ପେରିଲୁନେଟ ସନ୍ଧିଚ୍ୟୁତି
| ପେରିଲୁନେଟ ସନ୍ଧିଚ୍ୟୁତି | |
|---|---|
| ଫାଇଲ:Trans-scaphoid-perilunate-dislocation.png A trans-scaphoid perilunate dislocation | |
| ବିଭାଗ | Orthopedics |
| ଲକ୍ଷଣ | Wrist pain and swelling[୧] |
| କାରଣ | Significant trauma, with bending back of the wrist[୨] |
| ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ପଦ୍ଧତି | X-rays[୨] |
| ସଠିକ ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ | Lunate dislocation[୨] |
| ଚିକିତ୍ସା | Joint reduction and surgery to fix ligaments[୨] |
| ପୁନଃପୌନିକ | Uncommon[୧] |
ପେରିଲୁନେଟ ସନ୍ଧିଚ୍ୟୁତି ( PLD ) ହେଉଛି କଚଟିର ଏକ ପ୍ରକାର ସନ୍ଧିଚ୍ୟୁତି ଯେଉଁଥିରେ ଲୁନେଟ୍ ଅସ୍ଥି ଯଥା ସ୍ଥାନରେ ରହି ତାହା ପାଖରେ ଥିବା ଅସ୍ଥିମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନ ଚ୍ୟୁତି ହୋଇଥାଏ ।[୨] ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ କଚଟି ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଫୁଲା ଏବଂ ଗତି ହ୍ରାସ ହୋଇଥାଏ ।[୧] [୩] କଚଟି ଅସ୍ୱାଭାବିକ ଦେଖାଯିବା ପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ ଅଟେ । [୨] ଏହା ସ୍କାଫଏଡ ଅସ୍ଥି ଭଗ୍ନ ସହିତ ଥାଇପାରେ ।[୨] ଜଟିଳତା ମଧ୍ୟରେ କମ୍ପାର୍ଟମେଣ୍ଟ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ, ମିଡିଆନ ସ୍ନାୟୁରେ ଆଘାତ କିମ୍ବା ରକ୍ତ ପ୍ରବାହରେ ଅସୁବିଧା ହୋଇପାରେ ।[୨]
ମୂଳ କାରଣରେ ସାଧାରଣତଃ କଚଟି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଘାତ ସହିତ ପଛ ପଟକୁ ବଙ୍କା ହୋଇଥାଏ । [୨] ଏଥିରେ ପଡ଼ିଯିବା, ମୋଟରଯାନ ଧକ୍କା, କିମ୍ବା ଖେଳ ଆଘାତ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରେ ।[୧] ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ସାଧାରଣତଃ ଏକ୍ସ-ରେ ଦ୍ୱାରା କରାଯାଏ ।[୨] ପ୍ରକାରଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଟ୍ରାନ୍ସ-ସ୍କାଫଏଡ୍ ପେରିଲୁନେଟ୍ ଡିସଲୋକେସନ୍ (୬୦%); ପେରିଲୁନେଟ୍; ଟ୍ରାନ୍ସ-ରାଡିଆଲ୍ ଷ୍ଟାଇଲଏଡ୍ ଏବଂ ଟ୍ରାନ୍ସ-ସ୍କାଫାଇଡ୍ ଟ୍ରାନ୍ସ-କ୍ୟାପିଟେଟ୍ ପେରିଲୁନାର୍ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । [୨]
ପରିଚାଳନାରେ ସାଧାରଣତଃ ସନ୍ଧି ହ୍ରାସ ଏବଂ ଲିଗାମେଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକୁ ସଜାଡ଼ିବା ପାଇଁ ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇଥାଏ । [୨] ତଥାପି ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ପୂର୍ବରୁ ରିଡକସନ ଏବଂ ପରେ ସ୍ପ୍ଲିଣ୍ଟିଂ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଇପାରେ ।[୧] ଯେଉଁମାନଙ୍କର ଶୀଘ୍ର ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ, ସେମାନଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଫଳାଫଳ ସାଧାରଣତଃ ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ ହୁଏ; ତଥାପି ସାଧାରଣତଃ ଓଷ୍ଟିଓଆର୍ଥ୍ରାଇଟିସ ଏବଂ ଅକ୍ଷମତା ହୋଇପାରେ ।[୧] [୩] ଯଦି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ଭୁଲ ହୋଇଯାଏ, ତେବେ ଫଳାଫଳ ଖରାପ ହୁଏ ।[୩]
ପେରିଲୁନେଟ ସନ୍ଧିଚ୍ୟୁତି ସାଧାରଣ ନୁହେଁ, ଯାହା କଚଟି ଆଘାତର ୧୦% ରୁ କମ୍ ହୋଇଥାଏ ।[୧] [୩] ଯୁବ ବୟସ୍କମାନେ ସାଧାରଣତଃ ଏଥିରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୁଅନ୍ତି । [୨] ଏହା ପ୍ରଥମେ ୧୮୫୫ ମସିହାରେ ଜୋସେଫ-ଫ୍ରାଙ୍କୋଇସ୍ ମାଲଗାଇନ୍ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ ।[୪]
ଆଧାର
[ସମ୍ପାଦନା]- 1 2 3 4 5 6 7 Bentley, TP; Hope, N; Journey, JD (January 2024). "Wrist Dislocation". StatPearls. PMID 29939534.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Dixon, Andrew. "Perilunate dislocation | Radiology Reference Article | Radiopaedia.org". Radiopaedia. Archived from the original on 3 October 2023. Retrieved 26 February 2024.
- 1 2 3 4 Frane, N; Goldenberg, W (January 2024). "Perilunate Dislocation". StatPearls. PMID 32491641.
- ↑ Kardashian, G; Christoforou, DC; Lee, SK (2011). "Perilunate dislocations" (PDF). Bulletin of the NYU hospital for joint diseases. 69 (1): 87–96. PMID 21332444. Archived from the original (PDF) on 2023-10-22. Retrieved 2024-02-26.