କଳିଙ୍ଗ (ରାଜ୍ୟ), ଫିଲିପାଇନ୍ସ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ‌ରୁ
Kalinga
Province of Kalinga[୧]
Flag of Kalinga
Flag
ର ସରକାରୀ ମୋହର Kalinga
ମୋହର
Location in the Philippines
Location in the Philippines
ଅବସ୍ଥାନ : 17°45′N 121°15′E / 17.75°N 121.25°E / 17.75; 121.25Coordinates: 17°45′N 121°15′E / 17.75°N 121.25°E / 17.75; 121.25
Countryଫିଲିପାଇନସ
RegionCordillera Administrative Region (CAR)
FoundedFebruary 14, 1995
CapitalTabuk[*]
ସରକାର
 • ପ୍ରକାରSangguniang Panlalawigan
 • GovernorJocel Baac (Liberal Party) (Sr. Felisa Pedro)
 • CongressmanAllen Jesse Mangaoang (Liberal Party)
କ୍ଷେତ୍ରଫଳ
 • ମୋଟ3,231.25 km2 (1,247.59 sq mi)
କ୍ଷେତ୍ରଫଳ କ୍ରମାଙ୍କ41st out of 81
ଜନସଂଖ୍ୟା
 (ଅସୁବିଧା: ଅବୈଧ ସମୟ । census)
 • ମୋଟ୨,୨୯,୫୭୦
 • କ୍ରମାଙ୍କ71st out of 81
 • ଘନତା71/km2 (180/sq mi)
 • ଘନତା କ୍ରମାଙ୍କ78th out of 81
Divisions
ପିନ କୋଡ଼
3800–3808
IDD : area code+63 (0)74
ISO 3166 codePH
Spoken languages
ୱେବସାଇଟwww.kalinga.gov.ph

କଳିଙ୍ଗ ହେଉଛି ଫିଲିପାଇନ୍ସ ଦେଶରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ରାଜ୍ୟ । ଏହାର ରାଜଧାନୀ ହେଉଛି ଟବୁକ । ୧୯୯୫ ମସିହାରେ କଳିଙ୍ଗ-ଆପୟାଓ ରାଜ୍ୟ ବିଛିନ୍ନ ହୋଇ କଳିଙ୍ଗ ଏବଂ ଆପୟାଓ ରାଜ୍ୟରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା । ବର୍ତ୍ତମାନ କଳିଙ୍ଗର ଉତ୍ତର ପ୍ରାନ୍ତରେ ଏହି ଆପୟାଓ ରାଜ୍ୟଟି ଅବସ୍ଥିତ ।

ଏହି ରାଜ୍ୟର ନାମ ଇବନାଗ ଏବଂ ଗାଡ଼ଙ୍ଗ ଭାଷାର ବିଶେଷ୍ୟ 'କଳିଙ୍ଗ'ରୁ ଉଦ୍ଧୃତ, ଯାହାର ଅର୍ଥ 'ଶତ୍ରୁ', 'ଯୋଦ୍ଧ୍ୟା' କିମ୍ବା 'ମୁଣ୍ଡକଟାଳି' ।[୩] ଲୁଜୋନ ଭାଷା ହିସାବରେ 'କଳିଙ୍ଗ' ଶବ୍ଦ ମାନେ 'ଅଲଗା ହୋଇ ପାଉଁଶ ହୋଇଯିବା' ଏବଂ ଫଳସ୍ୱରୂପ ଏହା ଭାରତର ଏକ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ସହ ଜଡ଼ିତ ।[ଆଧାର ଲୋଡ଼ା]

ଭୂଗୋଳ[ସମ୍ପାଦନା]

କଳିଙ୍ଗରେ ଥିବା ପାହାଡ଼

କଳିଙ୍ଗ ପାଖାପାଖି ମୋଟ ୩,୨୩୧ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ସ୍ଥାନରେ ଗଠିତ । ଏହା ମୁଖ୍ୟତଃ ପାହାଡ଼ ପର୍ବତକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ପର୍ବତଗୁଡ଼ିକର ଉଚ୍ଚତା ୧୫୦୦ରୁ ୨୫୦୦ ମିଟର ମଧ୍ୟରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଥାଏ । ତଳୁଆ ଜାଗା ଗୁଡ଼ିକରେ ବହୁତ ଘାସ ହୁଏ ତେଣୁ ଗୋଚର ଭୂମି ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଅଟେ, ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ଉଚ୍ଚା ଜାଗାଗୁଡିକ ଟ୍ରପିକାଲ ରେନଫରେଷ୍ଟ ହୋଇଥାଏ ।

ଜଳବାୟୁ[ସମ୍ପାଦନା]

ବର୍ଷସାରା ପାଖାପାଖି ୧୭ରୁ ୨୨ ଡିଗ୍ରୀ ସେଣ୍ଟୀଗ୍ରେଡ଼ ତାପମାତ୍ରା ରହିଥାଏ । ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁ ନଭେମ୍ବରରୁ ଏପ୍ରିଲ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇଥାଏ । ଅନ୍ୟାମାସ ଗୁଡ଼ିକରେ ପାଖାପାଖି ବର୍ଷାହିଁ ହୋଇଥାଏ । ଜୁଲାଇରୁ ଅକ୍ଟୋବର ମାସ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବଳ ବର୍ଷା ହୋଇଥାଏ ।

ଜଳଧାରା[ସମ୍ପାଦନା]

ଚିକୋ ନଦୀ

ଏହି ପ୍ରାନ୍ତର ପାହାଡ଼ରୁ ଆସୁଥିବା ଜଳ ଚିକୋ ନଦୀରେ ଯାଇ ମିଶିଥାଏ । ଏହା ଛଡ଼ା କଗାୟନ, ବୁନଗ, ତନୁଦାନ, ବିଗା, ପାଶୀଲ ଇତ୍ୟାଦି ନଦୀ ଅଛି ।

ବହୁ ଛୋଟ ଛୋଟ ହ୍ରଦ ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।

ପ୍ରଶାସନିକ ବିଭାଗ[ସମ୍ପାଦନା]

କଳିଙ୍ଗର ଗୋଟିଏ ସହର ଏବଂ ସାତୋଟି ମ୍ୟୁନସିପାଲିଟି ଅଛି । ଏ ସବୁ ଗୋଟିଏ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅଛି ।

ଜନସଂଖ୍ୟା[ସମ୍ପାଦନା]

୨୦୧୫ ଜନଗଣନାରେ କଳିଙ୍ଗ ରାଜ୍ୟର ଲୋକସଂଖ୍ୟା ୨,୧୨,୬୮୦ ଥିଲା ।[୭] ୨୦୧୦ରେ ଏହା ୨,୦୧,୬୧୩ ଥିଲା ଏବଂ ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ୧,୭୪,୨୦୩ ଥିଲା । ପାଖାପାଖି ୧% ହାରରେ ଜନସଂଖ୍ୟା ଏଠାରେ ବୃଦ୍ଧି ଘଟୁଛି । ପ୍ରତି ବର୍ଗ କିଲୋମିଟରରେ ପାଖାପାଖି ୬୬ ଜଣ ଲୋକ ରହୁଛନ୍ତି ।

୨୦୦୦ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଜନଗଣନାରେ କଳିଙ୍ଗ ରାଜ୍ୟରେ କଳିଙ୍ଗ ଅଧିବାସୀ ୬୪ ଭାଗ ରହିଥିଲାବେଳେ ଲୋକାନୋସ ଜାତିର ଲୋକେ ୨୪ ଭାଗ ରହୁଥିଲେ ।

କଳିଙ୍ଗର କୁହାଯାଉଥିବା ଭାଷାଗୁଡ଼ିକ ହେଲା : ବାଳାଙ୍ଗାଓ, ବୁଟବୁଟ, ଳିମୋସ, ଲୋୟର ତନୁଦାନ, ଲୁବୁଆଗନ, ମବକା, ମଦୁକାୟଙ୍ଗ, ଦକ୍ଷୀଣ କଳିଙ୍ଗୀୟ ଏବଂ ଅପର ତନୁଦାନ । ଗାଡ଼ଦାଙ୍ଗ, ଲୋକାନୋ, ତାଗଲଗ ଏବଂ ଇଂରାଜୀ ମଧ୍ୟ କିଛି ଅଧିବାସୀ କହିପାରନ୍ତି ।

ସଂସ୍କୃତି[ସମ୍ପାଦନା]

କଳିଙ୍ଗ ରାଜ୍ୟର ୧୦୦ ବର୍ଷ ବୟସ୍କ ଚିତା କୁଟାଳୀ
କଳିଙ୍ଗ ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରି ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଧ୍ୟ ସମୟର ଅସ୍ତ୍ର ସହିତ ଜଣେ ଛାତ୍ର

ଏହି ରାଜ୍ୟରେ ଅନେକ ଆଦିବାସୀ ଅଛନ୍ତି । ବେଳେ ବେଳେ ଏଠି ଯୋଗୁଁ ଛୋଟ ମୋଟ ଗଣ୍ଡଗୋଳ ମଧ୍ୟ ହୋଇଥାଏ । ପାହାଡ଼ ପର୍ବତ ଏବଂ ଯୋଦ୍ଧ୍ୟା ଗୁଣ ଯୋଗୁଁ କଳିଙ୍ଗବାସୀ ନିଜର ସଂସ୍କୃତିକୁ ବଞ୍ଚାଇ ରଖିପାରିଛନ୍ତି ।

କଳିଙ୍ଗ ଅଧିବାସୀ ମୁଖ୍ୟତଃ ହେଉଛନ୍ତି ଧାନ ଚାଷୀ, ସେମାନଙ୍କୁ ଭଲ ଓଦା ଓ ଶୁଖିଲା ଧାନ ଅନୁକୂଳ ପାହାଡ଼ରେ ଜମି ମଧ୍ୟ ପ୍ରକୃତି ଦୃଷ୍ଟିରୁ ମିଳିଛି । ଏହା ଛଡ଼ା କଳାରେ ମଧ୍ୟ ଏମାନେ ରୁଚି ରଖନ୍ତି ଯଥା ବାକ୍ସ କରିବା, ତନ୍ତ ବୁଣା, କମାର ଏବଂ କୁମ୍ଭାର କାମ । ଚିକୋ ନଦୀ ଉପତ୍ୟକାରେ କୁମ୍ଭାର ମାନେ ରହନ୍ତି ।

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

  1. (Ilocano: Probinsia ti Kalinga; Filipino: Lalawigan ng Kalinga)
  2. "List of Provinces". PSGC Interactive. Makati City, Philippines: National Statistical Coordination Board. Archived from the original on 21 January 2013. Retrieved 2 January 2014.
  3. http://nlpdl.nlp.gov.ph:81/CC01/NLP00VM052mcd/v1/v27.pdf
  4. "Province: କଳିଙ୍ଗ (ରାଜ୍ୟ), ଫିଲିପାଇନ୍ସ". PSGC Interactive. Quezon City, Philippines: Philippine Statistics Authority. Retrieved ୮ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୬. {{cite web}}: Check date values in: |accessdate= (help)
  5. Census of Population (2015). Highlights of the Philippine Population 2015 Census of Population. PSA. Retrieved ୨୦ ଜୁନ ୨୦୧୬. {{cite encyclopedia}}: Check date values in: |accessdate= (help); Cite has empty unknown parameter: |chapterurl= (help)
  6. Census of Population and Housing (2010). Population and Annual Growth Rates for The Philippines and Its Regions, Provinces, and Highly Urbanized Cities (PDF). NSO. Retrieved ୨୯ ଜୁନ ୨୦୧୬. {{cite encyclopedia}}: Check date values in: |accessdate= (help); Cite has empty unknown parameter: |chapterurl= (help)
  7. https://www.psa.gov.ph/sites/default/files/attachments/hsd/pressrelease/2015%20population%20counts%20Summary_0.xlsx

ବାହ୍ୟ ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

Map all coordinates using: OpenStreetMap 
Download coordinates as: KML · GPX