ସୁଡ଼ୋସୁଚିଆ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
(Pseudosuchia ରୁ ଲେଉଟି ଆସିଛି)
Jump to navigation Jump to search
Pseudosuchia
ଜୀବାଶ୍ମ କାଳ: Early Triassic - Holocene,
250–0 Ma
Venaticosuchus BW.jpg
Ornithosuchidae
Prestosuchus.jpg
Suchia
ବିଜ୍ଞାନଭିତ୍ତିକ ଶ୍ରେଣୀବିଭାଗ e
Kingdom: Animalia
Phylum: Chordate
Class: Reptile
clade: Archosaur
clade: Pseudosuchia
Zittel, 1887
Subgroups

Ornithosuchidae
Suchia

Synonyms

Crocodylotarsi Benton & Clark, 1988[୧]

ସୁଡ଼ୋସୁଚିଆ (Pseudosuchia; "ଛଦ୍ମ କୁମ୍ଭୀର/false crocodiles"), ଆର୍କୋସୁରିଆର ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ division ଭିତରୁ ଅନ୍ୟତମ ଏବଂ ଜୀବିତ କ୍ରୋକୋଡ଼ିଲିଆନ୍ ଗୁଡ଼ିକ ଏଥିରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ଆର୍କୋସର ଗୁଡ଼ିକର ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା କ୍ରୋକୋଡ଼ିଲିଆନ୍‌ମାନଙ୍କ ସହ ଅଧିକ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ( ଏହାକୁ ପ୍ରାୟତଃ "crocodilian-line archosaurs" ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ) । ଏହି ନାମଟି ଆଗରୁ କୁମ୍ଭୀର-ଭଳି (crocodile-like) ଟ୍ରାଇଆସିକ ଯୁଗର ପ୍ରାଗ୍-ଐତିହାସିକ ସରୀସୃପଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା, କିନ୍ତୁ ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶେଷ ଆଡ଼କୁ ଏହି ବ୍ୟବହାର ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ୧୯୯୦ରେ ପୂର୍ବରୁ ସୁଡ଼ୋସୁଚିଆନ୍ ଭାବେ କୁହାଯାଉଥିବା ଆର୍କୋସରର clade ଗୁଡ଼ିକୁ Crurotarsi ବୋଲି ନାମକରଣ କରଯାଇଥିଲା । ଏହି ସମୟରେ, 'ସୁଡ଼ୋସୁଚିଆ'କୁ ବି ଏକ clade ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଉଥିଲା, କିନ୍ତୁ ୨୦୧୧ ଯାଏଁ ତା'ର ସେପରି କିଛି ବିଶେଷ ବ୍ୟବହାର ନଥିଲା । ୨୦୧୧ରେ ଜୀବାଶ୍ମ ବିଜ୍ଞାନୀ ଷ୍ଟାର୍ଲିଙ୍ଗ ନେଶ୍‌ବିଟ୍ ପ୍ରସ୍ତାବଦେଲେ ଯେ Crurotarsiରେ crocodilian-line archosaurs ସହ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଆର୍କୋସର - ପକ୍ଷୀ, ଉଡି ପାରୁନଥିବା ଡାଇନୋସର, ଓ ଟେରୋସର ଗୁଡ଼ିକ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହେବେ । ସୁଡ଼ୋସୁଚିଆ clade ଆଗଭଳି crocodilian-line archosaur ଗୁଡ଼ିକୁ ଦର୍ଶାଇବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର ହେବ, ଏବଂ ତା'ପରଠାରୁ ଅନେକ ଆଧ୍ୟୟନ Nesbittଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ସମର୍ଥନ କରିଛନ୍ତି । ସୁଡ଼ୋସୁଚିଆ ବର୍ତ୍ତମାନ ପୂର୍ବପରି ଏକ ସାଧାରଣ ଶବ୍ଦ ହେଇଯାଇଛି ।

ଇତିହାସ[ସମ୍ପାଦନା]

ବର୍ଣ୍ଣନା[ସମ୍ପାଦନା]

ସୁଡ଼ୋସୁଚିଆ, ଆର୍କୋସୁରିଆ ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ "daughter" clade ଭିତରୁ ଅନ୍ଯତମ । ଏହାର ଖପୁରି (skull) ପ୍ରାୟତଃ ବହୁତ ବଡ ହେଇଥାଏ, ଖାସ୍ କରି ଅର୍ନିଥୋଡାଏର୍ ଅପେକ୍ଷା ବଡ ହେଇଥାଏ; ଏହାର snout ସରୁ ଏବଂ ଲମ୍ବା, ବେକ ଛୋଟ ଏବଂ ଶକ୍ତ ହୋଇଥାଏ ।

ବିବର୍ତ୍ତନ[ସମ୍ପାଦନା]

ଶ୍ରେଣୀବିଭାଗ[ସମ୍ପାଦନା]

ସୁଡ଼ୋସୁଚିଆକୁ ଏକ stem-based clade ଭାବେ ୧୯୮୫ରେ ଗ୍ରହଣ କରାଗଲା ।[୨] ନିମ୍ନୋକ୍ତ cladogramଟି Nesbitt (୨୦୧୧) ପ୍ରଦତ୍ତ କ୍ଲାଡୋଗ୍ରାମ ସଂଶୋଧିତ ରୂପ ଅଟେ (bold terminal taxa are collapsed).[୩]

Archosauriformes 

Proterosuchidae




Erythrosuchus




Vancleavea




Proterochampsia




Euparkeria


 Crurotarsi 

Phytosauria


 Archosauria 

Avemetatarsalia (bird-line archosaurs)


 Pseudosuchia (crocodile-line archosaurs) 

Ornithosuchidae


 Suchia 

Gracilisuchus



Turfanosuchus




Revueltosaurus



Aetosauria





Ticinosuchus


 Paracrocodylomorpha 

Poposauroidea


 Loricata 

Prestosuchus




Saurosuchus















ନିମ୍ନରେ Brusatte, Benton, Desojo ଏବଂ Langer (୨୦୧୦) ପରବର୍ତ୍ତୀ Cladogram ଦର୍ଶଯାଇଛି, bold terminal taxa are collapsed.[୪]



Erythrosuchus




Euparkeria




Proterochampsidae


 Archosauria 

Avemetatarsalia


Pseudosuchia / Crurotarsi 

Phytosauria


 Suchia 


Aetosauria


 Paracrocodylomorpha 

Gracilisuchus


 Bathyotica 

Erpetosuchus



Crocodylomorpha








Revueltosaurus



Ornithosuchidae



 Rauisuchia 

Poposauroidea


 Rauisuchoidea 


Arganasuchus




Fasolasuchus




Stagonosuchus



Ticinosuchus







Rauisuchidae


 Prestosuchidae 

Saurosuchus




Batrachotomus



Prestosuchus














ଟୀକା[ସମ୍ପାଦନା]

  1. Benton, Michael J.; Clark, James M. (1988). "Archosaur phylogeny and the relationships of the Crocodylia". In Benton, Michael J. (ed.). Phylogeny and Classification of the Tetrapods. 1. Oxford: Clarendon Press. pp. 295–338.
  2. Gauthier, J. A.; Padian, K. (1985). "Phylogenetic, functional, and aerodynamic analyses of the origin of birds and their flight". In Hecht, M. K.; Ostrom, J. H.; Viohl, G. et al.. International Archaeopteryx Conference 1984. Eichstätt: Freunde des Jura-Museums. pp. 185–197. 
  3. Nesbitt, S.J. (2011). "The early evolution of archosaurs: relationships and the origin of major clades" (PDF). Bulletin of the American Museum of Natural History. 352: 1–292. doi:10.1206/352.1.
  4. Stephen L. Brusatte; Michael J. Benton; Julia B. Desojo; Max C. Langer. 2010. The higher-level phylogeny of Archosauria (Tetrapoda: Diapsida). Journal of Systematic Palaeontology, 8: 1, 3 — 47pp. doi:10.1080/14772010903537732

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

  • Gauthier, J. (1986). "Saurischian monophyly and the origin of birds". In Padian, K. (ed.). The Origin of Birds and the Evolution of Flight. Memoirs California Academy of Sciences. 8. pp. 1–55.
  • Senter, P. (2005). "Phylogenetic taxonomy and the names of the major archosaurian (Reptilia) clades". PaleoBios. 25 (2): 1–7.
  • Sereno, P. C. 2005. Stem Archosauria—TaxonSearch [version 1.0, 7 November 2005]

ବାହାର ଲିଙ୍କ[ସମ୍ପାଦନା]