ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
Jump to navigation Jump to search
ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ
Dermatitis2015.jpg
ହାତରେ ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ ଦେଖାଯାଉଛି ।
ଶ୍ରେଣୀବିଭାଗ ଓ ବାହାର ସ୍ରୋତ
ସ୍ପେଶାଲିଟି Dermatology
ଆଇସିଡ଼ି-୧୦ L20.-L30.
ଆଇସିଡ଼ି-୯-ସିଏମ୍ 692
ଓଏମ୍‌ଆଇଏମ୍ 603165
ମେଡ଼ିସିନ-ପ୍ଲସ 000853
ଇ-ମେଡ଼ିସିନ Derm/38 Ped/2567
MeSH D004485

ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ,ଏକ ପ୍ରକାର ରୋଗର ଗୋଷ୍ଠୀ (ଏକଜିମା ଏହି ଗୋଷ୍ଠୀର ଏକ ରୋଗ) ଯେଉଁଥିରେ ମାନବ ଚର୍ମର ପ୍ରଦାହ ହୁଏ ।[୧] ଏହି ରୋଗମାନଙ୍କରେ ଚମରେ ଗଲୁ ହୁଏ ଓ ଲାଲ ଚର୍ମ (red skin) ହୁଏ ।[୧] ସ୍ୱଳ୍ପକାଳୀନ ରୋଗରେ ଫୋଟକା ହୁଏ ଓ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ରୋଗରେ ଚର୍ମ ମୋଟା ହୋଇଯାଏ ।[୧] ଏହି ରୋଗ ଅଳ୍ପ ଚର୍ମ ସ୍ଥାନରେ ହୋଇପାରେ ବା ସମୁଦାୟ ଶରୀରରେ ହୋଇପାରେ ।[୨][୧]

ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ ରୋଗ ଗୋଷ୍ଠୀରେ ଆଟୋପିକ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ (atopic dermatitis), ଆଲର୍ଜିକ ସ୍ପର୍ଷ ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ (allergic contact dermatitis), ଉତ୍ତେଜକ ସ୍ପର୍ଷ ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ (ଇରିଟାଣ୍ଟ କଣ୍ଟାକ୍ଟ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ)/ (irritant contact dermatitis) ଓ ସ୍ଟାସିସ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ (stasis dermatitis) ରୋଗମାନ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।[୧][୨] ଏହି ରୋଗମାନଙ୍କର ସଠିକ କାରଣ ଅଦ୍ୟାବଧି ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଅଛି ।[୨] ଉତ୍ତେଜକ, ଆଲର୍ଜି ଓ ଶିରା ରକ୍ତ ପୁନର୍ଗମନ (poor venous return) ଇତ୍ୟାଦିରେ କିଛି ଅସୁବିଧା ଥିବା ଯୋଗୁ ଏହି ରୋଗମାନ ହେବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ । ରାସ୍‌ର ସ୍ଥାନ ଓ ରୋଗର ଇତିହାସ ନେଇ ରୋଗର ପ୍ରକାର ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଏ । ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୁପ ହାତ ବାରମ୍ବାର ଓଦା ରହିଲେ ଉତ୍ତେଜକ ସ୍ପର୍ଷ ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ ରୋଗ ହୁଏ । ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷରେ କୌଣସି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ପଦାର୍ଥ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଅଳ୍ପ ସମୟ ଧରି ଆସିଲେ କଣ୍ଟାକ୍ଟ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ ହୁଏ ।[୧]

ଆଟୋପିକ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ ବା ଏକଜିମାରେ ସ୍ଟିରଏଡ କ୍ରିମ୍ ଓ ନରମ କ୍ରିମ (moisturizers) ଦେଇ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । [୩] ମଧ୍ୟମରୁ ଉଚ୍ଚ ଶକ୍ତି ସମ୍ପନ୍ନ ସ୍ଟିରଏଡ କ୍ରିମ ଦୁଇ ସପ୍ତାହରୁ କମ୍ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦିଆଯାଏ; ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ନ ହେବା ନିମନ୍ତେ ।[୪] ଚର୍ମ ସଂକ୍ରମଣ ହୋଇଥିଲେ ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ (Antibiotic) ଦିଆଯାଏ ।[୨] କଣ୍ଟାକ୍ଟ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ ହୋଇଥିଲେ ଉତ୍ତେଜକ ଓ ଆଲର୍ଜେନ ବ୍ୟବ‌ହାର ବନ୍ଦ କରିବାକୁ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଏ ।[୫][୬] ରାତିରେ ଗଲୁ ନ ହେବା ନିମନ୍ତେ ଆଣ୍ଟିହିସ୍ଟାମିନ (Antihistamine) ଦେଲେ ନିଦ୍ରାରେ ସାହାଯ୍ୟ ହୁଏ ।[୨]

ସନ ୨୦୧୩ରେ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରାୟ ୩୩୪ ନିୟୁତ ଲୋକଙ୍କୁ ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ ରୋଗ ହୋଇଥିଲା ।[୭] ଆଟୋପିକ ଚର୍ମ ପ୍ରଦାହ ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ସାଧାରଣ ରୋଗ ଓ ଏହା ପିଲାଦିନୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ।[୧][୨] ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଜନସଂଖ୍ୟାର ୧୦ରୁ ୩୦% ଲୋକଙ୍କୁ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ ।[୨] ପୁରୁଷଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ମହିଳାଙ୍କୁ କଣ୍ଟାକ୍ଟ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ ଅଧିକ ହୁଏ ।[୮] ୭% ଲୋକଙ୍କୁ ଜୀବନରେ କେତେବେଳେ ହେଲେ ଆଲର୍ଜିକ କଣ୍ଟାକ୍ଟ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ ହୁଏ ।[୯] ଇରିଟାଣ୍ଟ କଣ୍ଟାକ୍ଟ ଡର୍ମାଟାଇଟିସ ରୋଗର ହାର ଜଣାନାହିଁ କିନ୍ତୁ କେତେକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାମ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ଏହା ଏକ ସାଧାରଣ ରୋଗ ।[୧୦]

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

  1. ୧.୦ ୧.୧ ୧.୨ ୧.୩ ୧.୪ ୧.୫ ୧.୬ Nedorost, Susan T. (୨୦୧୨). Generalized Dermatitis in Clinical Practice (in ଇଂରାଜୀ). Springer Science & Business Media. p. ୧-୩,୯,୧୩-୧୪. ISBN ୯୭୮୧୪୪୭୧୨୮୯୭୭. Retrieved ୨୯ July ୨୦୧୬. 
  2. ୨.୦ ୨.୧ ୨.୨ ୨.୩ ୨.୪ ୨.୫ ୨.୬ "Handout on Health: Atopic Dermatitis (A type of eczema)". NIAMS. May 2013. Retrieved 29 July 2016. 
  3. McAleer, MA; Flohr, C; Irvine, AD (23 July 2012). "Management of difficult and severe eczema in childhood". BMJ (Clinical research ed.). 345: e4770. doi:10.1136/bmj.e4770. PMID 22826585. 
  4. Habif (୨୦୧୫). Clinical Dermatology (୬ ed.). Elsevier Health Sciences. p. ୧୭୧. ISBN ୯୭୮୦୩୨୩୨୬୬୦୭୯. Retrieved ୫ July ୨୦୧୬. 
  5. Mowad, CM; Anderson, B; Scheinman, P; Pootongkam, S; Nedorost, S; Brod, B (June 2016). "Allergic contact dermatitis: Patient management and education". Journal of the American Academy of Dermatology. 74 (6): 1043–54. PMID 27185422. 
  6. Lurati, AR (February 2015). "Occupational risk assessment and irritant contact dermatitis". Workplace health & safety. 63 (2): 81–7; quiz 88. PMID 25881659. 
  7. Global Burden of Disease Study 2013, Collaborators (22 August 2015). "Global, regional, and national incidence, prevalence, and years lived with disability for 301 acute and chronic diseases and injuries in 188 countries, 1990-2013: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2013". Lancet (London, England). 386 (9995): 743–800. PMID 26063472. 
  8. Adkinson, N. Franklin (୨୦୧୪). Middleton's allergy : principles and practice (୮ ed.). Philadelphia: Elsevier Saunders. p. ୫୬୬. ISBN ୯୭୮୦୩୨୩୦୮୫୯୩୯. 
  9. "୧୨୮.୪". Rook's Textbook of Dermatology, ୪ Volume Set (୯ ed.). John Wiley & Sons. ୨୦୧୬. ISBN ୯୭୮୧୧୧୮୪୪୧୧୭୬. Retrieved ୨୯ July ୨୦୧୬. 
  10. Frosch, Peter J. (୨୦୧୩). Textbook of Contact Dermatitis (୨ ed.). Berlin, Heidelberg: Springer Berlin Heidelberg. p. ୪୨. ISBN ୯୭୮୩୬୬୨୦୩୧୦୪୯.