ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର, ଖିଦିରପୁର

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
Jump to navigation Jump to search
ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର, ଖିଦିରପୁର
Jagannath Temple Khidderpore Kolkata.JPG
ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି
ଦେଶଭାରତ
ରାଜ୍ୟପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗ
ଅବସ୍ଥିତିଖିଦିରପୁର, କଲିକତା
ପରମ୍ପରା
ମୁଖ୍ୟ ଆରାଧ୍ୟଜଗନ୍ନାଥ, ବଳଭଦ୍ର, ସୁଭଦ୍ରା, ସୁଦର୍ଶନ
ଇତିହାସ ଓ ପାଳନ
ୱେବସାଇଟhttp://www.jagannathtemplekolkata.org/

କଲିକତା ବନ୍ଦର ଉପକଣ୍ଠ, ଖିଦିରପୁରଠାରେ ଥିବା ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରଟି ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା । ୧୯୬୭ ମସିହାରୁ ଏଠାରେ ବନ୍ଦର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବିନିଯୋଗଥିବା ଓଡ଼ିଆ ଶ୍ରମିକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଜଗନ୍ନାଥ ପୂଜା ପାଇ ଆସୁଥିଲେ । ମନ୍ଦିରଟି ଆଖପାଖ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ଜଗନ୍ନାଥପ୍ରେମୀ ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଆରାଧନା ପୀଠ ଓ କଲିକତାରେ ଥିବା ଓଡ଼ିଆଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ମିଳନସ୍ଥଳି ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି ।

ଇତିହାସ[ସମ୍ପାଦନା]

୧୯୬୭ ମସିହା ବେଳକୁ, ଓଡ଼ିଆ ଶ୍ରମିକମାନେ ଖିଦିରପୁରଠାରେ ଏକ ଟିଣ ଘେରା ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ କରି ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ କାଗଜର ଛବିଟିଏ ରଖି ପୂଜା କରୁଥିଲେ । ଦିନଯାକର କ୍ଲାନ୍ତି ମେଣ୍ଟାଇବା ପାଇଁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଭଜନ ଗାନ କରୁଥିଲେ । ପୁରୁଷତ୍ତୋମ ଦାଶ ନାମକ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏଠାରେ ପୂଜା କରୁଥିଲେ । ଖଇ ଭୋଗ ଲାଗୁଥିଲା । ୧୯୬୮ ମସିହା ବେଳକୁ ଏଠାରେ ରହୁଥିବା ଓଡ଼ିଆମାନେ, ମନ୍ଦିରଟିଏ ନିର୍ମାଣ କରିବାର ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖିଲେ ଓ ୧୯୬୯ ଜାନୁଆରୀ ୨୬ ସୁଦ୍ଧା ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ ସାରିବାକୁ ପଣ କଲେ । ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସେବା ସମିତି ନାମରେ ଏକ ମଞ୍ଚ ଗଠନ କରାଗଲା । ସମିତିର ସଭ୍ୟମାନେ ଘର ଘର ବୁଲି ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ଚାନ୍ଦା ଆଦାୟ କଲେ । ସେତେବେଳର ଜଣେ ବନ୍ଦର ଅଧିକାରୀ ଶ୍ରୀ ଏସ. ରହମନ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ୨୦୦ ମୂଲିଆ ଯୋଗାଇଦେଲେ । ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ୧୯୬୯ ଜାନୁଆରୀ ୨୩ ତାରିଖରେ ସମାପ୍ତ ହେଲା ।

କଲିକତାର ଖିଦିରପୁରଠାରେ ଥିବା ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ବିଗ୍ରହ

ଏହି ମନ୍ଦିରଟିର ଉଚ୍ଚତା ୨୦ଫୁଟ ଥିଲା ଓ ଦୂଆରଟି ଅନୁଚ୍ଚ ଥିଲା । ଥରେ ଆୟକର କମିଶନର "ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ଦାସ" ନିଜ ପିତାଙ୍କ ସହ ମନ୍ଦିରକୁ ଆସିଥିଲେ । ଦୂଆରରେ ପିତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ବାଜିବାରୁ, ସେ ପୁଅକୁ ମନ୍ଦିରର ଉନ୍ନତି କରିବାକୁ କହିଥିଲେ । ଏହାଥିଲା ମନ୍ଦିର ପୁନର୍ନିମାଣର ପ୍ରଥମ ପ୍ରୟାସ । ବହୁ ଓଡ଼ିଆ ଓ ବଙ୍ଗାଳି ବ୍ୟକ୍ତି ସାହାଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଆଗେଇ ଆସିଲେ । ୧୯୯୯ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ମାସରେ ମନ୍ଦିରର ଭିତ୍ତିପ୍ରସ୍ତର ସ୍ଥାପନ କରାଗଲା । ଖୋର୍ଦ୍ଧାର ପ୍ରସ୍ତରଶିଳ୍ପୀ ହାଡୁ ମହାରଣାଙ୍କଦ୍ୱାରା ଚତୁର୍ଦ୍ଧା ମୂର୍ତ୍ତୀ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୦୦୨ ଜୁନ ୪,୫,୬ତାରିଖରେ ପୁରୀରୁ ଆସିଥିବା ପୂଜକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ନୂତନ ବିଗ୍ରହମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଗଲା ।

ପରିଚାଳନା[ସମ୍ପାଦନା]

ମନ୍ଦିର ପରିଚାଳନା ଭାର ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସେବା ସମିତି ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ ରହିଛି । ସମିତି ଅଧିନରେ ୪ଟି ବିଭାଗ ରହିଛି ।

ଉତ୍କଳ[ସମ୍ପାଦନା]

ଏହି ବିଭାଗଟି, ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସେବା ସମିତିଦ୍ୱାରା ଅନୁଷ୍ଠିତ ବିଭିନ୍ନ ସାଂସ୍କୃତିକ ଓ ସାମାଜିକ କାର୍ଯ୍ୟର ପରିଚାଳନା ନିମନ୍ତେ ଗଠିତ ।[୧] ରଥଯାତ୍ରା ସମୟରେ ଏମାନେ ୯ଦିନ ବ୍ୟାପି ଓଡ଼ିଶା ଉତ୍ସବ ପାଳନ କରିଥାନ୍ତି ।[୨] ଏଥିରେ ଓଡ଼ିଶା ନୃତ୍ୟ ସଙ୍ଗୀତ[୩] ଖାଦ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ ବିଭବ ପରିବେଷଣ କରାଯାଏ । ଏହି ରଥଯାତ୍ରାରେ ସଲ୍ଟଲେକସ୍ଥିତ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ପାର୍କରୁ ରଥଟଣା ଆରମ୍ଭ ହୋଇ, ଇ.ଏମ. ବାଇପାସରେ ଥିବା ସ୍ୱଭୂମୀ ପରିସରେ ସମାପ୍ତ ହୋଇଥାଏ ।[୪] ଏହି ଅବସରରେ ଉତ୍କଳ ସମ୍ମାନ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥାଏ । ୨୦୧୫ବର୍ଷରେ ଏହି ସମ୍ମାନ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଶାନ୍ତନୁ ମହାପାତ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ପୂର୍ବବର୍ଷମାନଙ୍କରେ ଏହି ସମ୍ମାନ କେଳୁଚରଣ ମହାପାତ୍ର(୨୦୦୪)[୫] ଆଦିଙ୍କ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି ।

ଉତ୍କର୍ଷ[ସମ୍ପାଦନା]

ଉତ୍କର୍ଷ ଆନୁକୁଲ୍ୟରେ, ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସେବା ସମିତି ଗରିବ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ମାଗଣା ଖାଦ୍ୟ, ପୋଷାକ ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଶିବିର ଆଦି ଆୟୋଜନ କରିଥାଏ ।

ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ପାଠାଗାର[ସମ୍ପାଦନା]

ମନ୍ଦିର ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ପାଠାଗାର ରହିଛି । ଏଠାରେ ୧୦୦୦ରୁ ଅଧିକ ବହି ରହିଛି । ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏଠାରୁ ବାଇଶି ପାହାଚ ଏକ ପତ୍ରିକା ମଧ୍ୟ ପ୍ରକାଶନ କରାଯାଏ ।

ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ପୂଜା କମିଟି[ସମ୍ପାଦନା]

ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ନିତିଦିନିଆ ପୂଜା, ପର୍ବ ପାଳନ ସହିତ, ମନ୍ଦିରର ଦେଖାରଖା ଏହି କମିଟି ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ ।

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]