ସହଯୋଗ:ଓଡ଼ିଆରେ ଟାଇପ କିପରି କରିବେ

ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଓଡ଼ିଆ ସକ୍ରିୟ କରିବା ପାଇଁ ପୃଷ୍ଠାର ବାମ ପାଖରେ ଥିବା ଉପରେ କହନ୍ତି, ତାହା ଉପରେ କ୍ଲିକ କରନ୍ତୁ ।                            ଏହିପରି ଏକ ବଡ଼ Popup Window ଖୋଲିବ ➔ ଓଡ଼ିଆରେ ଟାଇପ କରିବା ନିମନ୍ତେ ଆପଣଙ୍କୁ ଯେକୌଣସି ପୃଷ୍ଠାର ବାମ ପାଖରେ ଥିବା "ଅଲଗା ଭାଷାରେ କିମ୍ବା (Languages)" କଡ଼ରେ ଥିବା କଗ ହୁଇଲ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ କରନ୍ତୁ । Display କ୍ଲିକ କରି "ଓଡ଼ିଆ" ବାଛନ୍ତୁ । ତାହାପରେ Apply settingsରେ କ୍ଲିକ କରନ୍ତୁ । ଏବେ ଟାଇପ କରି ଆରମ୍ଭ କଲାବେଳେ ପୃଷ୍ଠାର ଡାହାଣ ପାଖ କୋଣରେ ଏକ ଛୋଟ କି-ବୋର୍ଡ଼ ଆଇ‌କନ ଦେଖିପାରିବେ । ତା' ଉପରେ କ୍ଲିକ କଲେ ଦେଖିବେ ଏଥିରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ତିନି ପ୍ରକାରର ଟାଇପିଂ ସଜାଣି (Typing layout) ଅଛି: ଫୋନେଟିକ ଟାଇପିଂ/ଲେଖନୀ (ତଳେ ଦେଖନ୍ତୁ) (ଉଚ୍ଚାରଣ ଅନୁସାରେ ଟାଇପିଂ ଯଥା: ସାବଧାନ ପାଇଁ sabdhan) ଟ୍ରାନ୍ସଲିଟରେସନ ଇନସ୍କ୍ରିପ୍ଟ (ଏକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାନକ ଟାଇପିଂ ବ୍ୟବସ୍ଥା) ଏହି ତିନୋଟି ମଧ୍ୟରୁ ନିଜ ମନମୁତାବକ ଗୋଟିଏରେ କ୍ଲିକ କରି ଫୋନେଟିକ, ଟ୍ରାନ୍ସଲିଟରେସନ, ଇନସ୍କ୍ରିପ୍ଟ ଭିତରୁ ଗୋଟିଏ ବାଛନ୍ତୁ ।

ୱିଣ୍ଡୋଜ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ପାଇଁ ମାଇକ୍ରୋସଫ୍ଟ ଇଣ୍ଡିକ ଟୁଲ୍ସ

ଏହି ଟୁଲ ନିମିତ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ ଉପକରଣଗୁଡିକ ହେଲା:

1. ୱିଣ୍ଡୋଜ ୧୦ ବା ତା'ଠୁ ଉପର ଅପରେଟିଂ ସିଷ୍ଟମ ଥିବା କମ୍ପ୍ୟୁଟର
2. ଇଣ୍ଟରନେଟ କେବଳ ଥରେ ଡାଉନଲୋଡ ଓ ଇନଷ୍ଟଲ କରିବା ନିମନ୍ତେ

• ପ୍ରଥମେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର କିବୋର୍ଡ ଇନ୍‌ଷ୍ଟଲ କରନ୍ତୁ । ଏହି ପୃଷ୍ଠାଟିରେ ଲେଖାହୋଇଅଛି ।

• ଏହାପରେ ଭାଷା ଇଣ୍ଡିଆ ପୃଷ୍ଠାଟିକୁ ଯାଇକି ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା ନିମିତ୍ତ ଏକ ପ୍ୟାକ ଡାଉନଲୋଡ କରନ୍ତୁ । ଏଠାରେ କ୍ଲିକ କଲେ ଡାଉନଲୋଡ ହୋଇଯିବ ।

ଡାଉନଲୋଡ ହୋଇଥିବା oriya.exe ଫାଇଲଟିକୁ ଇନଷ୍ଟଲ କଲେ ଯେକୌଣସି ୱିଣ୍ଡୋଜ କମ୍ପ୍ୟୁଟରରେ ଓଡ଼ିଆରେ ଟାଇପ କରିପାରିବେ । ଇନଷ୍ଟଲରେ ସହଯୋଗ ନିମିତ୍ତ ନିମ୍ନରେ କିଛି ଛବି ଦିଆଗଲା ।

• 
  start menu ରେ keyboard ଟାଇପ କରି ଏହି ୱିଣ୍ଡୋଟି ଖୋଲନ୍ତୁ
• 
  ଓଡ଼ିଆ କିବୋର୍ଡ଼ ଯୋଗ କରନ୍ତୁ
• 
  ଓଡ଼ିଆ ଟାଇପିଂ ଡାଉନଲୋଡ କରିବାକୁ ଆପେ ଆପେ ଆସିବ ତାହାକୁ ଡାଉନଲୋଡ଼ କରନ୍ତୁ
• 
  ଡାଉନଲୋଡ ହୋଇସାରିଲାପରେ ୱିଣ୍ଡୋ + ସ୍ପେସ ବାର କି ପ୍ରେସ କଲେ ଭାଷା ବଦଳେଇବାର ଅପସନ ଆସିବ
• 
  ୱିଣ୍ଡୋ ଇଣ୍ଡିକ ଟୁଲସ କିବୋର୍ଡ଼ରେ ଲେଖିବାର ଜ୍ୱଳନ୍ତ ନମୁନା । ଏଠାରେ ଆପଣ "indik" ଲେଖିଲାବେଳେ ଅପସନରେ ତାହାର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ମିଶୁଥିବା ଓଡ଼ିଆ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ଆସୁଅଛି । ଶବ୍ଦଟି ଲେଖିସାରି ସ୍ପେସ ମାରିଦେଲାମାତ୍ରେ "indik" ବଦଳିଯାଇ "ଇଣ୍ଡିକ" ହୋଇଯିବ ।

ସୁବିଧା

• ଉପରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଚତୁର୍ଥ ଛବି ଅନୁସାରେ ଆପଣ Win + Space କି ଦବେଇ ଏହି ସୁବିଧାଟିକୁ ଯେବେ ଚାହିଁଲେ ଚାଲୁ/ବନ୍ଦ କରିପାରିବେ ।
• କେବଳ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ବ୍ରାଉଜରରେ ସିମୀତ ନରହି ଆପଣ ଅନ୍ୟ ଯେକୌଣସି ଆପ୍ଲିକେସନରେ, ଯେକୌଣସି ବ୍ରାଉଜରରୁ ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବେ .. .
• ଅତି ଜଟିଳ ଶବ୍ଦ ଯାହା ସାଧାରଣରେ ଲେଖିବାକୁ ସମୟ ଲାଗେ ତାହା ଅତି କମ ସମୟରେ ଏଠାରେ ଲେଖିହୋଇପାରିବ ।
• ଲେଖିବା ନିମିତ୍ତ ଆପଣଙ୍କୁ ଇଣ୍ଟରନେଟର ଦରକାର ନାହିଁ ।

ଅସୁବିଧା

• ଏହା କେବଳ ୱିଣ୍ଡୋଜ ୧୦ ବା ତା'ଠୁ ଉପର ଅପରେଟିଂ ସିଷ୍ଟମ ସୀମିତ ।
• ବେଳେ ବେଳେ ଆପଣ ଚାଁହୁଥିବା ଶବ୍ଦଟି ପ୍ରଥମ ପାଞ୍ଚୋଟି ବିକଳ୍ପମଧ୍ୟରେ ମିଳିନପାରେ ।

ଗୁଗଲ ଇନପୁଟ ଟୁଲ୍ସ

ଏହା ପାଇଁ ନିମ୍ନଲିଖିତ ସଫ୍ଟୱେର ଆବଶ୍ୟକ ।

• ଗୁଗଲ କ୍ରୋମ ବ୍ରାଉଜର (ଉପରୋକ୍ତ ମାଇକ୍ରୋସଫ୍ଟ ଇଣ୍ଡିକ ଲାଙ୍ଗୁଏଜ ଟୁଲଟି କିନ୍ତୁ ବିନା ବ୍ରାଉଜରରେ ଯେକୌଣସି ୱିଣ୍ଡୋଜ କମ୍ପ୍ୟୁଟରରେ ଚାଲିପାରିବ)
• ଇଣ୍ଟରନେଟ (ଉପରୋକ୍ତ ମାଇକ୍ରୋସଫ୍ଟ ଟୁଲଟି କିନ୍ତୁ ବିନା ଇଣ୍ଟରନେଟରେ ଚାଲିପାରିବ)
• ଗୁଗଲ ଇନପୁଟ ଟୁଲସ କ୍ରୋମ ଏକ୍ସଟେନସନ (ଏହି ପୃଷ୍ଠାରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ଅନୁସାରେ ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବେ)

ଇନଷ୍ଟଲକରିବାରେ ସୁବିଧା ନିମିତ୍ତ ନିମ୍ନରେ କିଛି ଛବି ଦିଆହେଲା ।

• 
  ଗୁଗଲ ଇନପୁଟ ଟୁଲସ କ୍ରୋମ ଏକ୍ସଟେନସନ ଅପସନରେ ଯାଇ ଓଡ଼ିଆ କିବୋର୍ଡ଼ କୁ ବାମ ପଟ ଘରରୁ ଡାହାଣ ପଟ ଘରକୁ ତୀର ଚିନ୍ହ ଦ୍ୱାରା ଆଣନ୍ତୁ
• 
  ଗୁଗଲ ଇନପୁଟ ଟୁଲସ କ୍ରୋମ ଏକ୍ସଟେନସନର କିବୋର୍ଡ଼ ସର୍ଟକଟ ସେଟିଙ୍ଗ
• 
  ଗୁଗଲ ଇନପୁଟ ଟୁଲସ କ୍ରୋମ ଏକ୍ସଟେନସନର ପ୍ରୟୋଗର ଏକ ଉଦାହରଣ ଦିଆଗଲା । ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ମାଇକ୍ରୋସଫ୍ଟ ଇଣ୍ଡିକ ଟୁଲସ ଭଳି ଲେଖିଥିବା ଇଂରାଜୀ ଶବ୍ଦଅନୁଯାଇ ସବୁଠୁ ପାଖାପାଖି ଓଡ଼ିଆ ଶବ୍ଦ ଅର୍ଧକ୍ରମରେ ଦିଆଯାଇଛି ।

ସୁବିଧା

• ଉପରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଦ୍ଵିତୀୟ ଛବି ଅନୁସାରେ ଆପଣ Alt + Z କି ଦବେଇ ଏହି ସୁବିଧାଟିକୁ ଯେବେ ଚାହିଁଲେ ଚାଲୁ/ବନ୍ଦ କରିପାରିବେ ।
• ଏଠାରେ ଧଂରନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କୁ ଗୁଗଲ ଦେଉଥିବା ତୃତୀୟ ଶବ୍ଦଟି ଆପଣଙ୍କୁ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଇଛା ତେବେ ଆପଣ ତଳ ଆରୋ କି ଦ୍ୱାରା ତୃତୀୟ ଶବ୍ଦ ଯାଏଁ ଜାଇ ସ୍ପେସ କି ଉପଯୋଗ କରିପାରିବେ କିମ୍ବା ସିଧା ସଳଖ ଆପଣଙ୍କ କିବୋର୍ଡ଼ରେ ସଂଖ୍ୟା 3 ପ୍ରେସ କରିପାରିବେ ।
• କେବଳ ୱିଣ୍ଡୋଜରେ ସୀମିତ ନରହି ଆପଣ ଯେକୌଣସି ଅପରେଟିଂ ସିଷ୍ଟମରୁ (ଉବୁଣ୍ଟୁ, ଆପଲର ମ୍ୟାକ (ଅପରେଟିଂ ସିଷ୍ଟମ) ଇତ୍ୟାଦି) ଏହାକୁ ଉପଯୋଗ କରିପାରିବେ ।
• ଅତି ଜଟିଳ ଶବ୍ଦ ଯାହା ସାଧାରଣରେ ଲେଖିବାକୁ ସମୟ ଲାଗେ ତାହା ଅତି କମ ସମୟରେ ଏଠାରେ ଲେଖିହୋଇପାରିବ ।

ଅସୁବିଧା

• ଏହା କେବଳ କ୍ରୋମ ବ୍ରାଉଜରରେ ସୀମିତ
• ବେଳେ ବେଳେ ଆପଣ ଚାଁହୁଥିବା ଶବ୍ଦଟି ପ୍ରଥମ ପାଞ୍ଚୋଟି ବିକଳ୍ପମଧ୍ୟରେ ମିଳିନପାରେ ।
• ଏଥିରେ ଲେଖିବା ନିମିତ୍ତ ଆପଣଙ୍କୁ ଇଣ୍ଟରନେଟ ଦରକାର ।

ଲେଖନୀ

ଲେଖନୀ ଓଡ଼ିଆରେ ଲେଖିବା ପାଇଁ ଏକ ଇନପୁଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଯାହା ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଉପଲବ୍ଧ ଯାହା ଉଚ୍ଚାରଣକୁ ଭିତ୍ତି କରି ତିଆରି ହୋଇଛି । (ଡାହାଣ ପାଖରେ ଥିବା ଛବିରେ ଏହା କିପରି ସକ୍ରିୟ କରାଯିବ ଦେଖନ୍ତୁ)

ସୁବିଧାମାନ

• ଲେଖନୀରେ ଲେଖିବା ବେଳେ ଉଭୟ ମୌଳିକ ବର୍ଣ୍ଣ (ସ୍ୱର ଓ ବ୍ୟଞ୍ଜନ) ଲେଖାଯାଇପାରେ ।
• ତେବେ ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର ପାଇଁ ସାଧାରଣତଃ ହଳନ୍ତ ୍ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ପଡ଼େ (ଉଦାହରଣ: କ୍ତ ଲେଖିବା ପାଇଁ କ ୍ (z ଟାଇପ କରି) ତ ଟାଇପ କରିବା ପାଇଁ ପଡ଼େ)
• ବହୁଳ ଭାବେ ବ୍ୟବହୃତ କେତେକ ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର, ଫଳା ଓ ମାତ୍ରା ପାଇଁ ବିନା ହଳନ୍ତରେ ଲେଖିହେବ (ଉଦାହରଣ: ନ କ →ଙ୍କ
• ଲିନକ୍ସ ଓ ଆପଲ ମ୍ୟାକ ବ୍ୟବହାରକାରୀମାନେ ନିଜ କମ୍ପ୍ୟୁଟରରେ ଓଡ଼ିଆ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ଫୋନେଟିକ କି-ବୋର୍ଡ଼ ଲେଆଉଟର ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ଅକ୍ଷର ସଜାଣି ଏଥିରେ ରହିଛି

ଅକ୍ଷରସଜ୍ଜା

ସ୍ୱରବର୍ଣ୍ଣ

ଅ a	ଆ A	ଇ i	ଈ I	ଉ u	ଊ U	ଏ e
ଐ E	ଓ o	ଔ O	ଋ R	ଁ  ଅଁଳା MM aMMLa	ଂ  (ସଂସାର) M (sMsar)	ଃ  (ଦୁଃଖ) H  (duHkh)

ବ୍ୟଞ୍ଜନବର୍ଣ୍ଣ

କ	ଖ	ଗ	ଘ	ଙ
k	kh/K	g	gh/G	NG
ଚ	ଛ	ଜ	ଝ	ଞ
c	ch/C	j	jh	Ng
ଟ	ଠ	ଡ	ଢ	ଣ
T	Th	D	Dh	N
ତ	ଥ	ଦ	ଧ	ନ
t	th	d	dh	n
ପ	ଫ	ବ	ଭ	ମ
p	ph/F	b	bh	m
ଯ	ର	ଲ	ୱ	ଶ
y/J	r	l	w/W	S
ଷ	ସ	ହ	ଳ	କ୍ଷ
sh	s	h	L	x
ଜ୍ଞ	ଡ଼	ଢ଼
Z	q	Q

ମାତ୍ରା

କା	କି	କୀ	କେ	କୈ	କୁ	କୂ	କୋ	କୌ
ka	ki	kI	ke	kE	ku	kU	ko	kou
୍ (ହଳନ୍ତ)	କ୍ର	କ୍ରା	କ୍ରି	କ୍ରେ	କ୍ରୋ	କ୍ରୀ	କ୍ରୌ	କ୍ରୈ
z	kzr	kzra	kzri	kzre	kzro	kzrI	kzrou	kzrE
ଃ	ଦୁଃଖ	ଂ	ସଂସାର	ଁ	ଅଁଳା	ଙ୍ଗ	ଗଙ୍ଗା
H	duHkh	M	sMsar	MM	aMMLa	ng	gnga

ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର

କ୍କ	ଦ୍ଦ	ଦ୍ଧ	ଚ୍ଚ	ଚ୍ଛ	ଜ୍ଜ	ଜ୍ଝ	ତ୍ତ
kk	dd	ddh	cc	cch	jj	jjh	tt
ଟ୍ଟ	ଡ୍ଡ	ନ୍ନ	ଣ୍ଣ	ପ୍ପ	ବ୍ବ	ଦ୍ଭ	ବ୍ଦ	ବ୍ଧ
TT	DD	nzn	NzN	pp	bzb	dzbh	bzd	bzdh

ଉଦାହରଣ

ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର ସବୁ ଲେଖିବା ପାଇଁ ଦୁଇଟି ବର୍ଣ୍ଣକୁ ହଳନ୍ତ ଦ୍ୱାରା ଯୋଡ଼ି ଲେଖିବାକୁ ପଡ଼ିବ । "z" ଟାଇପ କଲେ ହଳନ୍ତଟିଏ ଆସିବ ।

• ସ‌ହର= s _ (underscore, Shift -) hr
• ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ = swrzNzN
• ପ୍ରତି = pz rti
• ପ୍ରୌଢ଼ = pzrouQ
• କୃତ୍ୟ = kRtY
• ର‌୍ଯାଙ୍କିଙ୍ଗ = r_ynking (ଅଣ୍ଡରସ୍କୋର "_" ଟାଇପ କଲେ ଜିରୋ-ଉଇଡ୍‌ଥ ଜଏନର (ZWJ) ଟାଇପ ହୁଏ ଫଳରେ "ଯ ଫଳା"ଟି ଶବ୍ଦର ଆରମ୍ଭରେ ଥିବା "ର" ସହ ମିଶି "ର୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ" ଦିଶେନାହିଁ)

ଓଡ଼ିଆ Transliteration

ବ୍ୟବହାରକାରୀ Transliteration ବ୍ୟବହାର କରି ଇଂରାଜୀ କି ବୋର୍ଡ଼ରେ ଟାଇପ କଲେ ଓଡ଼ିଆରେ ଲେଖିହୋଇଯିବ । ଓଡ଼ିଆର ଉଚ୍ଚାରଣ ଅନୁସାରେ ଏହା କାମ କରେ ଆଉ ଲେଖିଲାବେଳେ ଖୁବ ସହଜରେ ଓଡ଼ିଆରେ ଲେଖିହୁଏ ।

ସ୍ୱରବର୍ଣ୍ଣ (Vowels)

ଅ	ଆ	ଇ	ଈ	ଉ	ଊ
a	aa	i	I	u	U
ଏ	ଐ	ଓ	ଔ	ଋ
e	ai	o	au	R

ବ୍ୟଞ୍ଜନ ବର୍ଣ୍ଣ (Consonants)

କ	ଖ	ଗ	ଘ	ଙ
ka	kha	ga	gha	NGa
ଚ	ଛ	ଜ	ଝ	ଞ
ca	Cha	ja	jha	Nga
ଟ	ଠ	ଡ	ଢ	ଣ
Ta	Tha	Da	Dha	Na
ତ	ଥ	ଦ	ଧ	ନ
ta	tha	da	dha	na
ପ	ଫ	ବ	ଭ	ମ
pa	pha/fa	ba	bha	ma
ଯ	ର	ଲ	ୱ	ଶ
Ya	ra	la	va	Sa
ଷ	ସ	ହ	ଳ	କ୍ଷ
sha	sa	ha	La	xa
ଜ୍ଞ	ଡ଼	ଢ଼
Qa	Daz	Dhax

ମାତ୍ରା

କା	କି	କୀ	କୁ	କୂ	କେ	କୈ	କୋ	କୌ
kA	ki	kI	ku	kuu/ kU	ke	kai/ kE	ko	kou

ଚନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ, ଅନୁସ୍ଵାର, ବିସର୍ଗ ଓ ହଳନ୍ତ

ଅଁଳା	ସଂସାର	ଦୁଃଖ	ତତ୍‌କ୍ଷଣ
aXLA	saMsAra	duHkha	tat_kshaNa

ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର

କ୍କ	କ୍ଖ	ଗ୍ଗ	ଚ୍ଚ	ଚ୍ଛ	ଜ୍ଜ	ଜ୍ଝ	ଜ୍ଞ
kka	kkha	gga	cca	ccha	jja	jjha	qa
ଟ୍ଟ	ଡ୍ଡ	ଣ୍ଣ	ପ୍ପ	ବ୍ବ	ଭ୍ଭ	ବ୍ଦ	ବ୍ଧ
TTa	DDa	NNa	ppa	bba	bhbha	bda	bdha

ଓଡ଼ିଆ ଇନସ୍କ୍ରିପ୍ଟ ଓ ଇନସ୍କ୍ରିପ୍ଟ 2

ଇନସ୍କ୍ରିପ୍ଟ ଏକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରର ମାନକ । ଏହା ବ୍ୟବହାର କରି କିପରି ଟାଇପ କରିବେ ତାହା ତଳ ଅକ୍ଷରସଜାଣିରୁ ଶିଖିପାରିବେ ।

ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ସମ୍ପାଦନା ଶିଖିବା ପାଇଁ ଏକ ଶିକ୍ଷଣ ପୁସ୍ତିକା