ଆଇସୋନିଆଜିଡ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
(Isoniazid ରୁ ଲେଉଟି ଆସିଛି)
Jump to navigation Jump to search
ଆଇସୋନିଆଜିଡ
Isoniazid skeletal.svg
Isoniazid 3d.png
Clinical data
Trade namesHydra, Hyzyd, Isovit, other
Synonymsisonicotinic acid hydrazide, isonicotinyl hydrazine, INHA
AHFS/Drugs.commonograph
MedlinePlusa682401
Pregnancy
category
Routes of
administration
by mouth, intramuscular, intravenous
ATC code
Legal status
Legal status
  • prescription only (US)
Pharmacokinetic data
Protein bindingVery low (0-10%)
Metabolismliver; CYP450: 2C19, 3A4 inhibitor
Elimination half-life0.5-1.6h (fast acetylators), 2-5h (slow acetylators)
Excretionurine (primarily), feces
Identifiers
CAS Number
PubChem CID
DrugBank
ChemSpider
UNII
KEGG
ChEBI
ChEMBL
NIAID ChemDB
ECHA InfoCard100.000.195 Edit this at Wikidata
Chemical and physical data
FormulaC6H7N3O
Molar mass137.139 g/mol
3D model (JSmol)
  (verify)

ଆଇସୋନିଆଜିଡ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Isoniazid, ଅନ୍ୟ ନାମ isonicotinylhydrazide ବା ଆଇଏନଏଚ/INH) ଏକ ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ (antibiotic) ଯାହା ଯକ୍ଷ୍ମା ରୋଗର ଚିକିତ୍ସା ନିମନ୍ତେ ବ୍ୟବ‌ହୃତ ହୁଏ । [୧] ସକ୍ରିୟ ଯକ୍ଷ୍ମା ନିମନ୍ତେ ଆଇସୋନିଆଜିଡ, ରିଫାମ୍ପିସିନପାଇରାଜିନାମାଇଡ (pyrazinamide) ସ‌ହିତ ସ୍ଟ୍ରେପ୍ଟୋମାଇସିନ (streptomycin) ଅଥବା ଇଥାମ୍ବୁଟଲ ଦିଆଯାଏ ।[୨] ଗୁପ୍ତ ଯକ୍ଷ୍ମା ନିମନ୍ତେ କେବଳ ଏହି ଔଷଧ ଦିଆଯାଇପାରେ । ଯକ୍ଷ୍ମା ନ କରୁଥିବା ଏମ ଆଭିଅମ (M. avium), ଏମ କାନସାସି (M. kansasii) ଓ ଏମ ଜେନୋପି (M. xenopi) ଇତ୍ୟାଦି ମାଇକୋବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆ ଜୀବାଣୁମାନଙ୍କ (atypical types of mycobacteria) ନିମନ୍ତେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଦିଆଯାଇପାରେ । ଏହା ପାଟିରେ ଦିଆଗଲେ ମଧ୍ୟ ମାଂସପେଶୀ ଇଞ୍ଜେକସନ (injection into a muscle) ଆକାରରେ ଦିଅଯାଏ ।[୧]

ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଅଧିକ ଯକୃତ ଏଞ୍ଜାଇମ ସ୍ତର (increased blood levels of liver enzymes) ଓ ହାତ ତ‌ଥା ପାଦରେ କାଲୁଆ ବା କମ ସ୍ପର୍ଶ ଶକ୍ତି ଅନୁଭବ ହୁଏ । ସାଂଘାତିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ହେପାଟାଇଟିସ ବା ଯକୃତ ପ୍ରଦାହ ହୋଇପାରେ ।[୧] ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଏହାର ନିରାପତ୍ତା ନେଇ ସ୍ପଷ୍ଟ ଚିତ୍ର ନାହିଁ । ସ୍ତନ୍ୟପାନ ସମୟରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଇପାରେ ।[୩] ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ନିବାରଣ ନିମନ୍ତେ ପାଇରିଡକ୍ସିନ Pyridoxine ଦିଆଯାଇପାରେ ।[୪] ଏହି ଔଷଧ ଜୀବାଣୁର ଜୀବକୋଷ ଆବରଣକୁ (cell wall) ନଷ୍ଟ କରି ତାହାକୁ ମାରିଦିଏ ।[୧]

ଆଇସୋନିଆଜିଡ ପ୍ରଥମେ ସନ ୧୯୫୨ ମସିହାରେ ତିଆରି ହୋଇଥିଲା ।[୫] ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ।[୬] ଏହା ଜେନେରିକ ଔଷଧ (generic medication) ନାମରେ ଉପଲବ୍‌ଧ ହୁଏ ।[୧] ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ (developing world) ଏହାର ଏକ ମାସର ଖର୍ଚ୍ଚ ପ୍ରାୟ ୦.୬୦ରୁ ୪.୫୫ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ।[୭] ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଏହାର ଏକ ମାସର ଖର୍ଚ୍ଚ ୨୫ ଡଲାରରୁ କମ ।[୪]

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

  1. ୧.୦ ୧.୧ ୧.୨ ୧.୩ ୧.୪ ୧.୫ "Isoniazid". The American Society of Health-System Pharmacists. Retrieved 8 December 2016.
  2. WHO Model Formulary 2008 (PDF). World Health Organization. 2009. p. 136. ISBN 9789241547659. Retrieved 8 December 2016.
  3. "Isoniazid (Nydrazid) Use During Pregnancy". www.drugs.com. Retrieved 10 December 2016.
  4. ୪.୦ ୪.୧ Hamilton, Richart (2015). Tarascon Pocket Pharmacopoeia 2015 Deluxe Lab-Coat Edition. Jones & Bartlett Learning. p. 49. ISBN 9781284057560.
  5. Walker, S. R. (2012). Trends and Changes in Drug Research and Development (in ଇଂରାଜୀ). Springer Science & Business Media. p. 109. ISBN 9789400926592.
  6. "WHO Model List of Essential Medicines (19th List)" (PDF). World Health Organization. April 2015. Retrieved 8 December 2016.
  7. "Isoniazid". International Drug Price Indicator Guide. Retrieved 8 December 2016.