ଡର୍ମାଟୋଫାଇଟୋସିସ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
ସିଧାସଳଖ ଯିବେ ଦିଗବାରେଣିକୁ, ଖୋଜିବେ
ଡର୍ମାଟୋଫାଇଟୋସିସ
ଇଂରାଜୀ ପ୍ରତିଶବ୍ଦ - ringworm, tinea
Yeartinfection.JPG
ଯାଦୁ ହୋଇଥିବା ମାନବ ଗୋଡ଼ ।
ଶ୍ରେଣୀବିଭାଗ ଓ ବାହାର ସ୍ରୋତ
ସ୍ପେଶାଲିଟି Dermatology
ଆଇସିଡ଼ି-୧୦ B35.0-B36.
ଆଇସିଡ଼ି-୯-ସିଏମ୍ 110.9
ରୋଗ ଡାଟାବେସ 17492
ମେଡ଼ିସିନ-ପ୍ଲସ 001439
ଇ-ମେଡ଼ିସିନ emerg/592
Patient UK ଡର୍ମାଟୋଫାଇଟୋସିସ
MeSH D003881

ଡର୍ମାଟୋଫାଇଟୋସିସ, ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ଯାଦୁ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Dermatophytosis ବା tinea, କଥିତ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ringworm) ରୋଗ ଏକ କବକ ବା ଫିମ୍ପି ସଂକ୍ରମଣ (fungal infection) ଯୋଗୁ ଚର୍ମରେ (skin) ହୋଇଥାଏ ।[୧] ଏଥିରେ ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ ଲାଲ, ଗଲୁକାରୀ, କାତି ସମ୍ପନ୍ନ ଗୋଲାକାର ରାସ ହୁଏ । ରୋଗ ହୋଇଥିବା ସ୍ଥାନରେ ବାଳ ଉପୁଡ଼ିଯାଏ । ସଂକ୍ରମିତ ହେବାର ୪ରୁ ୧୪ଦିନ ପରେ ଏହାର ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ ।[୨] ଦେହର ଏକାଧିକ ସ୍ଥାନରେ ଏହି ରୋଗ ହୋଇପାରେ ।[୩]

ପ୍ରାୟ ୪୦ ପ୍ରକାର କବକ ଏହି ଯାଦୁ ରୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରନ୍ତି । ଏଗୁଡ଼ିକ ସାଧାରଣତଃ ଟ୍ରାଇକୋଫାଇଟନ (Trichophyton), ମାଇକ୍ରୋସ୍ପୋରମ (Microsporum), ବା ଏପିଡର୍ମୋଫାଇଟନ (Epidermophyton) ଶ୍ରେଣୀର କବକ ।[୧] ଜନ ସାଧାରଣ ବ୍ୟବ‌ହୃତ ସ୍ନାନାଗାରରେ ଗାଧୋଇଲେ, ଦେହ ସଂସ୍ପର୍ଷରେ ଆସୁଥିବା କ୍ରୀଡ଼ା ଯେପରିକି କୁସ୍ତିରେ ଭାଗ ନେଲେ, ଅତ୍ୟଧିକ ଝାଳ ବୋହିଲେ, ମୋଟାପଣ ଥିଲେ ଓ ଇମ୍ମ୍ୟୁନିଟି ଅଭାବ ଥିଲେ ଏହି ରୋଗ ସଙ୍କଟ ରହେ ।[୪][୩] ପଶୁଠାରୁ ଓ ମଣିଷ-ମଣିଷ ମଧ୍ୟରେ ଏ ରୋଗ ବ୍ୟାପେ ।[୪] ଏହାର ବାହ୍ୟ ଆକୃତି ଓ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ । ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତ ସ୍ଥାନରୁ ଚର୍ମ ସାମ୍ପଲ ନେଇ କଲଚର (culturing) କରି ବା ଅଣୁବୀକ୍ଷଣ ଯନ୍ତ୍ରରେ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ।[୫]

ଚର୍ମ ଓଦା ନ ରଖିଲେ, ଖାଲି ପାଦରେ ନ ଚାଲିଲେ ଓ ଅନ୍ୟର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ପଦାର୍ଥ ବ୍ୟବ‌ହାରର ଭାଗୀଦାର ନ ହେଲେ ଏହି ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧ କରିହୁଏ । [୪] କ୍ଲୋଟ୍ରାଇମାଜୋଲ (clotrimazole) ବା ମିକୋନାଜୋଲ (miconazole) ଭଳି ଆଣ୍ଟିଫଙ୍ଗାଲ କ୍ରିମ (antifungal cream) ଲଗେଇ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । ସ୍କାଲ୍ପ/ଖପୁରୀ ଆବରଣରେ ରୋଗ ହୋଇଥିଲେ ଫ୍ଲୁକୋନାଜୋଲ (fluconazole) ପାଟିରେ ଖାଇବାକୁ ଦିଆଯାଏ ।[୬]

ଜନସଂଖ୍ୟାର ପ୍ରାୟ ୨୦% ଲୋକ ଏହି ଯାଦୁ ରୋଗରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇପାରନ୍ତି ।[୭] ପୁରୁଷମାନଙ୍କରେ ଜଙ୍ଘ ମୂଳରେ ସାଧାରଣତଃ ଅଧିକ ଦେଖାଯାଏ ଓ ପୁରୁଷ ତ‌ଥା ମହିଳାଙ୍କର ଦେହ ତ‌ଥା ଖପୁରୀ ଆବରଣରେ ଏ ରୋଗ ହୁଏ ।[୩] ଖପୁରୀ ଆବରଣ ସଂକ୍ରମଣ ପିଲାଙ୍କର ଅଧିକ ହୁଏ ଓ ଜଙ୍ଘ ମୂଳ ସଂକ୍ରମଣ ସାଧାରଣତଃ ବୟସ୍କ ଲୋକଙ୍କର ଅଧିକ ହୁଏ ।[୩] ଯାଦୁର ବର୍ଣ୍ଣନା ପୁରାତନ ଇତିହାସରେ (ancient history) ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।[୮]

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

  1. ୧.୦ ୧.୧ "Definition of Ringworm". CDC. December 6, 2015. Retrieved 5 September 2016. 
  2. "Symptoms of Ringworm Infections". CDC. December 6, 2015. Retrieved 5 September 2016. 
  3. ୩.୦ ୩.୧ ୩.୨ ୩.୩ Domino, Frank J.; Baldor, Robert A.; Golding, Jeremy (୨୦୧୩). The ୫-Minute Clinical Consult ୨୦୧୪. Lippincott Williams & Wilkins. p. ୧୨୨୬. ISBN ୯୭୮୧୪୫୧୧୮୮୫୦୯. 
  4. ୪.୦ ୪.୧ ୪.୨ "Ringworm Risk & Prevention". CDC. December 6, 2015. Retrieved 5 September 2016. 
  5. "Diagnosis of Ringworm". CDC. December 6, 2015. Retrieved 5 September 2016. 
  6. "Treatment for Ringworm". CDC. December 6, 2015. Retrieved 5 September 2016. 
  7. Mahmoud A. Ghannoum; John R. Perfect (୨୪ November ୨୦୦୯). Antifungal Therapy. CRC Press. p. ୨୫୮. ISBN ୯୭୮-୦-୮୪୯୩-୮୭୮୬-୯. 
  8. Bolognia, Jean L.; Jorizzo, Joseph L.; Schaffer, Julie V. (୨୦୧୨). Dermatology (୩ ed.). Elsevier Health Sciences. p. ୧୨୫୫. ISBN ୦୭୦୨୦୫୧୮୨୯.