ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଭଙ୍ଗାରୁଜା
 | ବିଶ୍ୱସନୀତା ପରଖିବା ପାଇଁ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗଟିରେ ଅଧିକ ଆଧାର ଲୋଡ଼ା । (ଏପ୍ରିଲ୍ ୨୦୨୬) |
ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ, ଭଣ୍ଡାଲିଜିମ୍ ହେଉଛି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟମୂଳକ ଭାବରେ ବିଭ୍ରାନ୍ତିକର କିମ୍ବା କ୍ଷତିକାରକ ଉପାୟରେ ଏକ ପୃଷ୍ଠା ସମ୍ପାଦନା କରିବା। ଭଣ୍ଡାଲିଜିମ୍ ହେଉଛି ଯେକୌଣସି ଯୋଗ, ଅପସାରଣ, କିମ୍ବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯାହା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟମୂଳକ ଭାବରେ ହାସ୍ୟରସପୂର୍ଣ୍ଣ, ଅର୍ଥହୀନ, ଏକ ମିଥ୍ୟା, ଅପମାନଜନକ କିମ୍ବା ଯେକୌଣସି ଭାବରେ ଅପମାନଜନକ।
ଇତିହାସରେ, ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଖୋଲା ସମ୍ପାଦନାର ସ୍ୱାଧୀନତାକୁ ଅନୁମତି ଦେବା ଏବଂ ମିଥ୍ୟା ସୂଚନା ଏହାର ବିଷୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସମ୍ଭାବ୍ୟ କ୍ଷତିକାରକ ହୋଇପାରେ, ସେତେବେଳେ ଏହାର ସୂଚନାର ସଠିକତାକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ ବଜାୟ ରଖିବା ପାଇଁ ସଂଘର୍ଷ କରିଛି।[୧] ଉଇକିପିଡ଼ିଆରେ ଭଣ୍ଡାଲିଜିମ୍ କରିବା ସହଜ, କାରଣ ସୁରକ୍ଷିତ ପୃଷ୍ଠାଗୁଡ଼ିକୁ ଛାଡି ଯେକୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ସାଇଟ୍ ସମ୍ପାଦନା କରିପାରିବେ (ଯାହା ସୁରକ୍ଷା ସ୍ତର ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି କେବଳ କିଛି ବିଶେଷାଧିକାର ଥିବା ବ୍ୟବହାରକାରୀମାନେ ସମ୍ପାଦନା କରିପାରିବେ)। କିଛି ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ବଟ୍ ଯେକୌଣସି ମାନବ ସମ୍ପାଦକଙ୍କ ତୁଳନାରେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଭଣ୍ଡାଲିଜିମ୍ ଚିହ୍ନଟ ଏବଂ ଅପସାରଣ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ।[୨]
ଉଇକିପିଡ଼ିଆକୁ ଭଙ୍ଗା କରିବା କିମ୍ବା ଅନ୍ୟଥା ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ସାଇଟର ବ୍ୟବହାର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ବିରୁଦ୍ଧରେ। ଭଣ୍ଡାଲ୍ମାନଙ୍କୁ ପ୍ରାୟତଃ ସମ୍ପାଦନାରୁ ଅବରୋଧ କରାଯାଇଥାଏ, ଏବଂ ବ୍ୟବହାର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ଅନୁଯାୟୀ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ ନିଷିଦ୍ଧ କରାଯାଇପାରେ। ଭଣ୍ଡାଲ୍ମାନଙ୍କୁ କେବଳ କିଛି ଘଣ୍ଟା/ଦିନ/ମାସ ପାଇଁ କିମ୍ବା ଅନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାଳ ପାଇଁ ନିଷିଦ୍ଧ କରାଯାଇପାରେ ଯାହା ସେମାନେ କରିଥିବା ଭଣ୍ଡାଲିଜିମର ସ୍ତର ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ଭଣ୍ଡାଲିଜିମ ଅତିଥି ସମ୍ପାଦକ (IP ଠିକଣା), କିମ୍ବା ପଞ୍ଜିକୃତ ଆକାଉଣ୍ଟ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା (ପ୍ରାୟତଃ କେବଳ ଭଣ୍ଡାଲିଜିମ ପାଇଁ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଆକାଉଣ୍ଟ) ଦ୍ୱାରା କରାଯାଇପାରେ।
ଭଣ୍ଡାଲିଜିମ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାୟତଃ ଟାର୍ଗେଟ୍ ହେଉଥିବା ଲେଖାଗୁଡ଼ିକରେ ଅନୁପଯୁକ୍ତ ସମ୍ପାଦନାର ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ, ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ଏକ ସୁରକ୍ଷା ନୀତି ପ୍ରଣୟନ କରେ, ଯାହା ଏକ ବ୍ୟବହାରକାରୀ-ବିଶେଷାଧିକାର ଯୋଗ୍ୟତା ପ୍ରଣାଳୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଏକ ଅର୍ଦ୍ଧ-ସୁରକ୍ଷିତ କିମ୍ବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୁରକ୍ଷିତ ପୃଷ୍ଠା କେବଳ ସେହି ଆକାଉଣ୍ଟ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପାଦିତ ହୋଇପାରିବ ଯେଉଁମାନେ ଯଥାକ୍ରମେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଆକାଉଣ୍ଟ ବୟସ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ସୀମା କିମ୍ବା ପ୍ରଶାସକଙ୍କୁ ପୂରଣ କରନ୍ତି। ଭଣ୍ଡାଲିଜିମର ପ୍ରାୟତଃ ଲକ୍ଷ୍ୟସ୍ଥଳରେ ଟ୍ରେଣ୍ଡିଂ ଏବଂ ବିବାଦୀୟ ବିଷୟ, ସେଲିବ୍ରିଟି ଏବଂ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଘଟଣାବଳୀ ଉପରେ ଲେଖା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।[୩]
ଭଙ୍ଗାରୁଜା ବିରୋଧୀ ପଦକ୍ଷେପ
[ସମ୍ପାଦନା]ClueBot NG
[ସମ୍ପାଦନା]ବଟର ବ୍ୟବହାରକାରୀ ପୃଷ୍ଠା ପାଇଁ, ବ୍ୟବହାରକାରୀ:ClueBot NG ଦେଖନ୍ତୁ।
ଭଣ୍ଡାଲିଜିମ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଲଢ଼ୁଥିବା ସବୁଠାରୁ ଜଣାଶୁଣା ବଟ୍ ହେଉଛି ClueBot NG। ଏହି ବଟ୍ ୨୦୧୦ ମସିହାରେ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ବ୍ୟବହାରକାରୀ କ୍ରିଷ୍ଟୋଫର ବ୍ରେନମ୍ୟାନ୍ ଏବଂ ନାଓମି ଆମେଥିଷ୍ଟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିଲା (୨୦୦୭ ମସିହାରେ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ମୂଳ ClueBot ପରେ; NG ହେଉଛି ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ି)[୪] ଏବଂ ଏକ ସମ୍ପାଦନ ଭଣ୍ଡାଲିଜିମ କି ନାହିଁ ତାହା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବା ପାଇଁ ମେସିନ୍ ଲର୍ଣ୍ଣିଂ ଏବଂ ବାୟେସିଆନ୍ ପରିସଂଖ୍ୟାନ ବ୍ୟବହାର କରେ।[୫][୨]
ଆଧାର
[ସମ୍ପାଦନା]- ↑ "Wikipedia testing new method to curb false info". Christian Science Monitor. ISSN 0882-7729. Retrieved 2026-04-01.
- 1 2 "Meet the 'bots' that edit Wikipedia". BBC News (in ବ୍ରିଟିଶ୍ ଇଂରାଜୀ). 2012-07-18. Retrieved 2026-04-01.
- ↑ "Wikipedia fights vandalism - Technology News". NZ Herald (in New Zealand English). Retrieved 2026-04-01.
- ↑ Hicks, Jesse (2014-02-18). "This machine kills trolls". The Verge (in ଆମେରିକୀୟ ଇଂରାଜୀ). Retrieved 2026-04-01.
- ↑ Raja, Sumit. "Little about the bot that runs Wikipedia, ClueBot NG". DigitFreak - The Biggest Digital Tech News Hub (in ଆମେରିକୀୟ ଇଂରାଜୀ). Archived from the original on 2013-11-22. Retrieved 2026-04-01.