ଓଡ଼ିଆ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର

ଓଡ଼ିଆ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର (ଓଡ଼ିଆ: ଓଡ଼ିଆ ପାଞ୍ଜି) ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶା ଅଞ୍ଚଳର ଓଡ଼ିଆ ଲୋକମାନେ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ଏକ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରତିଆଧାରିତ ପଞ୍ଜିକା । ଏହି ପାଞ୍ଜି ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ପ୍ରତିଆଧାରିତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ବାର୍ଷିକ ଚକ୍ରକୁ ଅନୁସରଣ କରେ, ଯେଉଁଥିରେ ଧାର୍ମିକ ତିଥିମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର ଚକ୍ର ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥାଏ ।^[୧] ଓଡ଼ିଆ ପାଞ୍ଜିର ନବବର୍ଷକୁ ମହା ବିଷୁବ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ବା ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏହା ମେଷ ମାସର ପ୍ରଥମ ଦିନରେ ପଡ଼ିଥାଏ (ଗ୍ରେଗୋରିୟ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଅନୁଯାୟୀ: ମେଷ - ଏରିଜ୍), ଯାହା ସମ୍ପୃକ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର ମାସ ବୈଶାଖ ସହ ସମାନ ଅଟେ । ଓଡ଼ିଆ ପାଞ୍ଜି ଉତ୍କଳୀୟ ବର୍ଷାବ୍ଦ ଅନୁସାରେ ଚାଲିଥାଏ, ଯାହା ୫୯୨ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦର ଭାଦ୍ରବ ଶୁକ୍ଳ ଦ୍ୱାଦଶୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ।^[୨]

ନୂତନ ବର୍ଷ ଏବଂ ଯୁଗ

ଓଡ଼ିଆ ପଞ୍ଜିକା ଯେଉଁଥିରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ବାର୍ଷିକ ଚକ୍ରକୁ ଅନୁସରଣ କରାଯାଇଥାଏ, ତାହାଅନୁଯାୟୀ ବର୍ଷର ପ୍ରଥମ ଦିନ କିମ୍ବା ନବବର୍ଷ ମେଷ ସଂକ୍ରାନ୍ତି (ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କର ମେଷ ରାଶିକୁ ପ୍ରବେଶ) ବେଳେ ଅର୍ଥାତ ମଧ୍ୟ ଏପ୍ରିଲ୍‌ରେ ପଡ଼ିଥାଏ । ଏହି ଓଡ଼ିଆ ନବବର୍ଷ ଉତ୍ସବକୁ ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି କିମ୍ବା ମହା ବିଷୁବ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ନାମରେ ପରିଚିତ ।^[୩]

ଉତ୍କଳୀୟ ବର୍ଷାବ୍ଦ (ଓଡ଼ିଆ: ଉତ୍କଳୀୟ) ଓଡ଼ିଆ ପାଞ୍ଜି ପାଇଁ ୫୯୨ ଖ୍ରୀଷ୍ଟାବ୍ଦରେ ଭାଦ୍ରବ ଶୁକ୍ଳ ଦ୍ୱାଦଶୀ (ଭାଦ୍ରବ ମାସର ପୂର୍ଣ୍ଣିମାନ୍ତ ପକ୍ଷର ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥି) ରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ତିଥି ପୌରାଣିକ ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ଜନ୍ମତିଥି ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ, ଯିଏ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ (ନୀଳମାଧବ) ମୂର୍ତ୍ତିକୁ ପୁରୀରେ ବିସ୍ଥାପିତ କରିଥିଲେ ।^[୪]^[୫] ଏହି ବର୍ଷାବ୍ଦ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଦାୟିତ୍ୱ ରହିଛି ଯାହା ପ୍ରାଚୀନ ସୋମବଂଶୀ (କେଶରୀ) ରାଜବଂଶର ଶାସନ ସମୟ ସହ ମିଳିଥାଏ, ଯାହାକୁ ମାଦଳା ପାଞ୍ଜି ରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଏହି ବର୍ଷାବ୍ଦ ରାଜା ଯଯାତି ପ୍ରଥମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।^[୬]

ଏହିପରି ଭାବରେ, ଉତ୍କଳୀୟ ବର୍ଷାବ୍ଦ ଅନୁଯାୟୀ ନବବର୍ଷ ଭାଦ୍ରବ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥିରେ, ଅର୍ଥାତ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପୂର୍ବରୁ ଥିବା ଓଢ଼଼ଣି ଚନ୍ଦ୍ର ପକ୍ଷର ୧୨ତମ ଦିନରେ (ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସରେ) ପଡ଼ିଥାଏ । ଏହି ଦିନକୁ ଓଡ଼ିଆ ଆର୍ଥିକ ନବବର୍ଷ ବୋଲି କୁହାଯାଏ ଓ ଏହା ସୁନିଆଁ (ଓଡ଼ିଆ: ସୁନିଆଁ) ଉତ୍ସବ ରୂପେ ପରିଚିତ। ସୁନିଆଁ ଦିନ ରାଜସ୍ୱ ସଂଗ୍ରହ, ନୂଆ ପଞ୍ଜିକା ପ୍ରକାଶ, ଓ ଗଜପତି ରାଜାଙ୍କ ଶାସନ ଅବଧି ସଂକେତ କରୁଥିବା ତାଳପତ୍ର ଜନ୍ମକୁଣ୍ଡଳୀ ଲେଖିବା ପାଇଁ ନୂଆ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷ ଆରମ୍ଭକୁ ଦର୍ଶାଯାଏ । ୧୯୪୭ ମସିହା ପରେ ଏହି ଦିନକୁ ପ୍ରଧାନତଃ ଏକ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଦିନ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଏ ଓ ମୁଖ୍ୟତଃ ପଞ୍ଜିକା ଓ କୁଣ୍ଡଳୀ ଲିଖନରେ ଓଡ଼ିଆ ବର୍ଷ ପରିବର୍ତ୍ତନ ସୂଚିତ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥାଏ ।^[୭]^[୮]^[୯]

New Year Date
New Year	Odia month	Gregorian	Cycle
Odia New Year (Pana Sankranti/Maha Bishuba Sankranti)	୧ ବୈଶାଖ (ମେଷ) 1 Baiśākha (Meṣa)	14 April 13 April (Gregorian leap year)	Solar
Odia financial New Year (Sunia)	ଭାଦ୍ର ଶୁକ୍ଳ ଦ୍ୱାଦଶୀ Bhādra Śukḷa Dwādaśī 12th day of Waxing Moon (Full moon) phase	varies, September	Lunar

Odia year	Shaka year	Vikrami year	Gregorian year
୧୪୩୦ ଉତ୍କଳାବ୍ଦ/ଉତ୍କଳୀୟ ସନ 1430 Utkaḷābda/Utkaḷiya San	1944 Śakābda	2079 Vikram Samvat	2022 CE

ଅଙ୍କ ବର୍ଷ

ଅଙ୍କ ବର୍ଷ (ଓଡ଼ିଆ: ଅଙ୍କ) ପଦ୍ଧତି ହେଉଛି ଏକ ବିଶିଷ୍ଟ ରାଜଶାସନ ବର୍ଷ ପ୍ରଣାଳୀ, ଯାହା ପୂର୍ବଗଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ଶାସନକାଳ ଗଣନା ପାଇଁ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏହି ପ୍ରଣାଳୀରେ କିଛି ବିଶେଷ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ଅଛି ଯାହା ଏହାକୁ ସାଧାରଣ ବର୍ଷ ଗଣନା ଠାରୁ ଭିନ୍ନ କରିଥାଏ । ଏହି ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ପ୍ରଣାଳୀ ଆଜି ବି ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ ଓ ଓଡ଼ିଆ ପଞ୍ଜିକାରେ ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ଗଜପତି ମହାରାଜା ଦିବ୍ୟସିଂହ ଦେବଙ୍କ ନାମରେ ଏହି ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ଲେଖାଯାଏ । ଏହି ଉପାଧି ଓଡ଼ିଶାର ଐତିହାସିକ ରାଜାମାନେ ଦେଇଥିବା ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଐତିହ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତିକୁ ବହନ କରେ।^[୧୦]^[୧୧]

ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ:

ଅଙ୍କ ପ୍ରଣାଳୀ ଓଡ଼ିଆ ଆର୍ଥିକ ନବବର୍ଷ ଦିନ ସୁନିଆଁ ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ, ଯାହା ଭାଦ୍ରବ ଶୁକ୍ଳ ଦ୍ୱାଦଶୀ (ଭାଦ୍ରବ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ୧୨ତମ ଦିନ) — ଅଗଷ୍ଟ-ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସରେ ପଡ଼େ । ଯଦି ରାଜା ଏହି ତିଥିର କିଛିଦିନ ପୂର୍ବରୁ ରାଜସିଂହାସନ ଅଧିକାର କରନ୍ତି, ତେବେ ତାଙ୍କ ଶାସନର ପ୍ରଥମ ବର୍ଷ କେବଳ ସେଇ କିଛି ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିବ ।

ନୂଆ ବର୍ଷ ଦିନରେ ମୁଦ୍ରା (ପଇସା) ଜାରି କରାଯାଉଥିଲା, ଏହିପରି ଭାବରେ ପ୍ରଥମ ମୁଦ୍ରାକୁ ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ୨ ଦିଆଯାଉଥିଲା, ଅଙ୍କ ୧ କେବେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇନଥାଏ ।

ଯେଉଁ ବର୍ଷର ଶେଷ ସଂଖ୍ୟା ୬ ଥାଏ, ସେଥିରେ ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ଛାଡ଼ି ଦିଆଯାଉଥିଲା । ଯେପରିକି ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ୫ ପରେ ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ୭, ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ୧୫ ପରେ ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ୧୭ ଆସୁଥିଲା ।

ଏହା ସହ ଯେଉଁ ବର୍ଷର ଶେଷ ସଂଖ୍ୟା ୦ ଥାଏ, ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ୧୦ ବ୍ୟତିତ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ି ଦିଆଯାଉଥିଲା ।

ଏହିପରି ଭାବରେ ଅଙ୍କ ବର୍ଷ ୧, ୬, ୧୬, ୨୦, ୨୬, ୩୦, ୩୬, ୪୦, ୪୬, ୫୦, ୫୬ ଓ ଏହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅନେକ ବର୍ଷ କେବେ ବି ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇନି ।

Timeline of actual Regnal year and Anka year (shown till regnal year 30)
Regnal year	1	2	3	4	5	6	7	8	9	10	11	12	13	14	15	16	17	18	19	20	21	22	23	24	25	26	27	28	29	30
Anka year	2	3	4	5	7	8	9	10	11	12	13	14	15	17	18	19	21	22	23	24	25	27	28	29	31	32	33	34	35	37

Regnal & Anka year of Gajapati king of Puri
(titular reign since 7 July 1970)
Gregorian year	Regnal year	Odia year	Anka year
2022 CE	52	୧୪୩୦ ଉତ୍କଳାବ୍ଦ 1430 Utkaḷābda	୬୫ ଅଙ୍କ 65 Aṅka

ପାଞ୍ଜି

ମାଦଳା ପାଞ୍ଜି (Odia: ମାଦଳା ପାଞ୍ଜି) ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୀ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ସହିତ ସଂପୃକ୍ତ ଏକ ଐତିହାସିକ ପାଞ୍ଜି । ଏହିଥିରେ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଓ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ସମ୍ପର୍କିତ ଓଡ଼ିଶାର ଐତିହାସିକ ଘଟଣାବଳୀର ବିବରଣୀ ଥାଏ । ମାଦଳା ପାଞ୍ଜି ୧୨ଶତାବ୍ଦୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଓ ପ୍ରତିବର୍ଷ ବିଜୟାଦଶମୀ ଦିନ ଏହା କରଣ ସମୁଦାୟ ଦ୍ୱାରା ଲେଖାଯାଉଥିଲା । ଏହି ଐତିହାସିକ ପାଞ୍ଜି ରଖିବାର ପ୍ରଥା "ପୂର୍ବଗଙ୍ଗବଂଶୀ ରାଜା ଅନନ୍ତବର୍ମା ଚୋଡ଼ଗଙ୍ଗଦେବ (୧୦୭୭–୧୧୫୦)"ଙ୍କ ସମୟରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ।

ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଆ ପାଞ୍ଜିର ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି ବିଜ୍ଞାନସମ୍ମତ ସଂଶୋଧନା ସହିତ, ଯାହା ପଠାଣି ସାମନ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ତାଙ୍କ ଜ୍ୟୋତିର୍ବିଦ୍ୟା ଅବଲୋକନଗୁଡିକୁ ପାରମ୍ପରିକ ଯନ୍ତ୍ର ସାହାଯ୍ୟରେ ଗଣନା କରାଯାଇଥିଲା ଓ ଏହାକୁ ସେ "ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଦର୍ପଣ" ନାମକ ତାଳପତ୍ର ହସ୍ତଲିପିରେ ୧୮୬୯ ମସିହାରେ ଲେଖିଥିଲେ ଓ ୧୮୯୯ ମସିହାରେ ଏହା ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ଏହି ଅବଲୋକନଗୁଡିକ ଓଡ଼ିଶାର ପାଞ୍ଜି ତିଆରି କାର୍ଯ୍ୟରେ ବିଶେଷକରି ପୁରୀ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ଜ୍ୟୋତିଷୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ନିଭାଇଥିଲା।^[୧୨]

ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ପାଞ୍ଜି ପ୍ରଥାରେ ଖ୍ୟାତନାମା ପଞ୍ଜିଗୁଡିକ ହେଲେ:

ଖଡ଼ିରତ୍ନ ପଞ୍ଜିକା
ସାମନ୍ତ ପଞ୍ଜିକା
ବିରଜା ପଞ୍ଜିକା

ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖ୍ୟାତିଲାଭ କରିଥିବା ଓଡ଼ିଆ ପାଞ୍ଜିଗୁଡିକ ହେଲେ: କୋହିନୁର ପାଞ୍ଜି, ବିରଜା ପାଞ୍ଜି (ନନ୍ଦା), ରାଧାରମଣ ପାଞ୍ଜି (ପୁରୀ ପାରମ୍ପରିକ ପାଞ୍ଜି ଉପରେ ଆଧାରିତ), ଭାଗ୍ୟଦୀପ ପାଞ୍ଜି, ଭାଗ୍ୟଜ୍ୟୋତି ପାଞ୍ଜି, ଭାଗ୍ୟଚକ୍ର ପାଞ୍ଜି ।^[୧୩]

ମାସ

Odia (Lunar) ମାସ māsa	Days	Odia (Solar) ରାଶି rāsi	Zodiac	Gregorian
ବୈଶାଖ Baiśākha	31	ମେଷ Mesa	Aries	April–May
ଜ୍ୟେଷ୍ଠ Jyeṣṭha	31	ବୃଷ Brusa	Taurus	May–June
ଆଷାଢ଼ Āṣāḍha	32	ମିଥୁନ Mithuna	Gemini	June–July
ଶ୍ରାବଣ Śrābaṇa	31	କର୍କଟ Karkaṭa	Cancer	July–August
ଭାଦ୍ରବ/ଭାଦ୍ର Bhādraba/Bhādra	31	ସିଂହ Singha	Leo	August–September
ଆଶ୍ୱିନ Āświna	31	କନ୍ୟା Kanyā	Virgo	September–October
କାର୍ତ୍ତିକ Kārttika	30	ତୁଳା Tuḷā	Libra	October–November
ମାର୍ଗଶିର Mārgaśira	29	ବିଛା Bichā	Scorpio	November–December
ପୌଷ Pauṣa	29	ଧନୁ Dhanu	Sagittarius	December–January
ମାଘ Māgha	30	ମକର Makara	Capricorn	January–February
ଫାଲ୍‌ଗୁନ/ଫଗୁଣ Phālguna/Phaguṇa	30	କୁମ୍ଭ Kumbha	Aquarius	February–March
ଚୈତ୍ର Chaitra	30	ମୀନ Mina	Pisces	March–April

ବାର

ଓଡ଼ିଆ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡରରେ ସାତ ଦିନର ସପ୍ତାହ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।

Day (Odia)	Celestial object	Equivalent	Day (Gregorian)
ରବିବାର Rabibāra	Surya	Sun	Sunday
ସୋମବାର Somabāra	Chandra	Moon	Monday
ମଙ୍ଗଳବାର Maṅgaḷbāra	Mangala	Mars	Tuesday
ବୁଧବାର Budhabāra	Budha	Mercury	Wednesday
ଗୁରୁବାର Gurubāra	Brihaspati	Jupiter	Thursday
ଶୁକ୍ରବାର Śukrabāra	Shukra	Venus	Friday
ଶନିବାର Śanibāra	Shani	Saturn	Saturday

ଋତୁ

Odia Rutu ଋତୁ	Season	Odia months	Months (Gregorian)
ଗ୍ରୀଷ୍ମ Grīṣma	Summer	Baiśākha–Jyeṣṭha	April–June
ବର୍ଷା Barṣā	Monsoon	Āṣāṛha–Śrābaṇa	June–August
ଶରତ Śarata	Autumn	Bhādraba–Āświna	August–October
ହେମନ୍ତ Hemanta	Pre-Winter	Kārttika–Mārgaśira	October–December
ଶୀତ Śīta	Winter	Pauṣa–Māgha	December–February
ବସନ୍ତ Basanta	Spring	Phālguna–Chaitra	February–April

ସମୟ

Time	Gregorian	Units	Equivalent
ଦିନ dina	Day	୧୨ ଘଣ୍ଟା 12 ghaṇṭā	12 hours
ରାତି rāti	Night	୧୨ ଘଣ୍ଟା 12 ghaṇṭā	12 hours
ଦିବସ dibasa	Solar day	୨୪ ଘଣ୍ଟା 24 ghaṇṭā	24 hours
୧ ସପ୍ତାହ 1 saptaha	1 week	୭ ଦିନ 7 dina	7 days
୧ ପକ୍ଷ 1 pakṣa	1 fortnight	୧୫ ଦିନ 15 dina	15 days
୧ ବର୍ଷ 1 barṣa	1 year	୩୬୫ ଦିନ 365 dina	365 days
୧ ବର୍ଷ 1 barṣa	1 year	୧୨ ମାସ 12 māsa	12 months

Lunar week
Paksha ପକ୍ଷ (pakhya)	Period	Lunar phase	Days
ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ śukḷapakṣa	From ଅମାବାସ୍ୟା (Amābāsyā) to ପୂର୍ଣ୍ଣିମା (Pūrṇṇima) New moon to Full moon	Waxing moon	15 days
କୃଷ୍ଣପକ୍ଷ krushṇapakṣa	From ପୂର୍ଣ୍ଣିମା (Pūrṇṇima) to ଅମାବାସ୍ୟା (Amābāsyā) Full moon to New moon	Waning moon	15 days

Lunar Day ତିଥି (tithi)	Bright fortnight ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ (śukḷapakṣa)	Lunar phase	Dark fortnight କୃଷ୍ଣପକ୍ଷ (krushṇapakṣa)	Lunar phase
1	ପ୍ରତିପଦ pratipada	Waxing Crescent	ପ୍ରତିପଦ pratipada	Waning Gibbous
2	ଦ୍ୱିତୀୟା dwitīyā		ଦ୍ୱିତୀୟା dwitīyā
3	ତୃତୀୟା trutīyā		ତୃତୀୟା trutīyā
4	ଚତୁର୍ଥୀ caturthī		ଚତୁର୍ଥୀ caturthī
5	ପଞ୍ଚମୀ pañcamī		ପଞ୍ଚମୀ pañcamī
6	ଷଷ୍ଠୀ ṣaṣṭhī		ଷଷ୍ଠୀ ṣaṣṭhī
7	ସପ୍ତମୀ saptamī	First Quarter	ସପ୍ତମୀ saptamī	Last Quarter
8	ଅଷ୍ଟମୀ aṣṭamī	First Quarter	ଅଷ୍ଟମୀ aṣṭamī	Last Quarter
9	ନବମୀ nabamī	Waning Crescent	ନବମୀ nabamī	Waxing Gibbous
10	ଦଶମୀ daśamī		ଦଶମୀ daśamī
11	ଏକାଦଶୀ ekādaśī		ଏକାଦଶୀ ekādaśī
12	ଦ୍ୱାଦଶୀ dwādaśī		ଦ୍ୱାଦଶୀ dwādaśī
13	ତ୍ରୟୋଦଶୀ trayodaśī		ତ୍ରୟୋଦଶୀ trayodaśī
14	ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ caturddaśī		ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ caturddaśī
15	ପୂର୍ଣ୍ଣିମା pūrṇṇima	Full Moon	ଅମାବାସ୍ୟା amābāsyā	New Moon

ପର୍ବ

ଓଡ଼ିଆ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଅନୁସାରେ ପାଳିତ ଓଡ଼ିଆ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭାରତୀୟ ପର୍ବପର୍ବାଣୀ:

Months	Festivals
Baisākha	Pana Sankranti (Maha Bishuba Sankranti)
Jyesṭha	Buddha Purnima, Akshaya Tritiya, Sabitri Brata, Sitalsasthi
Āsāḍha	Raja Parba, Ratha Jatra
Srābaṇa	Gamha Purnima (Raksha Bandhan)
Bhādraba	Krishna Janmashtami, Ganesh Chaturthi, Nuakhai, Sunia
Āswina	Vishwakarma Puja, Mahalaya, Durga Puja, Dusehra, Kumara Purnima
Kārttika	Kali Puja, Dipabali, Jagaddhatri Puja, Boita Bandana, Bali Jatra
Mārgasira	Prathamastami, Manabasa Gurubara
Pausa	Dhanu jatra, Samba Dashami, Pousha Purnima
Māgha	Makar Sankranti, Vasant Panchami
Phālguna	Maha Shivaratri
Chaitra	Holi (Dol Purnima), Odisha Day (Utkala Dibasa)

ଆଧାର

↑ S. Balachandra Rao (2000), Indian Astronomy: An Introduction, Universities Press, p. 44, ISBN 9788173712050
↑ VK Mishra (2010), The Calendars of India, pp. 55, 81, arXiv:1007.0062
↑ Crump, William D. (2014), Encyclopedia of New Year's Holidays Worldwide, MacFarland, page 114
↑ Sankar Balakrishna Dikshit (1896). Bharatiya Jyotish Sastra Part 2. India Meteorological Department. Retrieved 2020-04-12.
↑ Girish Chandra Tarkalankar (1894). Chronological tables from 1764 to 1900. Sreenath Banerjee, Bhowanipore. Retrieved 2020-04-12.
↑ Kailash Chandra Dash 2010, p. 165.
↑ "Sunia". puriwaves. 9 September 2011. Archived from the original on 4 December 2020. Retrieved 5 December 2020.
↑ Subhash Sahu (2009), Sunia (The Odia Calendar) (PDF), archived from the original (PDF) on 23 November 2009, retrieved 5 December 2020
↑ Roland Hardenberg (July 2000), The Anka Ceremony of the King of Puri (India), Journal of Social Sciences, retrieved 5 December 2020
↑ Pankaj Tandon (2012), Tentative Attributions of some Gold Fanams of the Eastern Gangas, BU, retrieved 25 January 2021
↑ Pankaj Tandon (2018), Coins of the Eastern Gangas ruler Anantavarman Chodaganga, BU, retrieved 25 January 2021
↑ Naik, P. C.; Satpathy, L. (1998). "Samanta Chandra Sekhar : The great naked eye astronomer". Bulletin of the Astronomical Society of India. 26: 33–49. Bibcode:1998BASI...26...33N.
↑ "Odia calendar". Retrieved 17 November 2020.

[1] S. Balachandra Rao (2000), Indian Astronomy: An Introduction, Universities Press, p. 44, ISBN 9788173712050

[2] VK Mishra (2010), The Calendars of India, pp. 55, 81, arXiv:1007.0062

[3] Crump, William D. (2014), Encyclopedia of New Year's Holidays Worldwide, MacFarland, page 114

[4] Sankar Balakrishna Dikshit (1896). Bharatiya Jyotish Sastra Part 2. India Meteorological Department. Retrieved 2020-04-12.

[5] Girish Chandra Tarkalankar (1894). Chronological tables from 1764 to 1900. Sreenath Banerjee, Bhowanipore. Retrieved 2020-04-12.

[FOOTNOTEKailash_Chandra_Dash2010165-6] Kailash Chandra Dash 2010, p. 165.

[7] "Sunia". puriwaves. 9 September 2011. Archived from the original on 4 December 2020. Retrieved 5 December 2020.

[8] Subhash Sahu (2009), Sunia (The Odia Calendar) (PDF), archived from the original (PDF) on 23 November 2009, retrieved 5 December 2020

[9] Roland Hardenberg (July 2000), The Anka Ceremony of the King of Puri (India), Journal of Social Sciences, retrieved 5 December 2020

[10] Pankaj Tandon (2012), Tentative Attributions of some Gold Fanams of the Eastern Gangas, BU, retrieved 25 January 2021

[11] Pankaj Tandon (2018), Coins of the Eastern Gangas ruler Anantavarman Chodaganga, BU, retrieved 25 January 2021

[12] Naik, P. C.; Satpathy, L. (1998). "Samanta Chandra Sekhar : The great naked eye astronomer". Bulletin of the Astronomical Society of India. 26: 33–49. Bibcode:1998BASI...26...33N.

[13] "Odia calendar". Retrieved 17 November 2020.

[୧]

[୨]

[୩]

[୪]

[୫]

[୬]

[୭]

[୮]

[୯]

[୧୦]

[୧୧]

[୧୨]

[୧୩]