ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
ସିଧାସଳଖ ଯିବେ ଦିଗବାରେଣିକୁ, ଖୋଜିବେ
ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକ
Sarada Prasanna Nayak.JPG
ଜନ୍ମ ଓ ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୨୬ (1926-12-13) (୯୦ ବର୍ଷ)
ଧୂଳିଶ୍ଵର,ବୟାଳିଶ ମୌଜା, କଟକ
ଜାତୀୟତା ଭାରତୀୟ
ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ଭିକ୍ଟୋରିଆ ସ୍କୁଲ, କଟକ,
ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ
ପ୍ରସିଦ୍ଧି କଥାଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଓ ଗୀତିକାର
ବାପା ମା ବାସୁଦେବ ନାୟକ, ସେବତୀ ନାୟକ
ସମ୍ପର୍କୀୟ ସ୍ଵରୂପ ନାୟକ (ଭାଇ),
ପାର୍ବତୀ ଘୋଷ (ଭଉଣୀ),
ଗୌର ଘୋଷ (ଭିଣୋଇ)
ପୁରସ୍କାର ଜୟଦେବ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୧୩

ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକ (ଜନ୍ମ ୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୨୬),[୧] ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଗୀତିକାର ଓ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ।[୨] ସେ, ୧୯୫୬ ମସିହାରେ "ଭକ୍ତକବି ଜୟଦେବ" ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରୁ ସହନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ ନିଜ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ବ୍ୟତିତ, ବେତାର ଓ ଦୂରଦର୍ଶନରେ ମଧ୍ୟ ସେ ବହୁଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ରହିଆସିଛନ୍ତି ।

ବାଲ୍ୟଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା[ସମ୍ପାଦନା]

ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ୧୯୨୬ ମସିହା ଡିସେମ୍ବର ୧୩ତାରିଖ ଅବିଭକ୍ତ କଟକ ଜିଲ୍ଲା ବୟାଳିଶ ମୌଜା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଧୂଳିଶ୍ଵର ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ପିତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ବାସୁଦେବ ନାୟକ ଓ ମାତାଙ୍କ ନାମ ସେବତୀ ନାୟକ । ପିତା ବାସୁଦେବ ମନମୋହନ ପ୍ରେସର ମ୍ୟାନେଜର ଥିଲେ । ସାରଦା, ନିଜର ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା କଟକ ମଧୁସୁଦନ ନଗରସ୍ଥିତ ଭିକ୍ଟୋରିଆ ସ୍କୁଲ (ବର୍ତ୍ତମାନର ଭକ୍ତମଧୁ ବିଦ୍ୟାପୀଠ)ରୁ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷାଗ୍ରହଣ କରୁ କରୁ ତାଙ୍କୁ ସଙ୍ଗୀତ ନିଶା ଘାରିଥିଲା । ସେ ସମୟରେ ଗୀତ ଓ ନାଟକକୁ ନୀଚସ୍ଥରରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସାରଦା ଉଭୟ କଳାକୁ ଆବୋରୀବାରେ ସଂକୋଚ କରିନଥିଲେ ।

ବୃତ୍ତିଗତ ଜୀବନ[ସମ୍ପାଦନା]

ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନଙ୍କୁ ନାଟକ ଆଡକୁ ଟାଣି ଆଣିଥିଲେ ସୁରେନ ମହାନ୍ତି । ୧୯୪୮ରେ ଆକାଶବାଣୀ କଟକ ସ୍ଥାପନା ହେଲା ପରେ, ସେଠାରେ ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ଗୋଟିଏ ନାଟକରେ ସହନାୟକ ଭୂମିକା ତାଙ୍କୁ ମିଳିଥିଲା । ୧୯୫୧ ମସିହାରୁ ନାଟକ ଲେଖିବା, ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଓ ସଂଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ନାଟକ ଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ "ଶଙ୍ଖାଳି", "ସୁନାମାଟି" ଓ "ପରିଶୋଧ" ଅନ୍ୟତମ । ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସଙ୍କ "ଅଭିଳାଷ" ନାଟକ ପାଇଁ, ସେ ପ୍ରଥମେ ଗୀତ ଲେଖିଥିଲେ । ୧୯୭୩ ମସିହାରେ ଏକମାତ୍ର ଭାରତୀୟ ଭାବରେ ଲଣ୍ଡନଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ସିଇଡିଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଯୋଗଦେବାର ସୁଯୋଗ ପାଇଥିଲେ । ସେଠାରେ, ସେ ଚାର୍ଲସ ଡିକେନ୍ସଙ୍କ ବାସଭବନରେ ରହିଥିଲେ । ରାମାୟଣର ଭରତଙ୍କ ଚରିତ୍ରକୁ ନେଇ ରଚିତ ତାଙ୍କ ସ୍କ୍ରିନ ପ୍ଲେ "ବ୍ରଦର୍ଲି ଲଭ" ସେଠାରେ ମଞ୍ଚସ୍ଥ ହୋଇଥିଲା ।

ନାଟକରେ ତାଙ୍କ ଅଭିନୟରେ ଅଭିଭୂତ ହୋଇ, ଆସାମର ପୂର୍ବତ୍ତନ ରାଜ୍ୟପାଳ ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର, ତାଙ୍କୁ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର କରିବାପାଇଁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିଥିଲେ । କଲିକତାର ଷ୍ଟୁଡିଓ ଦେଖି, ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ବାବଦରେ ଜ୍ଞାନ ଆହରଣ କରିଥିଲେ । "ଭକ୍ତକବି ଜୟଦେବ" ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ଲେଖିବା ଓ ସହନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ସହ, ସେ ନିଜର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମୁଖ୍ୟତଃ ବଙ୍ଗାଳୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକମାନଙ୍କଦ୍ଵାରା ନିର୍ମିତ ହେଉଥିଲା । ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ, ଛଦ୍ମନାମ "ସିଦ୍ଧାର୍ଥ" ବ୍ୟବହାର କରି "ଲକ୍ଷ୍ମୀ" ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । ଧାରଉଧାର କରି , ସେ ୯୫୦୦୦ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚରେ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି ସିନେମାହଲରେ ୧୦୦ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଥିଲା । ଲକ୍ଷ୍ମୀର ସଫଳତା ପରେ, ସେ "କା", "ସ୍ତ୍ରୀ" ଓ "ସଂସାର" ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । "ଲକ୍ଷ୍ମୀ", "କା" ଓ "ସ୍ତ୍ରୀ" ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ସେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଥିଲେ । ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କଳାରେ ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ, ଭି ଶାନ୍ତାରାମଙ୍କୁ ନିଜର ପ୍ରେରଣା ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି ।

ନାଟକ[ସମ୍ପାଦନା]

  • ଶଙ୍ଖାଳି
  • ସୁନାମାଟି
  • ପରିଶୋଧ

କଥାଚିତ୍ର[ସମ୍ପାଦନା]

ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ[ସମ୍ପାଦନା]

  • ଜୟଦେବ ପୁରସ୍କାର - ୨୦୧୩[୫]
  • ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପୁରସ୍କାର (ଲକ୍ଷ୍ମୀ-୧୯୬୩, କା- ୧୯୬୬, ସ୍ତ୍ରୀ-୧୯୬୮)
  • ନାଟ୍ୟଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନ
  • ବାଣୀଚିତ୍ର ସମ୍ମାନ
  • ଚିନ୍ତ ଓ ଚେତନା ସମ୍ମାନ[୬]

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

ଅଧିକ ତଥ୍ୟ[ସମ୍ପାଦନା]