ପାର୍କିନ୍‌ସନ୍ ରୋଗ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
ପାର୍କିନ୍‌ସନ୍ ରୋଗ
ଶ୍ରେଣୀବିଭାଗ ଓ ବାହାର ସ୍ରୋତ
Two sketches (one from the front and one from the right side) of a man, with an expressionless face. He is stooped forward and is presumably having difficulty walking.
Illustration of Parkinson's disease by William Richard Gowers, which was first published in A Manual of Diseases of the Nervous System (1886)
ICD-10 G20., F02.3
ICD-9 332
OMIM 168600 ଛାଞ୍ଚ:OMIM2
ରୋଗ ଡାଟାବେସ 9651
MedlinePlus 000755
eMedicine neuro/304 neuro/635 in young
pmr/99 rehab
GeneReviews Parkinson Disease Overview

ପ୍ରତିଶବ୍ଦ : ସକମ୍ପ ଅଙ୍ଗଘାତ, ଇଂରାଜୀରେ Idiopathic or Primary parkinsonism, Hypokenetic rigid syndrome/HRS ଓ Paralysis agitans । ପାର୍କିନ୍‌ସନ୍ ରୋଗ ଏକ କ୍ଷୟକାରୀ ରୋଗ ଯାହାଦ୍ଵାରା କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସ୍ନାୟୁ ମଣ୍ଡଳ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୁଏ । ମଧ୍ୟ ମସ୍ତିଷ୍କରେ ସ୍ଥିତ ସ‌ବ୍‌ସ୍ଟାନ୍ସିଆ ନାଇଗ୍ରାରେ ଡୋପାମିନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତକାରୀ ଜୀବକୋଷ ଥାଆନ୍ତି । ଏହି ଜୀବକୋଷଗୁଡିକର ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ ପେଶୀ (Motor symptom) ସମ୍ପର୍କୀୟ ଲକ୍ଷଣ ପ୍ରକାଶ ପାଏ, ଏମାନଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ କାରଣ ଜଣା ପଡିନାହିଁ । ରୋଗ ଆରମ୍ଭରେ ସଞ୍ଚାଳନ ସମସ୍ୟାଗତ ଅସୁବିଧା ହୁଏ ଯଥା ଥରିବା, ଅଙ୍ଗ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗ ଟାଣ ଲାଗିବା, ଧିର ଅଙ୍ଗ ଚଳନ ଓ ଚାଲିବା ତଥା ଚାଲିବାଠାଣି ବଦଳି ଯାଏ । ପରେ ଚିନ୍ତା ଶକ୍ତି ଓ ବ୍ୟବହାରିକ ଅସୁବିଧା ଦେଖାଯାଏ । ଆଗେଇଥିବା ରୋଗରେ ଡିମେନ୍‌ସିଆ ହୁଏ ଓ ଅବସାଦ (Depression) ଦେଖାଦିଏ । ସ୍ପର୍ଶଗତ ଅଭାବ, ନିଦ୍ରା ତଥା ଭାବପ୍ରବଣତା ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ରୋଗ ୫୦ ବର୍ଷ ବୟସ ପରେ ଆକ୍ରମଣ କରେ ।
ଏହାର ଲକ୍ଷଣ ସମୂହକୁ ପାର୍କିନ୍‌ସୋନିଜ୍ମ କୁହାଯାଏ । କେତେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ କିଛି ଜେନେଟିକ୍ ପ୍ରାରମ୍ଭ ଥିବା ଜଣା ପଡୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାର କାରଣ ସର୍ବଥା ଅଜଣା ରହିଛି । ମଧ୍ୟ ମସ୍ତିଷ୍କରେ ସ୍ଥିତ ସ୍ନାୟୁମାନଙ୍କରେ ଡୋପାମିନ ସ୍ଵଳ୍ପ ତିଆରି ହୁଏ ଓ ଗୁଣାତ୍ମକ ନ ଥାଏ । ସ୍ନାୟୁ ବା ନିୟୁରନରେ ଲିୟୁଇ ପଦାର୍ଥ (Lewy bodies) ଦେଖାଯାଏ ଯାହା ଏହି ରୋଗର ଚିହ୍ନଟକାରୀ (Hallmark) । ଲକ୍ଷଣ ସମୂହ ତଥା ନିଉରୋଇମେଜ ଦ୍ଵାରା ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଅବସ୍ଥାରେ ଲେଭୋଡୋପା ଓ ଡୋପାମିନ ଅନିଷ୍ଟକାରୀ ଔଷଧ ଦିଆଯାଏ । ରୋଗ ଆଗେଇ ଗଲେ ଏହି ଔଷଧ କାମ ଦିଏ ନାହିଁ । ଅପରେଶନ ତଥା ଅନ୍ତଃ ମସ୍ତିଷ୍କ ଉତ୍ତେଜିତ କରିବା ଦ୍ଵାର କିଛି ପରିମାଣରେ ପେଶୀ ସମ୍ପର୍କୀୟ ଲକ୍ଷଣ କମିଯାଏ । ନିଦ୍ରା ଓ ଭାବପ୍ରବଣତାକୁ ଯଥାବିଧି ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ ।
୧୮୧୭ ମସିହାରେ ଜେମ୍ସ ପାର୍କିନ୍‌ସନ୍ ଏହି ରୋଗ ବିଷୟରେ ସବିଶେଷ ବିବରଣୀ ଗୋତିଏ ଲେଖାରେ ଲେଖିଥିଲେ ଯାହାର ନାମ ଆନ୍ ଏସେ ଅନ୍ ଦି ସେକିଙ୍ଗ୍ ପାଲ୍ସି (An essay on the shaking palsy) ।

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]