ଆଞ୍ଜିଓଇଡିମା

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
Jump to navigation Jump to search
ଆଞ୍ଜିଓଇଡିମା
ଆଞ୍ଜିଓଇଡିମା (Angiooedema), କ୍ୱିନ୍କସ ଇଡିମା (Quincke's edema), ଆଞ୍ଜିଓନିଉରୋଟିକ ଇଡିମା (angioneurotic edema)
Angioedema2010.JPG
ଆଲର୍ଜି ଆଞ୍ଜିଓଇଡିମା: ଫୁଲିବା ହେତୁ ପିଲାଟି ଆଖି ଖୋଲିପାରୁନି ।
ବିଭାଗ ଆଲର୍ଜି ଓ ଇମ୍ୟୁନୋଲୋଜି (Allergy and immunology)
ଲକ୍ଷଣ ଫୁଲା କ୍ଷେତ୍ର (Area of swelling)[୧]
ଆକ୍ରାନ୍ତ ସମୟ କିଛି ମିନିଟରୁ କିଛି ଘଣ୍ଟା[୧]
ବିପଦ କାରକ ପାରିବାରିକ ଇତିହାସ[୨]
ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ପଦ୍ଧତି ଲକ୍ଷଣରୁ ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ[୨]
ସଠିକ ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ଆନାଫାଇଲାକ୍‌ସିସ (Anaphylaxis), ପୁଞ୍ଜିତ ପୂଯ (abscess), କଣ୍ଟାକ୍ଟ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ (contact dermatitis)[୨]
ଔଷଧ ହିସ୍ଟାମିନ Histamine: ଆଣ୍ଟିହିସ୍ଟାମିନ (antihistamines), କର୍ଟିକୋସ୍ଟିରଏଡ (corticosteroids), ଏପିନେଫ୍ରିନ (epinephrine)[୧]
ବ୍ରାଡିକାଇନିନ (Bradykinin): ସି୧ ଇସ୍ଟରେଜ ଇନହିବିଟର (C1 esterase inhibitor), ଏକାଲାଣ୍ଟାଣ୍ଟାଇଡ (ecallantide), ଇକାଟିବ୍ୟାଣ୍ଟ (icatibant), ଫ୍ରେସ ଫ୍ରୋଜନ ପ୍ଲାଜ୍ମା (fresh frozen plasma)[୧]
ଚିକିତ୍ସା ଇନଟ୍ୟୁବେସନ (Intubation), କର୍ଟିକୋଥାଇରଏଡେକ୍ଟୋମି (cricothyroidotomy)[୧]
ପୌନଃପୁନିକ ~ ଏକ ବର୍ଷକୁ ୧00,000 ଆମେରିକାରେ (US)[୧]

ଆଞ୍ଜିଓଇଡିମା (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Angioedema) କ‌ହିଲେ ଡର୍ମିସ (lower layer of skin ବା ଚର୍ମର ତଳ ସ୍ତର), ଚର୍ମତଳ ତନ୍ତୁ (tissue just under the skin) ଓ ମ୍ୟୁକୋସ ଝିଲ୍ଲି (mucous membrane) ଫୁଲିଯିବାକୁ ବୁଝାଏ ।[୧][୩] ମୁଖ ମଣ୍ଡଳ, ଜିଭ, ସ୍ୱରପେଟିକା ବା ଲାରିଙ୍କ୍‌ସ (larynx), ପେଟ ବା ହାତ ଓ ଗୋଡ଼ମାନଙ୍କରେ ଦେଖାଯାଇଥାଏ ।[୧] ଅନେକ ସମୟରେ ଏହା ସ‌ହିତ ଅର୍ଟିକାରିଆ ବା ଅଗିଆ ବାତ (hives) ରହିପାରେ ଯାହା ଚର୍ମର (skin) ଉପର ସ୍ତରର ଫୁଲିବାକୁ କୁହାଯାଏ ।[୧][୩] କିଛି ମିନିଟରୁ କିଛି ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଏହି ରୋଗ ଦେଖାଯାଏ । [୧]

ଏହି ରୋଗ ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ହିସ୍ଟାମିନ (histamine) ଓ ବ୍ରାଡିକାଇନିନର (bradykinin) ଭୂମିକା ରହୁଛି ।[୧] ଖାଦ୍ୟ, ଔଷଧ (en:medications) ଓ ପୋକ‌କାମୁଡ଼ା ଯୋଗୁ ଆଲର୍ଜି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ହେଉଥିଲେ ହିସ୍ଟାମିନର ଭୂମିକା ରହେ ।[୧] ସି୧ ଇସ୍ଟରେଜ ଇନହିବିଟର ଡେଫିସିଏନ୍ସି (C1 esterase inhibitor deficiency) ଭଳି ବଂଶାନୁକ୍ରମିକ (inherited) ରୋଗ, ଅଞ୍ଜିଓଟେନସିନ କନଭର୍ଟିଙ୍ଗ ଏଞ୍ଜାଇମ ଇନହିବିଟର (angiotensin converting enzyme inhibitors) ବା ଲିମ୍ଫୋପ୍ରୋଲିଫରେଟିଭ ଡିଜଅର୍ଡ଼ର (lymphoproliferative disorder) ଇତ୍ୟାଦି ରୋଗମାନଙ୍କରେ ବ୍ରାଡିକାଇନିନର ଭୂମିକା ଥାଏ । [୧]

ସୁରକ୍ଷିତ ଖୋଲା ଶ୍ୱାସନଳୀ ଚାଲୁରଖିବା ନିମନ୍ତେ ଇନଟ୍ୟୁବେସନ (intubation) ବା କ୍ରିକୋଥାଇରଏଡୋକ୍ଟୋମି (cricothyroidotomy) ଅପରେଶନ କରାଯାଏ ।[୧] ହିସ୍ଟାମିନ ସମ୍ପର୍କୀୟ ଆଞ୍ଜିଓଇଡିମା ରୋଗରେ ଆଣ୍ଟିହିସ୍ଟାମିନ (antihistamine), କର୍ଟିକୋସ୍ଟିରଏଡ (corticosteroid) ଓ ଏପିନେଫ୍ରିନ ଦେଇ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ ।[୧] ବ୍ରାଡିକାଇନିନ ସମ୍ପର୍କୀୟ ରୋଗମାନଙ୍କରେ ସି୧ ଇସ୍ଟରେଜ ଇନହିବିଟର (C1 esterase inhibitor), ଏକାଲାଣ୍ଟାଇଡ (ecallantide) ବା ଇକାଣ୍ଟିବାଣ୍ଟ (icatibant) ଦିଆଯାଇପାରେ ।[୧] ଫ୍ରେସ ଫ୍ରୋଜନ ପ୍ଲାଜମା ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇପାରେ ।[୧] ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏହି ରୋଗରେ ପ୍ରାୟ ୧୦୦,୦୦୦ ଲୋକ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ।[୧]

ଅଧିକ ଦେଖନ୍ତୁ[ସମ୍ପାଦନା]

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

  1. ୧.୦୦ ୧.୦୧ ୧.୦୨ ୧.୦୩ ୧.୦୪ ୧.୦୫ ୧.୦୬ ୧.୦୭ ୧.୦୮ ୧.୦୯ ୧.୧୦ ୧.୧୧ ୧.୧୨ ୧.୧୩ ୧.୧୪ ୧.୧୫ ୧.୧୬ ୧.୧୭ Bernstein, JA; Cremonesi, P; Hoffmann, TK; Hollingsworth, J (December 2017). "Angioedema in the emergency department: a practical guide to differential diagnosis and management". International journal of emergency medicine. 10 (1): 15. PMID 28405953. 
  2. ୨.୦ ୨.୧ ୨.୨ Caterino, Jeffrey M.; Kahan, Scott (୨୦୦୩). In a Page: Emergency medicine (in ଇଂରାଜୀ). Lippincott Williams & Wilkins. p. ୧୩୩. ISBN ୯୭୮୧୪୦୫୧୦୩୫୭୨. Archived from the original on ୨୦୧୭-୦୯-୧୦. 
  3. ୩.୦ ୩.୧ Habif, Thomas P. (୨୦୦୯). Clinical Dermatology E-Book (in ଇଂରାଜୀ) (୫ ed.). Elsevier Health Sciences. p. ୧୮୨. ISBN ୦୩୨୩୦୮୦୩୭୫. Archived from the original on ୨୦୧୭-୦୯-୧୦.