ଭୃଙ୍ଗେଶ୍ୱର ଶିବ ମନ୍ଦିର ,ଭୁବନେଶ୍ୱର

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
Jump to navigation Jump to search
ଭୃଙ୍ଗେଶ୍ୱର ଶିବ ମନ୍ଦିର
ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି
ଦିଗବାରେଣି20°11′34.38″N 85°50′9.92″E / 20.1928833°N 85.8360889°E / 20.1928833; 85.8360889Coordinates: 20°11′34.38″N 85°50′9.92″E / 20.1928833°N 85.8360889°E / 20.1928833; 85.8360889
ଦେଶଭାରତ
ରାଜ୍ୟଓଡ଼ିଶା
ଅବସ୍ଥିତିଭୁବନେଶ୍ୱର[୧]

ଭୃଙ୍ଗେଶ୍ୱର ଶିବ ମନ୍ଦିର, ଭାରତର ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱର[୨] ସନ୍ନିକଟ ଧଉଳି ପାହାଡ଼ ତଳ ଓ ଦୟା ନଦୀ ତଟ ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଶିବ ମନ୍ଦିର । ମନ୍ଦିରଟି ଈଷତ ଗେରୁଆ ରଙ୍ଗର ବାଲିପଥରରେ ନିର୍ମିତ । ଏହି ମନ୍ଦିର ନିକଟରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ୱ ବିଭାଗଦ୍ୱାରା ନିମ୍ମରୁ ଉପର ଯାଏ ପୁନରୁଦ୍ଧାର କରାଯାଇଥିଲା ।

ପୂର୍ବ ନାମ [ସମ୍ପାଦନା]

ଏହି ମନ୍ଦିରକୁ ପୂର୍ବରୁ ଭାଇରଙ୍ଗେଶ୍ୱର ବୋଲି କୁହାଯାଉଥିଲା । 

ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ [ସମ୍ପାଦନା]

i) ଇତିହାସିକ ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ : —

ii) ସଂସ୍କୃତିକ ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ: ଏଠାରେ ଶିବରାତ୍ରି , କାର୍ତିକ ପୁର୍ଣିମା, ରଜ  ଇତ୍ୟାଦି ପାଳନ କରାଯାଇଥାଏ । 

iii) ସାମାଜିକ ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ: ଏଠାରେ ବ୍ରତୋପନୟନ, ମୁଣ୍ଡନ, ବିବାହ ଆଦି ସାମାଜିକ କର୍ମାନୁଷ୍ଠାନ ହେଇଥାଏ ।   

iv) ସାଙ୍ଗଠନିକ ତାତ୍ପର୍ଯ୍ୟ : ଏହାର ପ୍ରାଙ୍ଗଣରେ ଗ୍ରାମ ସଭା ମଧ୍ୟ ହେଇଥାଏ । 

ମନ୍ଦିରର ବର୍ଣ୍ଣନା [ସମ୍ପାଦନା]

ଏହି ମନ୍ଦିରର ପୂର୍ବ ପଟରେ ଧଉଳି ପାହାଡ଼ ରହିବା ସହ ସନ୍ନିକଟରେ ଦୟା ନଦୀ ବହିଯାଏ । ମନ୍ଦିରର ମୁଖ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ରହିଥାଏ । 

ଆଧାର [ସମ୍ପାଦନା]

  1. Francis D. K. Ching; Mark M. Jarzombek; Vikramaditya Prakash (23 March 2017). A Global History of Architecture. Wiley. pp. 308–. ISBN 978-1-118-98161-0.
  2. Suriya (26 August 2015). Jothirlingam: The Indian Temple Guide. Partridge Publishing India. pp. 121–. ISBN 978-1-4828-4786-4.

1. Lesser Known Monuments of Bhubaneswar by Dr. Sadasiba Pradhan

2. Debala Mitra, Bhubaneswar, New Delhi, 1958, P. 60.

3. L. S.S. O’ Malley, Bengal District Gazetter Puri, Calcutta 1908, P. 243.

4. M.M. Ganguly, Orissa and Her Remains, Calcutta, 1912, P. 269.

5. N. K. Sahu (Ed), A History of Orissa, Vol. II, Delhi, 1980, P. 270.

6. R. P. Mohapatra, Archaeology in Orissa, Vol.I, Delhi, 1986, P. 82.

7. R. L. Mitra. The Antiquities of Orissa, Vol. II, Calcutta, 1963, P. 118-121.