କୋଲିଆଡକା

କୋଲିଆଡକା^[୧]^[୨]^[୩] ହେଉଛି ପାରମ୍ପରିକ ଗୀତ ଯାହା ସାଧାରଣତଃ ଖ୍ରୀଷ୍ଟମାସ ଛୁଟିଦିନରେ ପୂର୍ବ ସ୍ଲାଭିକ୍ , ମଧ୍ୟ ୟୁରୋପୀୟ ଏବଂ ପୂର୍ବ ୟୁରୋପୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରେ ବୋଲାଯାଏ। ଏହା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ ଯାହା ବିଷୟରେ ଗାଇଲେ ସବୁକିଛି ସତ୍ୟ ହେବ।^[୪]

କୋଲିଆଡକା ଗାଇବା କରିବା କୋଲିଆଡୁଭାନିଆ (କୋଲେଡୁଭାନେ, କୋଲେଡୋୱାନି) ଅଭ୍ୟାସ ସହିତ ଜଡିତ , ଯେଉଁଥିରେ ଲୋକମାନେ, ସାଧାରଣତଃ ପିଲା ଏବଂ ଯୁବକମାନେ ଏକ ତାରା ଧରି ଘର ଘର ବୁଲି ଅତିଥିମାନଙ୍କୁ ଗୀତ ସହିତ ସ୍ୱାଗତ କରନ୍ତି।^[୫]^[୬]

ଇତିହାସ

କିଭାନ୍ ରୁସରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ସମୟରୁ କୋଲିଆଡକା ବୋଲା ଯାଇ ଆସୁଛି । ସେହି ଗୀତଗୁଡ଼ିକୁ ଧାର୍ମିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସହିତ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା। ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସମୟରେ, କୋଲିଆଡକା ସୃଷ୍ଟି, ପ୍ରାକୃତିକ ଘଟଣା ଏବଂ ବିଶ୍ୱର ଗଠନ ବିଷୟରେ ପ୍ରାଚୀନ ଲୋକଙ୍କ ଧାରଣାକୁ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିଲେ। ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନିଟିର ଆଗମନ ସହିତ, କୋଲିଆଡକାର ବିଷୟବସ୍ତୁ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ଧାର୍ମିକ ଅର୍ଥ ଏବଂ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲା।

ବର୍ତ୍ତମାନ କୋଲିଆଡକା ମୁଖ୍ୟତଃ ଖ୍ରୀଷ୍ଟମାସ କ୍ୟାରୋଲ, ଯାହା ଯୀଶୁ ଖ୍ରୀଷ୍ଟଙ୍କ ଜନ୍ମ ଏବଂ ଏହି ଘଟଣା ସହିତ ଜଡିତ ବାଇବଲର କାହାଣୀ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ। ଈଶ୍ଵରୀୟ ମୂଳ ଏବେ ବି ସେଠାରେ ଅଛି।

ସୋଭିଏତ୍ ଶାସନ ଅଧୀନରେ ୟୁକ୍ରେନରେ, ଖ୍ରୀଷ୍ଟମାସ ପୂର୍ବ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ କୋଲିଆଡକା ( ଭର୍ଟେପ୍ )ର ସଂଗଠିତ ସାର୍ବଜନୀନ ଗୀତ ଗାଇବା କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଯାତନା ପାଉଥିଲା, ତେଣୁ ଏହା ପ୍ରାୟତଃ ନୂତନ ବର୍ଷର ପୂର୍ବ ରାତିରେ ହେଉଥିଲା । କିଛି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ "ଗୁଣ୍ଡାଗିରି" ପାଇଁ KGB ଦ୍ୱାରା ଗିରଫ କରାଯାଉଥିଲା। ବିଶେଷତଃ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଥିଲା 1 ଜାନୁଆରୀ 1972 ରେ ଘଟିଥିବା ଗଣ ଗିରଫଦାରୀ ଏବଂ କୋଲିଆଡକା ଗୀତ ଗାଇବା ସହିତ ଏକ ଉତ୍ସବ ଶୋଭାଯାତ୍ରାର ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀମାନଙ୍କୁ ଟାର୍ଗେଟ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଲ୍ଭିଭରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ଇହୋର୍ ଏବଂ ଇରିନା କାଲିନେଟ୍ସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ହୋଇଥିଲା ।^[୭]

ଦମନ ସତ୍ତ୍ୱେ, କୋଲିଆଡକା ଏବଂ ଭର୍ଟେପ୍ ପରମ୍ପରା ପଶ୍ଚିମ ୟୁକ୍ରେନର ଗ୍ରାମୀଣ ଏବଂ ସହରାଞ୍ଚଳ ଜନସଂଖ୍ୟା ମଧ୍ୟରେ ବଞ୍ଚି ରହିଥିଲା ଏବଂ 1986 ମସିହାରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଥିଏଟର ଦୃଶ୍ୟରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା। କୋଲିଆଡକା ପ୍ରଦର୍ଶନ ସୋଭିଏତ୍ ଜେଲ ଶିବିରରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାପିଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ସେହି ସମୟରେ ଅନେକ ୟୁକ୍ରେନୀୟ ବିରୋଧୀଙ୍କୁ ରଖାଯାଇଥିଲା। ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ମାଇରୋସ୍ଲାଭ ମାରିନୋଭିଚ୍ 1978 ମସିହାରେ ତାଙ୍କ କାରାବାସ ପରେ ସାଥୀ କଏଦୀମାନଙ୍କ ସହିତ କୋଲିଆଡକା ଗୀତ ଗାଇବାର ଆୟୋଜନ କରିଥିଲେ। 1988 ରୁ ଆରମ୍ଭ କରି, ଲାୟନ୍ସ ସୋସାଇଟିର ପ୍ରୟାସ ମାଧ୍ୟମରେ ଲ୍ଭିଭରେ କୋଲିଆଡକା ଗୀତ ଗାଇବା ଏବଂ ଭର୍ଟେପ୍ ପ୍ରଦର୍ଶନକୁ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ଅନୁମତି ଦିଆଯାଇଥିଲା , ଯଦିଓ ଶୋଭାଯାତ୍ରାର କିଛି ଉପାଦାନ, ଯେପରିକି ଦୂତମାନଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି, କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ଶାସନ ଦ୍ୱାରା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିଷିଦ୍ଧ କରାଯାଇଥିଲା। 1990 ଦଶକରୁ ଆରମ୍ଭ କରି କୋଲିଆଡକା ଏବଂ ଭର୍ଟେପ୍ ଥିଏଟରର ପରମ୍ପରା କିଭ୍ ସମେତ ୟୁକ୍ରେନର ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ମଧ୍ୟ ପୁନର୍ଜୀବିତ ହୋଇଛି ।

ଟାଇପୋଲୋଜୀ ଏବଂ ଗଠନ

New Joy Has Come

Tune of New Joy Has Come (Нова радість стала), a popular Ukrainian koliadka

ଏହି ଫାଇଲଟି ଶୁଣିବାରେ କିଛି ଅସୁବିଧା ହେଉଛି କି? ମିଡ଼ିଆ ସାହାଯ୍ୟ ଦେଖିବେ ।

ୟୁକ୍ରେନରେ କୋଲିଆଡକା ଗୀତଗୁଡ଼ିକ ପୌରାଣିକ କାହାଣୀ, ଇତିହାସ, କୃଷି, ପ୍ରେମ ଏବଂ ବିବାହ, ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନ ଏବଂ ହାସ୍ୟରସ ସମେତ ବିଭିନ୍ନ ବିଷୟ ପାଇଁ ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ। ସାଧାରଣ କୋଲିଆଡକାରେ ପରିବାର କିମ୍ବା ଗାୟକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ବୋଧିତ ଜଣେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ମହିମା ଏବଂ ଶୁଭକାମନା କରୁଥିବା ଗୀତ ରହିଥାଏ। ସେମାନଙ୍କର ସ୍ୱର ଧାର୍ମିକ ଗୀତ ପାଇଁ ସାଧାରଣ। କିଛି କୋଲିଆଡକାକୁ ଭିନ୍ନ ପ୍ରତିରୋଧ ସହିତ ଶ୍ଚେଡ୍ରିଭକା ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ। ପୂର୍ବ ପୋଲସିଆ , ପୋଲ୍ଟାଭା ଅଞ୍ଚଳ , ପୋଡୋଲିଆ , ୟୁକ୍ରେନୀୟ କାର୍ପାଥିଆନ୍ ଏବଂ ଭୋଲହିନିଆର କିଛି ଅଂଶରେ ପ୍ରଚଳିତ ଏକ ପୃଥକ ପ୍ରକାରର କୋଲିଆଡକିରେ ଫସଲ ସହିତ ଜଡିତ ବିଷୟ ରହିଛି , ବିବାହ ଗୀତ ସହିତ ସାଧାରଣ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ଅଛି ଏବଂ ପ୍ରାୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନ ଉପାଦାନର ଅଭାବ ଅଛି , ଯାହା ଏହାର ପ୍ରାଚୀନ ଉତ୍ପତ୍ତିକୁ ସୂଚାଇପାରେ। କୋଲିଆଡକିର ଏକ ପୃଥକ ଗୋଷ୍ଠୀକୁ "ଚର୍ଚ୍ଚ କୋଲିଆଡକି" କୁହାଯାଏ, ଯାହା ଖ୍ରୀଷ୍ଟମାସରେ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦୁଇ ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ଚର୍ଚ୍ଚରେ ପରିବେଷଣ କରାଯାଏ, ଏବଂ ଏହାକୁ ଭର୍ଟେପ୍ ନାଟକରେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇପାରିବ। ଏହି ପ୍ରକାରର ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଗୀତ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ହେଉଛି ନ୍ୟୁ ଜୋୟ ହାଜ୍ କମ୍ (Нова радість стала)। ଏହି ପ୍ରକାରର କୋଲିଆଡକିର ଅନେକ ପାରୋଡି ମଧ୍ୟ ରହିଛି। କଥାବାର୍ତ୍ତାରେ "ବୁଣା" ସମୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ଗୀତ, "ଛେଳି ମାର୍ଗଦର୍ଶକ", ଏବଂ ଜନ୍ମ ଗୀତଗୁଡ଼ିକୁ "କୋଲିଆଡକି" ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା। ^[୮]

ଆଧୁନିକ ସଂସ୍କୃତିରେ

ୟୁକ୍ରେନର ଲୁହାନସ୍କରେ ପିଲାମାନେ ଏକ ଲୋକପ୍ରିୟ କୋଲିଆଡକା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରୁଛନ୍ତି

ସର୍ବିଆନ୍ ଏବଂ ମୋଣ୍ଟେନେଗ୍ରିନମାନେ ସେମାନଙ୍କ ଚର୍ଚ୍ଚରେ ସେଣ୍ଟ ନିକୋଲାସଙ୍କ ପ୍ରତି ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ କୋଲିଆଡକି ଗାନ କରନ୍ତି। ସ୍ଲୋଭାକ, ଚେକ୍ ଏବଂ କେତେକ ସମୟରେ ବେଲାରୁଷୀୟମାନେ କେବଳ ସେଣ୍ଟ ନିକୋଲାସ ଦିବସରେ (ଯାହା ସେମାନେ ଡିସେମ୍ବର 6 ରେ ପାଳନ କରନ୍ତି) ନୁହେଁ,^[୯] ବରଂ ସେଣ୍ଟ ଷ୍ଟିଫେନ୍ ଦିବସରେ (ଡିସେମ୍ବର 26) ମଧ୍ୟ କୋଲିଆଡକା ଗାନ କରନ୍ତି ।^[୧୦]

ୟୁକ୍ରେନିଆର ଲୋକମାନେ ସେଣ୍ଟ ନିକୋଲାସ୍ ଦିବସ (ଡିସେମ୍ବର 6) ଏବଂ ଖ୍ରୀଷ୍ଟମାସ ପୂର୍ବ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ (ଡିସେମ୍ବର 24) କୋଲିଆଡକା ଏବଂ ଶ୍ଚେଡ୍ରିଭକି (ୟୁକେ) ଗାନ କରନ୍ତି।^[୧୧]^[୧୨] ୟୁକ୍ରେନରେ ଶ୍ଚେଡ୍ରିଭକି ଏବଂ ପୋସିଭାଲ୍କି ନାମରେ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରକାରର ଶୀତକାଳୀନ ଛୁଟିଦିନର ଆଚାର-ବ୍ୟବହାର ଗୀତ ଅଛି। ପାରମ୍ପରିକ ଭାବରେ, ସେମାନଙ୍କର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ବିଭକ୍ତ,^[୧୩] କିନ୍ତୁ ଆଧୁନିକ ୟୁକ୍ରେନିଆର ସଂସ୍କୃତିରେ ଏହି ଧାରଣାଗୁଡ଼ିକ ପରସ୍ପର ସହିତ ଜଡିତ, ମିଶ୍ରିତ ଏବଂ ଅର୍ଜିତ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକ ରହିଛି।

କୋଲିଆଡକା ସେହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକରେ ମଧ୍ୟ ବୋଲାଯାଏ ଯେଉଁଠାରେ ବଡ଼ ପ୍ରବାସୀ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ କାନାଡାରେ ରହୁଥିବା ୟୁକ୍ରେନୀୟମାନେ ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି ।^[୧୪]

ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ସଂଗୀତରେ

କୋଲିଆଡକାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ୟୁକ୍ରେନ ରଚନା ହାନ୍ନା ହାଭ୍ରିଲେଟ୍ସ, ମାଇକେଲ ହେଭୋରୋନସ୍କି, ପାଇଲପ କୋଜିଟସ୍କି, ଆଲେକ୍ସଜାଣ୍ଡାର୍ କୋଶେଜ୍, ମାଇକୋଲା ଲାଇସେଙ୍କୋ, କାଇରୋ ଷ୍ଟେଟସେଙ୍କୋ, ଭାସିଲ୍ ବାରଭିନସ୍କି ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା। କୋଲିଆଡକାର ନିଜସ୍ୱ ସଂସ୍କରଣ ପାଭଲୋ ଡିଭୋର୍ସ୍କି ପରି ଅନେକ ଆଧୁନିକ ରଚନା ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା । କୋଲିଆଡକା ଟ୍ୟୁନ୍ ମଧ୍ୟ ବିକାଶ କାମିନସ୍କି , ବୋରିସ୍ ଲିଆଟୋସିନ୍ସ୍କି ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇଥିଲା ।^[୧୫]

ଦି ଲିଟିଲ୍ ସ୍ୟାଲୋ

ୟୁକ୍ରେନୀୟ "Щедрик" (Schedryk), ଯାହାକୁ ଇଂରାଜୀରେ "The Little Swallow" କୁହାଯାଏ, ଏହା ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଲୋକଗୀତ ଯାହାର ମୂଳ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନ-ପୂର୍ବରୁ ରହିଛି। ଏହି ଗୀତଟି ୟୁକ୍ରେନୀୟ ରଚୟିତା ଏବଂ ଶିକ୍ଷକ ମାଇକୋଲା ଲିଓଣ୍ଟୋଭିଚ୍ 1916 ମସିହାରେ ସଜ୍ଜିତ କରିଥିଲେ। "Schedryk" କୁ ପରେ ଲୋକପ୍ରିୟ ଆମେରିକୀୟ ରଚୟିତା, ଶିକ୍ଷକ ଏବଂ ୟୁକ୍ରେନୀୟ ଜାତିଗତ ବଂଶର କୋରାଲ କଣ୍ଡକ୍ଟର ପିଟର ଜେ. ୱିଲହାଉସ୍କି 5 ଅକ୍ଟୋବର 1921 ରେ କାର୍ନେଗି ହଲରେ ଆଲେକଜାଣ୍ଡର କୋଶେଟ୍ଜଙ୍କ ୟୁକ୍ରେନୀୟ ନ୍ୟାସନାଲ୍ କୋରସ୍ ଦ୍ୱାରା ମୂଳ ଗୀତର ପ୍ରଦର୍ଶନ ପରେ ଏକ ଇଂରାଜୀ ଖ୍ରୀଷ୍ଟମାସ କ୍ୟାରୋଲ୍, " Carol of the Bells " ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ପିଟର ଜେ. ୱିଲହାଉସ୍କି 1936 ମସିହାରେ ତାଙ୍କର ନୂତନ ଗୀତ (ଯାହା ୟୁକ୍ରେନୀୟ ଗୀତ ଉପରେ ଆଧାରିତ ନଥିଲା) କପିରାଇଟ୍ ଏବଂ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ ।

ଧାରଣାଗତ ଭାବରେ, ଏହି ଗୀତର ୟୁକ୍ରେନୀୟ ଲିରିକ୍ସ ଶେଡ୍ରିଭକା (ମାଲଙ୍କା ଗୀତ) ର ପରିଭାଷା ପୂରଣ କରେ ଯେତେବେଳେ " କାରୋଲ ଅଫ୍ ଦି ବେଲ୍ସ " ର ଇଂରାଜୀ ବିଷୟବସ୍ତୁ ଏହାକୁ କୋଲିଆଡକା (ଖ୍ରୀଷ୍ଟମାସ ଗୀତ) ଭାବରେ ସୂଚିତ କରେ।

ଡିସେମ୍ବର 9, 2016 ରେ, ଜର୍ଜିଆନ୍ ଜନ୍ମିତ ବ୍ରିଟିଶ ଗାୟିକା କେଟି ମେଲୁଆ ଏବଂ ଦି ଗୋରି ମହିଳା ଗାୟକ (ଯାହା ତେଓନା ସିରାମୁଆଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ) BBC ରେ ମୂଳ ୟୁକ୍ରେନୀୟ "ଶ୍ଚେଡ୍ରିକ୍" ଗାଇଥିଲେ ।^[୧୬]

ଆଧାର

↑ "Entry Display Web Page".
↑ "Koliadky in the 21st Century – Razom".
↑ "The poetic forms and mythological elements in the Ukrainian Hutsulian carols "Koliadky" and "Shchedrivky"" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2021-01-17.
↑ "::Best of Ukraine ::Holidays in Ukraine". Retrieved 2007-05-08.
↑ Енциклопедія українознавства. Загальна частина (ЕУ-I). 1994–1995. p. 230.
↑ Енциклопедія українознавства. Словникова частина (ЕУ-II). Vol. 3. 1994. pp. 1077–1086.
↑ "Пропалі вертепи". 2018-01-06. Retrieved 2025-10-17.
↑ "Козачок", In: Українська музична енциклопедія, vol. 2. (Е – К) , гол. редкол. Г. Скрипник. — Київ : Видавництво Інституту мистецтвознавства, фольклористики та етнології НАН України, 2008, pp. 508-511
↑ JPC-DESIGN, whychristmas?com /. "Christmas in Slovakia on whychristmas?com". www.whychristmas.com (in ଇଂରାଜୀ). Retrieved 2017-01-26.
↑ "26 Декабря - Святого Стефана - праздники Чехии от Megatour.cz". www.megatour.cz (in ରୁଷିୟ). Retrieved 2017-01-26.
↑ MsUpucka (2013-12-19), Євромайдан. Діти співають колядки на Миколая., archived from the original on 2021-12-13, retrieved 2017-01-26
↑ "Щедрівки та віншування на Водохреща (відео) – Золочів.нет". zolochiv.net (in ୟୁକ୍ରେନିଆନ୍). Retrieved 2017-01-26.
↑ "Топ-10 українських засівалок на свято Василя (14 січня)". Щастя-Здоровля (in ୟୁକ୍ରେନିଆନ୍). 2017-01-13. Archived from the original on 4 February 2022. Retrieved 2017-01-26.
↑ "Ukrainian Folk Music Canada Toronto Christmas Song Band Homerlas - Music Host". www.musichost.me (in ଇଂରାଜୀ). Archived from the original on 2017-11-07. Retrieved 2017-01-26.
↑ "Козачок", In: Українська музична енциклопедія, vol. 2. (Е – К) , гол. редкол. Г. Скрипник. — Київ : Видавництво Інституту мистецтвознавства, фольклористики та етнології НАН України, 2008, p. 511
↑ Christmas Music Videos (2016-12-17), Katie Melua & The Gori Women's Choir - The Little Swallow (Ukrainian language of Carol of the Bells), archived from the original on 2021-12-13, retrieved 2017-01-26

[1] "Entry Display Web Page".

[2] "Koliadky in the 21st Century – Razom".

[3] "The poetic forms and mythological elements in the Ukrainian Hutsulian carols "Koliadky" and "Shchedrivky"" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2021-01-17.

[4] "::Best of Ukraine ::Holidays in Ukraine". Retrieved 2007-05-08.

[5] Енциклопедія українознавства. Загальна частина (ЕУ-I). 1994–1995. p. 230.

[6] Енциклопедія українознавства. Словникова частина (ЕУ-II). Vol. 3. 1994. pp. 1077–1086.

[zax-7] "Пропалі вертепи". 2018-01-06. Retrieved 2025-10-17.

[8] "Козачок", In: Українська музична енциклопедія, vol. 2. (Е – К) , гол. редкол. Г. Скрипник. — Київ : Видавництво Інституту мистецтвознавства, фольклористики та етнології НАН України, 2008, pp. 508-511

[9] JPC-DESIGN, whychristmas?com /. "Christmas in Slovakia on whychristmas?com". www.whychristmas.com (in ଇଂରାଜୀ). Retrieved 2017-01-26.

[10] "26 Декабря - Святого Стефана - праздники Чехии от Megatour.cz". www.megatour.cz (in ରୁଷିୟ). Retrieved 2017-01-26.

[11] MsUpucka (2013-12-19), Євромайдан. Діти співають колядки на Миколая., archived from the original on 2021-12-13, retrieved 2017-01-26

[12] "Щедрівки та віншування на Водохреща (відео) – Золочів.нет". zolochiv.net (in ୟୁକ୍ରେନିଆନ୍). Retrieved 2017-01-26.

[13] "Топ-10 українських засівалок на свято Василя (14 січня)". Щастя-Здоровля (in ୟୁକ୍ରେନିଆନ୍). 2017-01-13. Archived from the original on 4 February 2022. Retrieved 2017-01-26.

[14] "Ukrainian Folk Music Canada Toronto Christmas Song Band Homerlas - Music Host". www.musichost.me (in ଇଂରାଜୀ). Archived from the original on 2017-11-07. Retrieved 2017-01-26.

[15] "Козачок", In: Українська музична енциклопедія, vol. 2. (Е – К) , гол. редкол. Г. Скрипник. — Київ : Видавництво Інституту мистецтвознавства, фольклористики та етнології НАН України, 2008, p. 511

[16] Christmas Music Videos (2016-12-17), Katie Melua & The Gori Women's Choir - The Little Swallow (Ukrainian language of Carol of the Bells), archived from the original on 2021-12-13, retrieved 2017-01-26

[୧]

[୨]

[୩]

[୪]

[୫]

[୬]

[୭]

[୮]

[୯]

[୧୦]

[୧୧]

[୧୨]

[୧୩]

[୧୪]

[୧୫]

[୧୬]