ସ୍ଥାନୀୟ ନିସ୍ଚେତକ ଦୈହିକ ବିଷାକ୍ତତା
| ସ୍ଥାନୀୟ ନିସ୍ଚେତକ ଦୈହିକ ବିଷାକ୍ତତା | |
|---|---|
| Local anesthetic overdose[୧] | |
| ଫାଇଲ:Bupivacaine and epinephrine 50ml bottle.jpg Bupivacaine with epinephrine | |
| ବିଭାଗ | Toxicology |
| ଲକ୍ଷଣ | Numbness around the mouth, metallic taste, muscle twitching, confusion[୨] |
| ଆକ୍ରାନ୍ତ ସମୟ | Within minutes[୧] |
| ବିପଦ କାରକ | Injection into a blood vessel, liver problems, heart disease, pregnancy, larger doses of medication[୧][୩] |
| ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ପଦ୍ଧତି | Based on symptoms, supported by ECG[୧] |
| ସଠିକ ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ | Anaphylaxis, panic attack[୧] |
| ଚିକିତ୍ସା | Supportive care, 20% lipid emulsion, benzodiazepines, ECMO[୨][୧] |
| ପୁନଃପୌନିକ | Uncommon[୩] |
| ମୃତ୍ୟୁ ସାନ୍ଦ୍ରତା | 0.4% of cases[୩] |
ସ୍ଥାନୀୟ ନିସ୍ଚେତକ ଦୈହିକ ବିଷାକ୍ତତା ( LAST ) ହେଉଛି ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଗମ୍ଭୀର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଯାହା ସ୍ଥାନୀୟ ନିସ୍ଚେତକ ଯୋଗୁଁ ହୋଇପାରେ । [୩] ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ପାଟି ଚାରିପାଖରେ କାଲୁଆ, ଧାତବ ସ୍ୱାଦ, ମାଂସପେଶୀ କୁଞ୍ଚିତ ହେବା କିମ୍ବା ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ ।[୨] ଅଧା ମାମଲା ଏକ ମିନିଟ୍ ମଧ୍ୟରେ ଏବଂ ତିନି ଚତୁର୍ଥାଂଶ ପାଞ୍ଚ ମିନିଟ୍ ମଧ୍ୟରେ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। [୧] ଅଧିକ ଗମ୍ଭୀର ଜଟିଳତାରେ କ୍ରମାଗତ ଆକ୍ରମଣ କିମ୍ବା ଅନିୟମିତ ହୃତ୍ ସ୍ପନ୍ଦନ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ ।[୧]
ରକ୍ତବାହୀ ନଳୀରେ ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ ଦେବା ହେଉଛି ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବିପଦର କାରଣ; [୨] [୧] ଯଦିଓ ସ୍ଥାନୀୟ ପ୍ରୟୋଗ ସହିତ ମାମଲାଗୁଡ଼ିକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି। [୩] ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିପଦ ମଧ୍ୟରେ ଯକୃତ ସମସ୍ୟା, ହୃଦରୋଗ, ଗର୍ଭାବସ୍ଥା, କମ ମାଂସପେଶୀ ଏବଂ ଅଧିକ ମାତ୍ରାରେ ଔଷଧ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। [୧] [୩] ଲିଡୋକେନ୍ ତୁଳନାରେ ବୁପିଭାକେନ୍ର ବିଷାକ୍ତତାର ବିପଦ ଅଧିକ ଥାଏ [୧] ଲକ୍ଷଣ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ; ତଥାପି ଏକ ଇସିଜି ଦ୍ୱାରା ସମର୍ଥିତ ହୋଇପାରେ [୧]
ଶ୍ୱାସନଳୀ ଏବଂ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ସହାୟତା ସହିତ ଚିକିତ୍ସା ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। [୧] ମିଡାଜୋଲାମ ପରି ବେଞ୍ଜୋଡିଆଜେପାଇନଗୁଡ଼ିକୁ ବାତ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରେ [୨]
ଲିପିଡ ଇମଲସନ ସୁପାରିଶ କରାଯାଏ। [୨] ହୃଦ୍ପାତରେ, ସାଧାରଣ ଏପିନେଫ୍ରିନ ଡୋଜର ୧୦% ବ୍ୟବହାର କରାଯିବା ଉଚିତ। [୨] ଇସିଏମଓ ମଧ୍ୟ ଏକ ବିକଳ୍ପ ହୋଇପାରେ। [୨]
ଏହି ରୋଗ ଅସାଧାରଣ, ପ୍ରକ୍ରିୟା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ପ୍ରତି ୧,000 ରେ 0 ରୁ ୮ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ରୋଗ ହାର ଭିନ୍ନ ହୋଇଥାଏ। [୧] [୩] ଯେଉଁମାନେ ବହୁତ ଛୋଟ କିମ୍ବା ବୃଦ୍ଧ, ସେମାନେ ଅଧିକ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇପାରନ୍ତି। [୧] [୩] ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଥିବା ମାମଲା ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରାୟ 0.୪% ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରନ୍ତି। [୩] ୧୮୮୭ ମସିହାରୁ ଯେତେବେଳେ କୋକେନ୍ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା, ସେତେବେଳେ ସ୍ଥାନୀୟ ଆନାସ୍ଥେଟିକ୍ସର ବିଷାକ୍ତତା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି; ତଥାପି, ୧୯୦୦ ଦଶକର ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ପ୍ରୋକେନ୍ ପ୍ରଚଳନ ପରେ ଏହା ସହିତ ମଧ୍ୟ ରିପୋର୍ଟ କରାଯାଇଥିଲା [୪]
ଆଧାର
[ସମ୍ପାଦନା]- ↑ ୧.୦୦ ୧.୦୧ ୧.୦୨ ୧.୦୩ ୧.୦୪ ୧.୦୫ ୧.୦୬ ୧.୦୭ ୧.୦୮ ୧.୦୯ ୧.୧୦ ୧.୧୧ ୧.୧୨ ୧.୧୩ ୧.୧୪ Mahajan, A; Derian, A (January 2025). "Local Anesthetic Toxicity". StatPearls. PMID 29763139.
- ↑ ୨.୦ ୨.୧ ୨.୨ ୨.୩ ୨.୪ ୨.୫ ୨.୬ ୨.୭ Borshoff, David (2018). The Resuscitation Crisis Manual. Leeuwin Press. ISBN 9780648270201.
- ↑ ୩.୦ ୩.୧ ୩.୨ ୩.୩ ୩.୪ ୩.୫ ୩.୬ ୩.୭ ୩.୮ Long, B; Chavez, S; Gottlieb, M; Montrief, T; Brady, WJ (September 2022). "Local anesthetic systemic toxicity: A narrative review for emergency clinicians". The American journal of emergency medicine. 59: 42–48. doi:10.1016/j.ajem.2022.06.017. PMID 35777259.
- ↑ Drasner, K (March 2010). "Local anesthetic systemic toxicity: a historical perspective" (PDF). Regional anesthesia and pain medicine. 35 (2): 162–6. doi:10.1097/AAP.0b013e3181d2306c. PMID 20216034.