର, କୁଜଙ୍ଗ, ନାଉଗାଁ, ରଘୁନାଥପୁର, ତିର୍ତ୍ତୋଲ (ମୋଟ ୮)
ଝାରସୁଗୁଡ଼ା	• ଝାରସୁଗୁଡ଼ା	ଝାରସୁଗୁଡ଼ା (ପୌ), ବ୍ରଜରାଜନଗର (ପୌ), ବେଲପାହାଡ଼ (ପୌ)	ଝାରସୁଗୁଡ଼ା, କିର୍ମିରା, କୋଲାବିରା, ଲଇକେରା, ଲଖନପୁର (ମୋଟ ୫)
ଢେଙ୍କାନାଳ	• ଢେଙ୍କାନାଳ • ହିନ୍ଦୋଳ • କାମାକ୍ଷାନଗର	ଢେଙ୍କାନାଳ (ପୌ), କାମାକ୍ଷାନଗର (ଏନଏସି), ହିନ୍ଦୋଳ (ଏନଏସି), ଭୁବନ (ଏନଏସି)	ଢେଙ୍କାନାଳ ସଦର, ଗଁଦିଆ, ଓଡ଼ାପଡ଼ା, ହିନ୍ଦୋଳ, କାମାକ୍ଷାନଗର, ଭୁବନ, ପରଜଙ୍ଗ, କଙ୍କଡ଼ାହାଡ଼ (ମୋଟ ୮)
ଦେବଗଡ଼	• ଦେବଗଡ଼	ଦେବଗଡ଼ (ପୌ)	ବାରକୋଟ, ରିଆମାଳ, ତିଳେଇବଣି (ମୋଟ ୩)
ନବରଙ୍ଗପୁର	• ନବରଙ୍ଗପୁର	ନବରଙ୍ଗପୁର (ପୌ), ଉମରକୋଟ (ପୌ)	ଚନ୍ଦାହାଣ୍ଡି, ଡାବୁଗାଁ, ଝରିଗାଁ, କୋଷାଗୁମୁଡ଼ା, ନବରଙ୍ଗପୁର, ନନ୍ଦାହାଣ୍ଡି, ପାପଡ଼ାହାଣ୍ଡି, ରାଇଘର, ତେନ୍ତୁଳିଖୁଣ୍ଟି, ଉମରକୋଟ (ମୋଟ ୧୦)
ନୟାଗଡ଼	• ନୟାଗଡ଼	ନୟାଗଡ଼ (ପୌ), ଖଣ୍ଡପଡ଼ା (ଏନଏସି), ଦଶପଲ୍ଲା (ଏନଏସି), ରଣପୁର (ଏନଏସି)	ଭାପୁର, ଦଶପଲ୍ଲା, ଗଣିଆ, ଖଣ୍ଡପଡ଼ା, ନୟାଗଡ଼ ସଦର, ନୂଆଗାଁ, ଓଡ଼ଗାଁ, ରଣପୁର (ମୋଟ ୮)
ନୂଆପଡ଼ା	• ନୂଆପଡ଼ା	ଖରିଆର ରୋଡ୍ (ଏନଏସି), ଖରିଆର (ଏନଏସି), ନୂଆପଡ଼ା (ଏନଏସି)	ବୋଡ଼େନ, ଖରିଆର, କୋମନା, ନୂଆପଡ଼ା, ସିନାପାଲି (ମୋଟ ୫)
ପୁରୀ	• ପୁରୀ	ପୁରୀ (ପୌ), କୋଣାର୍କ (ଏନଏସି), ନିମାପଡ଼ା (ଏନଏସି), ପିପିଲି (ଏନଏସି)	ଅସ୍ତରଙ୍ଗ, ବ୍ରହ୍ମଗିରି, ଡେଲାଙ୍ଗ, ଗୋପ, କାକଟପୁର, କଣାସ, କୃଷ୍ଣପ୍ରସାଦ, ନିମାପଡ଼ା, ପିପିଲି, ପୁରୀ ସଦର, ସତ୍ୟବାଦୀ (ମୋଟ ୧୧)
ବରଗଡ଼	• ବରଗଡ଼ • ପଦ୍ମପୁର	ବରଗଡ଼ (ପୌ), ବରପାଲି (ଏନଏସି), ପଦ୍ମପୁର (ଏନଏସି), ଅତାବିରା (ଏନଏସି), ବିଜେପୁର (ଏନଏସି)	ଅମ୍ବାଭୋନା, ଅତାବିରା, ବରଗଡ଼, ବରପାଲି, ଭଟଲି, ଭେଡେନ, ବିଜେପୁର, ଗାଇସିଲାଟ, ଝାରବନ୍ଧ, ପାଇକମାଳ, ପଦ୍ମପୁର, ସୋହେଲା (ମୋଟ ୧୨)
ବଲାଙ୍ଗୀର	• ବଲାଙ୍ଗୀର • ପାଟଣାଗଡ଼ • ଟିଟିଲାଗଡ଼	ବଲାଙ୍ଗୀର (ପୌ), ଟିଟିଲାଗଡ଼ (ପୌ), ପାଟଣାଗଡ଼ (ଏନଏସି), କଣ୍ଟାବାଞ୍ଜି (ଏନଏସି)	ଆଗଲପୁର, ବଲାଙ୍ଗୀର, ଦେଓଗାଁ, ପୁଇଁତଳା, ଲୋଇସିଂହା, ଖପ୍ରାଖୋଲ, ବେଲପଡ଼ା, ପାଟଣାଗଡ଼, ଗୁଡଭେଲା, ସଇଁତଳା, ଟିଟିଲାଗଡ଼, ବଙ୍ଗୋମୁଣ୍ଡା, ମୁରିବାହାଲ, ତୁରେକେଲା (ମୋଟ ୧୪)
ବାଲେଶ୍ୱର	• ବାଲେଶ୍ୱର • ନୀଳଗିରି	ବାଲେଶ୍ୱର (ପୌ), ସୋର (ପୌ), ଜଳେଶ୍ୱର (ପୌ), ନୀଳଗିରି (ଏନଏସି)	ବାହାନଗା, ବାଲେଶ୍ୱର ସଦର, ବାଲିଆପାଳ, ବସ୍ତା, ଭୋଗରାଇ, ଜଳେଶ୍ୱର, ଖଇରା, ନୀଳଗିରି, ଔପଦା, ରେମୁଣା, ସିମୁଳିଆ, ସୋର (ମୋଟ ୧୨)
ବୌଦ୍ଧ	• ବୌଦ୍ଧ	ବୌଦ୍ଧଗଡ଼ (ଏନଏସି)	ବୌଦ୍ଧ, ହରଭଙ୍ଗା, କଣ୍ଟାମାଳ (ମୋଟ ୩)
ଭଦ୍ରକ	• ଭଦ୍ରକ	ଭଦ୍ରକ (ପୌ), ବାସୁଦେବପୁର (ପୌ), ଚାନ୍ଦବାଲି (ଏନଏସି), ଧାମନଗର (ଏନଏସି)	ଭଦ୍ରକ, ବାସୁଦେବପୁର, ବନ୍ତ, ଭଣ୍ଡାରିପୋଖରୀ, ଚାନ୍ଦବାଲି, ଧାମନଗର, ତିହିଡ଼ି (ମୋଟ ୭)
ମୟୂରଭଞ୍ଜ	• ବାମନଘାଟୀ (ରାଇରଙ୍ଗପୁର) • ବାରିପଦା • କପ୍ତିପଦା (ଉଦଳା) • ପଞ୍ଚପୀଢ଼ (କରଞ୍ଜିଆ)	ବାରିପଦା (ପୌ), ରାଇରଙ୍ଗପୁର (ପୌ), ଉଦଳା (ଏନଏସି), କରଞ୍ଜିଆ (ଏନଏସି)	ବାରିପଦା, ଶ୍ୟାମାଖୁଣ୍ଟା, ବଡ଼ସାହି, ବେତନଟୀ, ମୋରଡ଼ା, ରାସଗୋବିନ୍ଦପୁର, ସୁଳିଆପଦା ଇତ୍ୟାଦି (ମୋଟ ୨୬)
ମାଲକାନଗିରି	• ମାଲକାନଗିରି	ମାଲକାନଗିରି (ପୌ), ବାଲିମେଳା (ଏନଏସି)	ମାଲକାନଗିରି, କାଲିମେଳା, ଖଇରପୁଟ, କୋରୁକୁଣ୍ଡା, କୁଡୁମୁଲୁଗୁମ୍ମା, ମାଥିଲି, ପଡ଼ିଆ (ମୋଟ ୭)
ଯାଜପୁର	• ଯାଜପୁର	ଯାଜପୁର (ପୌ), ବ୍ୟାସନଗର (ପୌ)	ବଡ଼ଚଣା, ବରୀ, ବିଞ୍ଝାରପୁର, ଦାନଗଦି, ଦଶରଥପୁର, ଧର୍ମଶାଳା, ଯାଜପୁର ସଦର, କୋରାଇ, ରସୁଲପୁର, ସୁକିନ୍ଦା (ମୋଟ ୧୦)
ରାୟଗଡ଼ା	• ଗୁଣୁପୁର • ରାୟଗଡ଼ା	ରାୟଗଡ଼ା (ପୌ), ଗୁଣୁପୁର (ପୌ), ଗୁଡାରି (ଏନଏସି)	ରାୟଗଡ଼ା, କଲ୍ୟାଣସିଂହପୁର, କାଶୀପୁର, କୋଲନରା, ବିଷମକଟକ, ମୁନିଗୁଡ଼ା, ଚନ୍ଦ୍ରପୁର, ଗୁଡାରି, ଗୁଣୁପୁର, ପଦ୍ମପୁର, ରାମନାଗୁଡ଼ା (ମୋଟ ୧୧)
ସମ୍ବଲପୁର	• କୁଚିଣ୍ଡା • ରେଢ଼ାଖୋଲ • ସମ୍ବଲପୁର	ସମ୍ବଲପୁର (ମ.ନି), କୁଚିଣ୍ଡା (ଏନଏସି), ରେଢ଼ାଖୋଲ (ଏନଏସି)	ଧନକଉଡ଼ା, ଯୁଜୁମୁରା, ମାନେଶ୍ୱର, ରେଙ୍ଗାଲି, ବାମରା, ଜମନକିରା, କୁଚିଣ୍ଡା, ନାକଟିଦେଉଳ, ରେଢ଼ାଖୋଲ (ମୋଟ ୯)
ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର	• ବୀରମହାରାଜପୁର • ସୁବର୍ଣ୍ଣପୁର	ସୋନପୁର (ପୌ), ତରଭା (ଏନଏସି), ବିନିକା (ଏନଏସି)	ସୋନପୁର, ଡୁଙ୍ଗୁରିପାଲି, ତରଭା, ବିନିକା, ବୀରମହାରାଜପୁର, ଉଲୁଣ୍ଡା (ମୋଟ ୬)
ସୁନ୍ଦରଗଡ଼	• ବଣାଇ • ପାନପୋଷ • ସୁନ୍ଦରଗଡ଼	ରାଉରକେଲା (ମ.ନି), ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ (ପୌ), ବୀରମିତ୍ରପୁର (ପୌ), ରାଜଗାଙ୍ଗପୁର (ପୌ)	ସୁନ୍ଦରଗଡ଼, ଟାଙ୍ଗରପାଲି, ହେମଗିରି, ଲେଫ୍ରିପଡ଼ା, ବଡ଼ଗାଁ, ସବଡେଗା, ବାଲିଶଙ୍କରା, କୁଆରମୁଣ୍ଡା, ନୂଆଗାଁ, ବିଶ୍ରା, ଲାଠିକଟା, ରାଜଗାଙ୍ଗପୁର, କୁତ୍ରା, ବଣାଇଗଡ଼, ଲହୁଣୀପଡ଼ା, ଗୁରୁଣ୍ଡିଆ, କୋଇଡ଼ା (ମୋଟ ୧୭)

*ସଙ୍କେତ: ମ.ନି = ମହାନଗର ନିଗମ (Municipal Corporation), ପୌ = ପୌରପାଳିକା / ମ୍ୟୁନିସିପାଲିଟି, ଏନଏସି = ବିଜ୍ଞାପିତ ଅଞ୍ଚଳ ପରିଷଦ (NAC)

Legend used in odia word

ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଜିଲ୍ଲା ସମୂହ

ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରଶାସନିକ ବିକେନ୍ଦ୍ରୀକରଣ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ବିକାଶକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ନୂତନ ଜିଲ୍ଲା ଗଠନ ନିମନ୍ତେ ବ୍ୟାପକ ଦାବି ହୋଇଆସୁଛି। ୨୦୨୬ ମସିହା ସୁଦ୍ଧା ମିଳିଥିବା ସରକାରୀ ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ନିକଟରେ ଅତିକମରେ ୩୧ ଗୋଟି ନୂତନ ଜିଲ୍ଲା ଏବଂ ୬୬ ଗୋଟି ନୂତନ ଉପଖଣ୍ଡ ଗଠନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ ହୋଇଛି। ଏହି ଦାବିଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟତଃ ମୂଳ ସଦର ମହକୁମାଠାରୁ ଭୌଗୋଳିକ ଦୂରତା, ସାମାଜିକ-ଅର୍ଥନୈତିକ ଆହ୍ୱାନ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଜନସଂଖ୍ୟାକୁ ଆଧାର କରି କରାଯାଇଛି।

ନିମ୍ନଲିଖିତ ସାରଣୀରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରୁ ହେଉଥିବା ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଜିଲ୍ଲା ଦାବି, ସେଗୁଡ଼ିକର ସମ୍ଭାବ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ର ଏବଂ ଯୁକ୍ତିକତା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି:

ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରସ୍ତାବିତ ନୂତନ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକର ସୂଚୀ (ବର୍ତ୍ତମାନର ମୂଳ ଜିଲ୍ଲା ଅନୁଯାୟୀ ବିଭକ୍ତ)

ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଜିଲ୍ଲା	ପ୍ରସ୍ତାବିତ କ୍ଷେତ୍ର (ଉପଖଣ୍ଡ, ବ୍ଲକ ଏବଂ ପୌରାଞ୍ଚଳ)	ଗଠନର କାରଣ ବା ଯୁକ୍ତି
ଅନୁଗୋଳ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ଆଠମଲ୍ଲିକ	ଆଠମଲ୍ଲିକ ଉପଖଣ୍ଡ [ଆଠମଲ୍ଲିକ(ଏନ୍.ଏ.ସି.), ଆଠମଲ୍ଲିକ ଓ କିଶୋରନଗର ବ୍ଲକ]	ଜିଲ୍ଳାର ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳ ଠାରୁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ଭୌଗୋଳିକ, ଐତିହାସିକ ଏବଂ ସାଂସ୍କୃତିକ ଦୂରତ୍ୱ।
ପାଲଲହଡ଼ା	ପାଲଲହଡ଼ା ଉପଖଣ୍ଡ ଏବଂ କେନ୍ଦୁଝର ସୀମାନ୍ତବର୍ତ୍ତୀ ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳ ବ୍ଲକ।	ଖଣିଜ ସମ୍ପଦ ଭରା ଉପାନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳରେ ବିକାଶର ଗତିକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିବା ଏବଂ ଗମନାଗମନ ସୁବିଧା ପାଇଁ।
ତାଳଚେର	ତାଳଚେର ଉପଖଣ୍ଡ (ତାଳଚେର ପୌରାଞ୍ଚଳ), କଣିହାଁ ଏବଂ ନିକଟସ୍ଥ ତାପଜ ବିଦ୍ୟୁତ୍ କେନ୍ଦ୍ର ଅଞ୍ଚଳ।	ବୃହତ୍ତମ କୋଇଲା ଖଣି କ୍ଷେତ୍ରର ପରିବେଶ ପରିଚାଳନା, ଶିଳ୍ପାୟନ ଏବଂ ବିସ୍ଥାପନ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ନିମନ୍ତେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଶାସନର ଆବଶ୍ୟକତା।
କଟକ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ଆଠଗଡ଼	ଆଠଗଡ଼ ଉପଖଣ୍ଡ (ଆଠଗଡ଼ ଏନଏସି), ତିଗିରିଆ, ବଡ଼ମ୍ବା ଏବଂ ନରସିଂହପୁର ବ୍ଲକ।	ମହାନଦୀ ଦ୍ୱାରା କଟକ ସହରଠାରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଏହି ବିସ୍ତୃତ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳର ସୁପରିଚାଳନା ପାଇଁ ଦାବି ହେଉଛି।
ଚଣ୍ଡୀଖୋଲ	କଟକ ଏବଂ ଯାଜପୁର ସୀମାନ୍ତବର୍ତ୍ତୀ ବ୍ଲକ ଯଥା ଟାଙ୍ଗୀ-ଚୌଦ୍ୱାର ଏବଂ ମାହାଙ୍ଗାର କିଛି ଅଂଶ।	ପ୍ରମୁଖ ଜାତୀୟ ରାଜପଥଗୁଡ଼ିକର ମିଳନ ସ୍ଥଳରେ ଏକ ସମନ୍ୱିତ ଶିଳ୍ପ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ (Logistics) ଜିଲ୍ଲା ଗଠନ ନିମନ୍ତେ।
କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ବାଲିଗୁଡ଼ା	ପଶ୍ଚିମ କନ୍ଧମାଳର ବାଲିଗୁଡ଼ା ଉପଖଣ୍ଡ (ବାଲିଗୁଡ଼ା ଏନଏସି), ଦାରିଙ୍ଗବାଡ଼ି, କୋଟଗଡ଼, ତୁମୁଡ଼ିବନ୍ଧ ଏବଂ କେ. ନୂଆଗାଁ ବ୍ଲକ।	ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳ ତଥା ବାମପନ୍ଥୀ ଉଗ୍ରବାଦ (LWE) ପ୍ରଭାବିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଭିତ୍ତିଭୂମି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ଏବଂ ସରକାରୀ ଯୋଜନାର ସଫଳ ରୂପାୟନ ପାଇଁ।
କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ଧର୍ମଗଡ଼	ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ବ୍ଲକଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ ଗଠିତ ଧର୍ମଗଡ଼ ଉପଖଣ୍ଡ (ଧର୍ମଗଡ଼ ଓ ଜୁନାଗଡ଼ ଏନଏସି), କୋକସରା, କଲମପୁର, ଜୟପାଟଣା, ଏବଂ ଗୋଲାମୁଣ୍ଡା ବ୍ଲକ।	ଜିଲ୍ଲାର ପ୍ରମୁଖ ଜଳସେଚିତ କୃଷି ହବ୍‌ରେ ସଠିକ୍ ଜଳ ବଣ୍ଟନ, କୃଷି ବିକାଶ ଏବଂ ସାଧାରଣ ସେବା ପ୍ରଦାନ ନିମନ୍ତେ।
କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ଜୟପୁର	ଜୟପୁର ମ୍ୟୁନିସିପାଲିଟି, କୋଟପାଡ଼ (ଏନଏସି) ଏବଂ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ଉଚ୍ଚ-ଜନସାନ୍ଧ୍ରତା ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ଲକ ଯଥା ଜୟପୁର, ବୋରିଗୁମ୍ମା, କୋଟପାଡ଼ ଏବଂ କୁନ୍ଦ୍ରା।	ଅବିଭକ୍ତ କୋରାପୁଟର ପ୍ରମୁଖ ବ୍ୟାବସାୟିକ ତଥା ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ କେନ୍ଦ୍ରକୁ କୋରାପୁଟର ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳଠାରୁ ପୃଥକ୍ କରି ପୌର ପ୍ରଶାସନକୁ ଅଧିକ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିବା ପାଇଁ।
କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ଆନନ୍ଦପୁର	ଜିଲ୍ଲାର ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳକୁ ନେଇ ଗଠିତ ଆନନ୍ଦପୁର ଉପଖଣ୍ଡ (ଆନନ୍ଦପୁର ପୌରାଞ୍ଚଳ), ଘସିପୁରା ଏବଂ ହାଟଡିହି ବ୍ଲକ।	ଉତ୍ତର କେନ୍ଦୁଝରର ଖଣିଜ ସମ୍ପଦ ଭରା ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳଠାରୁ ଏହି ସମତଳ କୃଷି ଅଞ୍ଚଳ ଭୌଗୋଳିକ ଭାବେ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଥିବାରୁ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଶାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଦାବି କରାଯାଇଛି।
ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ଭୁବନେଶ୍ୱର	ଭୁବନେଶ୍ୱର ମହାନଗର ନିଗମ ଏବଂ ନିକଟସ୍ଥ ସହରାଞ୍ଚଳ ବ୍ଲକ ଯଥା ଜଟଣୀ, ବାଲିଅନ୍ତା ଓ ବାଲିପାଟଣା।	ରାଜଧାନୀର ଜଟିଳ ସହରାଞ୍ଚଳ ପ୍ରଶାସନ ଏବଂ ଆଇଟି (IT) ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ଗ୍ରାମୀଣ ଖୋର୍ଦ୍ଧାରୁ ଅଲଗା କରି ପରିଚାଳନା କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ।
ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ବ୍ରହ୍ମପୁର	ଛତ୍ରପୁର ଉପଖଣ୍ଡର ଦକ୍ଷିଣ ସହରାଞ୍ଚଳ, ବ୍ରହ୍ମପୁର ମହାନଗର ନିଗମ ଏବଂ ଗୋପାଳପୁର ଅଞ୍ଚଳ।	ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର ଏହି ବୃହତ ସହରାଞ୍ଚଳ, ବାଣିଜ୍ୟିକ ଏବଂ ଶିକ୍ଷା ହବ୍‌କୁ ଏକକ ଧ୍ୟାନ ପ୍ରଦାନ କରିବା ପାଇଁ।
ଭଞ୍ଜନଗର	ଭଞ୍ଜନଗର ଉପଖଣ୍ଡ (ଭଞ୍ଜନଗର ଏନଏସି), ବେଲଗୁଣ୍ଠା ଏବଂ ଜଗନ୍ନାଥପ୍ରସାଦ ବ୍ଲକ।	ରାଜ୍ୟର ସର୍ବାଧିକ ଜନସଂଖ୍ୟା ବିଶିଷ୍ଟ ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ପ୍ରଶାସନିକ ଭାର କମାଇବା ପାଇଁ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳ ମହକୁମା ଭାବେ ଦାବି।
କବିସୂର୍ଯ୍ୟନଗର	କବିସୂର୍ଯ୍ୟନଗର ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ କ୍ଷେତ୍ର ଏବଂ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ପୋଲସରା ଓ କୋଦଳା ଭଳି ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ।	ମଧ୍ୟ-ଗଞ୍ଜାମର ଅଧିକ ଜନସାନ୍ଧ୍ରତାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଏବଂ କୃଷକମାନଙ୍କୁ ସହଜ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଯୋଗାଇବା ପାଇଁ।
ଘୁମୁସର	ଘୁମୁସରର ଐତିହାସିକ କ୍ଷେତ୍ର, ଉତ୍ତର ଗଞ୍ଜାମର କିଛି ଅଂଶ ଏବଂ ସୀମାନ୍ତ ଜଙ୍ଗଲ।	ଆଞ୍ଚଳିକ ପରିଚୟ, ଐତିହାସିକ ଦାବି ଏବଂ ସୀମାନ୍ତ ଜଙ୍ଗଲ ସୁରକ୍ଷା ନିମନ୍ତେ ପ୍ରସ୍ତାବ।
ଋଷିକୂଲ୍ୟା (ଆସିକା)	ଆସିକା ଉପଖଣ୍ଡ (ଆସିକା ଏନଏସି), ଧରାକୋଟ ଏବଂ ସେରଗଡ଼ ବ୍ଲକ।	ଋଷିକୂଲ୍ୟା ନଦୀ ଅବବାହିକାର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଅବସ୍ଥିତି ଏବଂ ବୃହତ କୃଷି ବାଣିଜ୍ୟିକ କେନ୍ଦ୍ର କାରଣରୁ।
ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ନିମାପଡ଼ା	ପୁରୀ ଉପଖଣ୍ଡର ଉତ୍ତର କୃଷିବହୁଳ ଏବଂ ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ବ୍ଲକ (ନିମାପଡ଼ା ଏବଂ କୋଣାର୍କ ଏନଏସି, ଗୋପ, କାକଟପୁର, ଅସ୍ତରଙ୍ଗ)।	ବିଶେଷ ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ପରିବେଶ, ଆଞ୍ଚଳିକ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ପରିଚାଳନା ଏବଂ ଘୂର୍ଣ୍ଣିବଳୟ ବିପଦ ସମୟରେ ତ୍ୱରିତ ମୁକାବିଲା ନିମନ୍ତେ।
ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ପଦ୍ମପୁର	ପଦ୍ମପୁର ଉପଖଣ୍ଡ (ପଦ୍ମପୁର ଏନଏସି, ପାଇକମାଳ, ଝାରବନ୍ଧ, ରାଜବୋଡ଼ାସମ୍ବର, ବିଜେପୁର ଏବଂ ସୋହେଲା ବ୍ଲକ)।	ବରଗଡ଼ ସଦର ମହକୁମାଠାରୁ ଅତ୍ୟଧିକ ଭୌଗୋଳିକ ଦୂରତା, ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ସାନ୍ଧ୍ରତା ଏବଂ ପ୍ରଶାସନିକ ସୁବିଧା ପାଇଁ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ କରାଯାଇଛି।
ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
କଣ୍ଟାବାଞ୍ଜି	କଣ୍ଟାବାଞ୍ଜି ଉପଖଣ୍ଡୀୟ କ୍ଷେତ୍ର (କଣ୍ଟାବାଞ୍ଜି ଏନଏସି, ତୁରେକେଲା, ବଙ୍ଗୋମୁଣ୍ଡା ଏବଂ ମୁରିବାହାଲ ବ୍ଲକ)।	ବଲାଙ୍ଗୀରର ଉପାନ୍ତ ପଶ୍ଚିମାଞ୍ଚଳରେ ଋତୁକାଳୀନ ଦାଦନ ଶ୍ରମିକ ସମସ୍ୟା ରୋକିବା ଏବଂ ଅର୍ଥନୈତିକ ବିକାଶ ପାଇଁ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଗତ କରାଯାଇଛି।
ପାଟଣାଗଡ଼	ପାଟଣାଗଡ଼ ଉପଖଣ୍ଡ (ପାଟଣାଗଡ଼ ଏନଏସି, ଖପ୍ରାଖୋଲ ଏବଂ ବେଲପଡ଼ା ବ୍ଲକ)।	ଉପାନ୍ତ ସ୍ଥାନୀୟ ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟଙ୍କୁ ସହଜ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ଯୋଗାଇବା ଏବଂ ଯାତାୟାତ ସମୟ ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ।
ଟିଟିଲାଗଡ଼	ଟିଟିଲାଗଡ଼ ଉପଖଣ୍ଡ (ଟିଟିଲାଗଡ଼ ପୌରାଞ୍ଚଳ, ଟିଟିଲାଗଡ଼, ସଇଁନ୍ତଳା ଏବଂ ଗୁଡ଼ଭେଲା ବ୍ଲକ)।	ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ରେଳପଥର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଜଙ୍କସନ ଏବଂ ଶିଳ୍ପାଞ୍ଚଳର ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ପ୍ରଶାସନିକ ଭାରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ନିମନ୍ତେ ଦାବି ହେଉଛି।
ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ଜଳେଶ୍ୱର	ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ସୀମାନ୍ତବର୍ତ୍ତୀ ଉତ୍ତର ବ୍ଲକ ଯଥା ଜଳେଶ୍ୱର (ପୌ), ବାଲିଆପାଳ ଏବଂ ଭୋଗରାଇ।	ଆନ୍ତଃରାଜ୍ୟ ସୀମାନ୍ତ ପରିଚାଳନା, ବାଣିଜ୍ୟ ଏବଂ ସୁବର୍ଣ୍ଣରେଖା ନଦୀର ବନ୍ୟା ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜିଲ୍ଲା କରିବା ପାଇଁ ଦାବି ହେଉଛି।
ନୀଳଗିରି	ନୀଳଗିରି ଉପଖଣ୍ଡ (ନୀଳଗିରି ଏନଏସି), ଔପଦା ଏବଂ ସଂଲଗ୍ନ ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳ।	ବାଲେଶ୍ୱରର ସମତଳ ଉପକୂଳ ଅଞ୍ଚଳଠାରୁ ପୃଥକ୍ ଥିବା ଏହି ଆଦିବାସୀ ବହୁଳ ଅଞ୍ଚଳର ବିଶେଷ ବିକାଶ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ।
ସୋର	ଦକ୍ଷିଣ ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ବ୍ଲକ ଯଥା ସୋର (ପୌ), ସିମୁଳିଆ ଏବଂ ବାହାନଗା।	ବାଲେଶ୍ୱର ସହର ଏବଂ ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲା ମଧ୍ୟରେ ଉପଯୁକ୍ତ ପ୍ରଶାସନିକ ବଫର୍ ଜୋନ୍ (Buffer zone) ପ୍ରତିଷ୍ଠା ନିମନ୍ତେ।
ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
କରଞ୍ଜିଆ (ପଞ୍ଚପୀଢ଼)	ପଞ୍ଚପୀଢ଼ ଉପଖଣ୍ଡ (କରଞ୍ଜିଆ ଏନଏସି), ଯଶୀପୁର, ରରୁଆଁ, ଶୁକ୍ରୁଳି ଏବଂ ଠାକୁରମୁଣ୍ଡା ବ୍ଲକ।	ଶିମିଳିପାଳ ଜୈବମଣ୍ଡଳ ଦ୍ୱାରା ବାରିପଦା ସଦର ମହକୁମା ଠାରୁ ଭୌଗୋଳିକ ବିଚ୍ଛିନ୍ନତା କାରଣରୁ ଏହାକୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜିଲ୍ଲା କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଛି।
ଖିଚିଂ	ଐତିହାସିକ ଖିଚିଂ ପୀଠ ସମେତ ଶୁକ୍ରୁଳି ଏବଂ ରରୁଆଁ ବ୍ଲକର ଆଦିବାସୀ ଅଞ୍ଚଳ।	ପ୍ରାଚୀନ ଭଞ୍ଜ ବଂଶର ରାଜଧାନୀର ଐତିହ୍ୟ ତଥା ପର୍ଯ୍ୟଟନ ବିକାଶ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ପ୍ରଶାସନିକ ହବ୍ ସୃଷ୍ଟି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ।
ପଶ୍ଚିମ ମୟୂରଭଞ୍ଜ	କେନ୍ଦୁଝର ସୀମାନ୍ତବର୍ତ୍ତୀ ପଶ୍ଚିମ ଆଦିବାସୀ ବହୁଳ ଅଞ୍ଚଳ (କରଞ୍ଜିଆ ଏବଂ ଯଶୀପୁରର କିଛି ଅଂଶ)।	ଶିମିଳିପାଳର ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳ ଦ୍ୱାରା ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଏହି ଉଚ୍ଚଭୂମି ଅଞ୍ଚଳର ସ୍ୱାଧୀନ ପ୍ରଶାସନିକ ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ଦାବି କରାଯାଇଛି।
ରାଇରଙ୍ଗପୁର	ବାମନଘାଟୀ ଉପଖଣ୍ଡ (ରାଇରଙ୍ଗପୁର ପୌ), କୁସୁମୀ, ବହଳଦା, ବାଦାମପାହାଡ଼, ବିଶୋଇ, ତିରିଂ ଏବଂ ବିଜାତଳା ବ୍ଲକ।	ସମୃଦ୍ଧ ଲୌହ-ଖଣିଜ ସମ୍ପଦ ଏବଂ ବାରିପଦା ଠାରୁ ଅତ୍ୟଧିକ ଦୂରତା ଯୋଗୁଁ ଏହି ପ୍ରମୁଖ ଶିଳ୍ପାଞ୍ଚଳକୁ ଜିଲ୍ଲା ମାନ୍ୟତା ଦେବାକୁ ଦାବି ହେଉଛି।
ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ଗୁଣୁପୁର	ଗୁଣୁପୁର ଉପଖଣ୍ଡ, ଗୁଣୁପୁର (ପୌ), ଗୁଡାରି (ଏନଏସି), ରାମନାଗୁଡ଼ା, ପଦ୍ମପୁର ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରପୁର ବ୍ଲକ।	ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ ସୀମାନ୍ତବର୍ତ୍ତୀ ଏହି ସ୍ଥାନରେ ଉନ୍ନତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସେବା ଏବଂ ସୀମାନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳର ଦକ୍ଷ ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ଦାବି ରହିଛି।
ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
କୁଚିଣ୍ଡା	ସମ୍ବଲପୁରର ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳକୁ ନେଇ ଗଠିତ କୁଚିଣ୍ଡା ଉପଖଣ୍ଡ (କୁଚିଣ୍ଡା ଏନଏସି), ବାମରା ଏବଂ ଜମନକିରା ବ୍ଲକ।	ସମ୍ବଲପୁର ମୁଖ୍ୟ ମହକୁମା ଠାରୁ ଦୂରତା ଏବଂ ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲ ଆଚ୍ଛାଦିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ସରକାରୀ ଯୋଜନାର ସଫଳ ପହଞ୍ଚ ନିମନ୍ତେ ଏହା ଆବଶ୍ୟକ।
ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାରୁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ
ବଣାଇ	ବଣାଇ ଉପଖଣ୍ଡ (ବଣାଇଗଡ଼, ଗୁରୁଣ୍ଡିଆ, ଲହୁଣୀପଡ଼ା, କୋଇଡ଼ା ବ୍ଲକ)।	ଏକ ବିଶାଳ ପରିବେଶ-ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଖଣି ଅଞ୍ଚଳକୁ ସୁପରିଚାଳନା କରିବା ଏବଂ ଆଦିବାସୀ ଜନତାଙ୍କ ପାଇଁ ସିଧାସଳଖ ପୁଞ୍ଜିନିବେଶ ଲକ୍ଷ୍ୟରେ।
ରାଉରକେଲା (ବେଦବ୍ୟାସ)	ପାନପୋଷ ଉପଖଣ୍ଡ, ରାଉରକେଲା ମହାନଗର ନିଗମ, ରାଜଗାଙ୍ଗପୁର (ପୌ), କୁଆରମୁଣ୍ଡା, ବିଶ୍ରା ଏବଂ ଲାଠିକଟା ବ୍ଲକ।	ସୁନ୍ଦରଗଡ଼ର ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳଠାରୁ ପୃଥକ୍ କରି ରାଉରକେଲାର ବୃହତ ସହରୀକରଣ ଏବଂ ଶିଳ୍ପ ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚାଳନା କରିବା ଦାବିର ମୂଳ ଲକ୍ଷ୍ୟ।

ଉତ୍ସ ସୂଚୀ:

• "Received proposals for creation of 31 new dists, 66 sub-divisions: Minister", Indian Express (20 Feb 2026).
• "New district demands", IndiaTimes.
• "Odisha govt has received proposals for formation of 28 new districts: Minister", ThePrint (07 Feb 2024).
• "Odisha government received proposals for 25 more districts in state", The New Indian Express (29 Sep 2023).

ଆଧାର

ଆଧାର

• ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ସରକାରୀ ପୃଷ୍ଠା
• ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ବିଭାଗ
• ଜନଗଣନା ୨୦୧୧: ଓଡ଼ିଶା: ଅସ୍ଥାୟୀ ଜନସଂଖ୍ୟା ସମୁଦାୟ

ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ

• ଓଡ଼ିଶାର ତହସିଲ ସମୂହର ତାଲିକା
• ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳମାନଙ୍କର ତାଲିକା

ବାହାର ଲିଙ୍କ

• ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସରକାରୀ ପୋର୍ଟାଲ୍
• ଭାରତୀୟ ଜନଗଣନା ସରକାରୀ ୱେବସାଇଟ୍