ସୁଧୀ ରଞ୍ଜନ ଦାସ
ସୁଧୀ ରଞ୍ଜନ ଦାସ | |
|---|---|
![]() Sudhi Ranjan Das, Chief Justice of India | |
| 5th Chief Justice of India | |
| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ 1 February 1956 – 30 September 1959 | |
| Appointed by | Rajendra Prasad |
| ପୂର୍ବ ଅଧିକାରୀ | Bijan Kumar Mukherjea |
| ପର ଅଧିକାରୀ | Bhuvaneshwar Prasad Sinha |
| Judge of Supreme Court of India | |
| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ 28 January 1950 – 31 January 1956 | |
| Appointed by | Rajendra Prasad |
| Chief Justice | H. J. Kania |
| Judge of Federal Court of India | |
| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ 20 January 1950 – 27 January 1950 | |
| Nominated by | H. J. Kania |
| Appointed by | C. Rajagopalachari |
| 2nd Chief Justice of Punjab and Haryana High Court | |
| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ 19 January 1949 – 19 January 1950 | |
| Appointed by | C. Rajagopalachari |
| ପୂର୍ବ ଅଧିକାରୀ | Ram Lall |
| ପର ଅଧିକାରୀ | Eric Weston |
| Judge of Calcutta High Court | |
| କାର୍ଯ୍ୟକାଳ 1 December 1942 – 18 January 1949 | |
| Appointed by | Lord Linlithgow |
| Chief Justice | Harold Derbyshire |
| ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସବିଶେଷ | |
| ଜନ୍ମ | ୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୮୯୪ Calcutta, Bengal Presidency, British India[୧] |
| ମୃତ୍ୟୁ | ୧୮ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭ (ବୟସ ୮୨) |
| ସମ୍ପର୍କ | Ashoke Sen (son-in-law) Chittaranjan Das, Sarala Roy, Abala Bose, Satish Ranjan Das (cousins) |
| ସନ୍ତାନ | 3 including Suranjan Das |
| ଶିକ୍ଷା | LL. B. (Hons.) |
| ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ | Patha Bhavana, Bangabasi College University of Calcutta, University College London, Scottish Church College |
ସୁଧୀ ରଞ୍ଜନ ଦାସ (୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧୮୯୪– ୧୮ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୭୭) ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ପଞ୍ଚମ ମୁଖ୍ୟ ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ଥିଲେ ଓ ୧ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୫୬ ରୁ ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଏହି ପଦବୀରେ ରହିଥିଲେ ।[୨] ଦାସ ଦ ଷ୍ଟେଟସମ୍ୟାନ ପତ୍ରିକାର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।[୩]
ପୃଷ୍ଠଭୂମି ଓ ଶିକ୍ଷା
[ସମ୍ପାଦନା]ସୁଧୀ ରଞ୍ଜନ ଦାସଙ୍କ ଜନ୍ମ କଲିକତାର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବୈଦ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣ ‘ଦାସ’ (ମୂଳତଃ ‘ଦାସଗୁପ୍ତ’) ପରିବାରରେ ଟେଲିରବାଘରେ ହୋଇଥିଲା । ସେ ଥିଲେ ରାଖାଲ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ ଓ ବିନୋଦିନୀ ଦାସଙ୍କ ପୁତ୍ର । ସେ ଶାନ୍ତିନିକେତନର ପାଠ ଭବନରେ ପଢ଼ିଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ରବୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ଠାକୁରଙ୍କ ପ୍ରଥମ ଚାରିଜଣ ଶିଷ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ଥିଲେ ।[୩] ସ୍କଟିଶ ଚର୍ଚ୍ଚ କଲେଜରେ ଇଣ୍ଟରମିଡିଏଟ ପରୀକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରି ସେ କଲିକତା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ସଂଯୁକ୍ତ ବଙ୍ଗବାସୀ କଲେଜକୁ ଯାଇ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କଲେ ଓ ସେଠାରୁ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ଲାଭ କଲେ। ପରେ ସେ ଯୁକ୍ତରାଜ୍ୟର ୟୁନିଭର୍ସିଟି କଲେଜ ଲଣ୍ଡନରେ ଆଇନ ପଢ଼ି ୧୯୧୮ରେ ଲଣ୍ଡନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ପ୍ରଥମ ଶ୍ରେଣୀର LL.B. ଡିଗ୍ରୀ ଅର୍ଜନ କଲେ ।[୪]
ପେଶା ଜୀବନ
[ସମ୍ପାଦନା]୧୯୪୨ରେ ସେ କଲିକତା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ଅତିରିକ୍ତ ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ ହେଲେ ।[୫] ୧୯୪୪ରେସେ ପୁଇସ୍ନି ଜଜ୍ (Puisne Judge) ଭାବେ ପଦୋନ୍ନତି ପାଇଲେ । ୧୯୪୯ରୁ ୧୯୫୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ପଞ୍ଜାବ ହାଇକୋର୍ଟର ମୁଖ୍ୟ ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ଥିଲେ । ୧୯୫୦ରେ, ନୂତନ ଭାରତୀୟ ସଂବିଧାନ ଲାଗୁ ହେବାର କିଛି ଦିନ ପୂର୍ବରୁ, ସେ ଫେଡେରାଲ୍ କୋର୍ଟ/ଭାରତୀୟ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ନିଯୁକ୍ତ ହେଲେ । ସେ ଦୁଇଥର କାର୍ଯ୍ୟବାହୀ ମୁଖ୍ୟ ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ ଓ ପରେ ତିନି ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେଶର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟିକ ପଦବୀ — ଭାରତର ମୁଖ୍ୟ ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ ସଂପାଦନ କଲେ । ସେ ୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୫୯ରେ ଏହି ପଦବୀରୁ ଅବସର ନେଲେ ।
ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳରେ, ଦାସ ୧୬୦ଟି ରାୟ ଲେଖିଥିଲେ ଓ ୫୬୦ଟି ବେଞ୍ଚରେ ବସିଥିଲେ ।[୬] ତାଙ୍କ ମହାନ୍ୟାୟାଧୀଶ କାର୍ଯ୍ୟକାଳରେ, ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟର ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ସଂଖ୍ୟା ୮ ରୁ ୧୧କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା । ସେ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିବା ୧୦ ଜଣ ନ୍ୟାୟାଧୀଶଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୬ ଜଣ ଶେଷରେ ଭାରତର ମୁଖ୍ୟ ନ୍ୟାୟାଧୀଶ ହୋଇଥିଲେ ।[୭]
ପାରିବାରିକ ଜୀବନ
[ସମ୍ପାଦନା]ସୁଧୀ ରଞ୍ଜନ ଦାସଙ୍କ ବିବାହ ହୋଇଥିଲା ସ୍ୱପ୍ନା ମଜୁମଦାରଙ୍କ ସହିତ, ଯିଏ ଆଇ.ସି.ଏସ୍. ଅଫିସର ଏସ. ବି. ମଜୁମଦାରଙ୍କ କନ୍ୟା । ଏହି ଦମ୍ପତିଙ୍କର ଦୁଇଜଣ ପୁତ୍ର — ଗ୍ରୁପ୍ କ୍ୟାପ୍ଟେନ ସୁରଞ୍ଜନ ଦାସ ଓ ସୁହୃଦ୍ ରଞ୍ଜନ ଦାସ, ଏବଂ ଗୋଟିଏ କନ୍ୟା ଅଞ୍ଜନା ଥିଲେ । ତାଙ୍କ କନ୍ୟା ଅଞ୍ଜନାଙ୍କ ବିବାହ ତାଙ୍କ ଜୁନିୟର କାଉନସେଲ୍ ଅଶୋକ ସେନଙ୍କ ସହିତ ହୋଇଥିଲା, ଯିଏ ପରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରର ଆଇନ ମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ସନ୍ତାନଙ୍କ ପାଇଁ ନାମ ରବୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ଠାକୁର ଦେଇଥିଲେ ।
ଆଧାର
[ସମ୍ପାଦନା]- ↑ "Sudhi Ranjan Das". Journal of the Indian Law Institute. 2 (2/3): 154–156. January–June 1960. JSTOR 43953753.
- ↑ "Justice Sudhi Ranjan Das | Supreme Court of India | India". www.sci.gov.in (in ଆମେରିକୀୟ ଇଂରାଜୀ). Retrieved 2025-12-02.
- 1 2 Biography on Supreme Court of India's NIC webpage
- ↑ "Wayback Machine" (PDF). www.scottishchurch.ac.in. Retrieved 2025-12-02.
- ↑ "S.R. Das". Supreme Court Observer (in ଆମେରିକୀୟ ଇଂରାଜୀ). Retrieved 2025-12-02.
- ↑ "S.R. Das". Supreme Court Observer (in ଆମେରିକୀୟ ଇଂରାଜୀ). Retrieved 2024-09-26.
- ↑ "The First Eight". Supreme Court Observer (in ଆମେରିକୀୟ ଇଂରାଜୀ). Retrieved 2024-09-26.
| ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗଟି ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ । ଆପଣ ଏହାକୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ କରି ଉଇକିପିଡ଼ିଆକୁ ସମୃଦ୍ଧ କରିପାରିବେ । |
