କପିଳ ତୀର୍ଥମ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
Jump to navigation Jump to search
Kapila Theertham

Kapilatheertam.jpg

Kapila Theertham is located in Andhra Pradesh
Kapila Theertham
Kapila Theertham
Location in Andhra Pradesh

ନାମମୂଳ ନାମSri Kapileswara Swamy temple[୧]Telugu alphabetశ్రీ కపిలేశ్వర స్వామి వారి ఆలయంଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତିଦିଗବାରେଣି13°40′59.7″N 79°20′49.9″E / 13.683250°N 79.347194°E / 13.683250; 79.347194Coordinates: 13°40′59.7″N 79°20′49.9″E / 13.683250°N 79.347194°E / 13.683250; 79.347194ଦେଶIndiaରାଜ୍ୟAndhra Pradeshଜିଲ୍ଲାChittoorସ୍ଥାନTirupatiପରମ୍ପରାମୁଖ୍ୟ ଆରାଧ୍ୟSiva as Kapileswaraମୁଖ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣୀMaha Shivaratri, Karthika Deepam, Kapileswara Swamy BrahmotsavamsArchitectureତିଆରି ଶୈଳୀDravidian architectureମନ୍ଦିର ସଂଖ୍ୟା9ଶିଳାଲେଖSanskrit and Dravidian languagesଇତିହାସ ଓ ପାଳନUnknownନିର୍ମାଣ କାଳUnknown'ମନ୍ଦିର ବୋର୍ଡ଼Tirumala Tirupati Devasthanamsୱେବସାଇଟtirupati.orgକପିଳ ତୀର୍ଥମ ,  ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ଚିତତୁର ଜିଲ୍ଲାର ତିରୁପତିଠାରେ ଏହି ଶିବ ମନ୍ଦିର ଓ ତୀର୍ଥସ୍ଥଳୀ ରହିଛି । ଏଠାରେ ପୂଜିତ ହାଉଥିବା ମୂର୍ତିକୁ କପିଳ ମୁନି ସ୍ଥାନିତ କରିଥିଲେ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଇଥାଏ । ତେଣୁ ଏଠାରେ ଶିବଙ୍କୁ କପିଳେଶ୍ୱର ବୋଲି କୁହାଯାଏ । 

ଶେଷଞ୍ଚଳମ ପର୍ବତ ଶ୍ରେଣୀର ତିରୁମାଳା ପର୍ବତର ପାଦଦେଶର ଗଡାଣିରେ ଏକ ପର୍ବତ ଗୁମ୍ଫା ମୁଖ ଆଗରେ ଏହି ମନ୍ଦିର ଅବସ୍ଥିତ । ଏହା ଉପରେ ପର୍ବତରୁ ଆସିଥିବା ଜଳଧାରା ମନ୍ଦିରରେ ପଡିଥାଏ । ଏକ ବିଶାଳ ପ୍ରସ୍ତର ଖୋଦିତ ଶିବଙ୍କ ବାହନ  " ନନ୍ଦୀ" ମୁଖଶାଳା ପାଖରେ ରହିଛି । 

ବ୍ୟୁପତ୍ତି [ସମ୍ପାଦନା]

କପିଲା ମୁନିଙ୍କ ନାମାନୁସାରେ ଏହାର ନାମ କପିଳ ତୀର୍ଥମ ହେଇଛି ।  [୧]

କିମ୍ବଦନ୍ତୀ [ସମ୍ପାଦନା]

କଥିତ ଅଛି କପିଲା ମୁନି ଏଠାରେ ଘୋର ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଇ ଭଗବାନ ଶିବ ଓ ମାଁ ପାର୍ବତୀ ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଉଭା ହେଇଥିଲେ । [୧] ଏଠାରେ ଥିବା ଶିବ ଲିଙ୍ଗା ପ୍ରକୃତିକ ଭାବରେ ବାହାରିଥିବା କୁହା ଯାଏ । .[୧]ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ କପିଲା ମୁନି ପୁଷ୍କରିଣୀ ସ୍ଥ ଗରତାରୁ ନିର୍ଗତ ହେଇଥିଲେ । .[୧]

ଇତିହାସ [ସମ୍ପାଦନା]

ତିରୁମାଲା ଓ ତିରୁଚାଣୁର ମନ୍ଦିରର ଉପସ୍ଥିତି ଯୋଗୁଁ ଏହି ମନ୍ଦିରର ଗୁରୁତ୍ୱ କମ ରହୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ବିଜଯନଗରର ତତ୍ କାଳୀନ ରାଜାଙ୍କଦ୍ୱାରା 13 ଶ ଶତାବ୍ଦୀରୁ 16 ଶ ଶତାବ୍ଦୀ ଯାଏ ଦେଖା ରେଖାରେ ରହିଥିଲା । ରାଜା କୃଷ୍ଣ ଦେବା ରାୟ ଏହି ମନ୍ଦିରର ବହ ଉନ୍ନତି କରେଇଥିଲେ । 

Administration[ସମ୍ପାଦନା]

ତିରୁମାଳା ତିରୁପତି ଦେବସ୍ଥାନମ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ତରଫରୁ ଏହି ମନ୍ଦିରର ପରିଚାଳନା କରା ଯାଇଥାଏ । ).[୨] ମଦିରରେ ରୀତିମତ ଭାବରେ ଯାନିଯାତରା ସମ୍ପନ୍ନ କରିବାର ଦାୟିତ୍ୱ ସେମାନେ ନେଇଥାନ୍ତି । .[୨]

ଧାର୍ମିକ ଗୁରୁତ୍ୱ [ସମ୍ପାଦନା]

କାର୍ତିକ ପୁର୍ଣିମା ସମୟରେ ଏଠାରେ ବିଶେଷ ଭାବରେ ପୂଜା ରୀତି ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଇଥାଏ । .[୧] 

ଯାନୀ ଯାତ୍ରା [ସମ୍ପାଦନା]

ଏଠାରେ ଶିବଙ୍କ ମନ୍ଦିର ମାନଙ୍କୁ ହଉଥିବା ସମସ୍ତ ପୂଜା ପାର୍ବଣ ସହ ପ୍ରତି ବର୍ଷ 9 ଦିନ ଧରି ଶୋଭାଯାତ୍ରା ସହ ଏକ ମେଳା ଏଠାରେ ହେଇଥାଏ । .[୩][୪]

ଉପ ମନ୍ଦିର [ସମ୍ପାଦନା]

ମୁଖ୍ୟ ମନ୍ଦିର ସନ୍ନିକଟରେ ଅଗସ୍ଥେଶ୍ୱର , ରୁକ୍ମିଣୀ , ସତ୍ୟଭାମା , ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ମନ୍ଦିର ମାନ ମଧ୍ୟ ରହିଛି । 

ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା [ସମ୍ପାଦନା]

  • Hindu Temples in Tirupati
  • Kapila

ଆଧାର ସମୂହ [ସମ୍ପାଦନା]

  1. ୧.୦ ୧.୧ ୧.୨ ୧.୩ ୧.୪ ୧.୫ "Tirumala Tirupati Devasthanams-Sri Kapileswara Swamy Temple". Tirumala Tirupati Devasthanams. Retrieved 31 July 2015. ଆଧାର ଭୁଲ: Invalid <ref> tag; name "ttd" defined multiple times with different content ଆଧାର ଭୁଲ: Invalid <ref> tag; name "ttd" defined multiple times with different content ଆଧାର ଭୁଲ: Invalid <ref> tag; name "ttd" defined multiple times with different content ଆଧାର ଭୁଲ: Invalid <ref> tag; name "ttd" defined multiple times with different content ଆଧାର ଭୁଲ: Invalid <ref> tag; name "ttd" defined multiple times with different content
  2. ୨.୦ ୨.୧ Empty citation (help)
  3. Empty citation (help)
  4. Empty citation (help)