ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ
IUCN Category II (National Park)
Map showing the location of ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ.
ଅବସ୍ଥାନ ଓଡ଼ିଶା, ଭାରତ
ପାଖ ସହର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା
ଦିଗବାରେଣି 20°45′N 87°0′E / 20.75°N 87°E / 20.75; 87ଦିଗବାରେଣି: 20°45′N 87°0′E / 20.75°N 87°E / 20.75; 87
କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ୬୭୨ ବର୍ଗ କି.ମି.
ସ୍ଥାପିତ ୧୯୭୫
ପରିଚାଳନା ପରିବେଶ ଓ ଜଙ୍ଗଲ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ, ଭାରତ ସରକାର

ଭିତରକନିକା ଓଡ଼ିଶାର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରେ ଥିବା ଗୋଟିଏ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ । କେନ୍ଦ୍ରପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ରାଜନଗର ବିଧାନସଭା ମଣ୍ଡଳୀରେ ରାଜନଗର ବନ୍ୟମଣ୍ଡଳୀ ମଧ୍ୟରେ ଭିତର କନିକା ଓ ଗହିରମଥା ଅବସ୍ଥିତ । ୬୭୨ ବର୍ଗ କି.ମି.ର [୧] ଏହି ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ଭିତରକନିକା ହେନ୍ତାଳ ବଣ, ଯାହା ବ୍ରାହ୍ମଣୀ, ବୈତରଣୀଧାମରା ନଦୀମାନଙ୍କ ତ୍ରିକୋଣ ଭୂମିରେ ଅଛି । ଏହି ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନଟି ଭିତରକନିକା ପଶୁ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ଦ୍ଵାରା ବେଢ଼ାହୋଇ ଅଛି । ଗହୀରମଥା ବେଳାଭୂମି ଏହାର ପୂର୍ବରେ ଅଛି ଯାହା ବଙ୍ଗୋପସାଗରରୁ ହେନ୍ତାଳ ବଣକୁ ଅଲଗା କରିଥାଏ ।

୧୯୭୫ରେ ବନ୍ୟ ଜୀବ ଅଭୟାରଣ୍ୟ (୬୭୨ବର୍ଗ କି,ମି ) ଓ ୧୯୯୮ରେ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ (୧୪୫ ବର୍ଗ କି.ମି) ଘୋଷିତ ହେଲା । ୨୦୦୨ରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ଆଦ୍ରର୍ଭୁମି ଘୋଷଣା ହେଲା । ନିକଟରେ ଧାମରା ବନ୍ଦର ଓ ତାଳଚ୍ଚୁଆ ମାଛ ଜେଟି, ହୁଇଲର ଓ କାଳୀଭଞ୍ଜଡିଆ ଅବସ୍ଥିତ । ରିଘାଗଡା ଗ୍ରାମରେ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦର ଅଛି । ଆଗରୁ କନିକା ରାଜା ଜମିଦାରିରେ ଥିଲା ।

ଜୈବ ବିବିଧତା ମଧ୍ୟରେ ୬୩ ପ୍ରକାର ଲୁଣି ହେନ୍ତାଳ ଗଛ ,୧୭୨ ପ୍ରକାର ପକ୍ଷୀ (ମାଛରଙ୍କା, ଗେନ୍ଦାଖିଆ,ବଣୀ, ବଗ, କାଠହଣା) ସରୀସୃପ ଅହିରାଜ, ଅଜଗର, ଗୋଖର, ତମ୍ପ, ଘଡିଆଳ କୁମ୍ଭିର(୧୮୪୦ଟି), ସାମୁଦ୍ରିକ ଗୋଧି ଓ ସାପ, ଭେକ୍‌ଟି, ବାଳିଆ, ଚିତଳ, ଖଙ୍ଗା, ଈଲିଶି ମାଛ, କଙ୍କଡା, ଚିଙ୍ଗୁଡୀ ପ୍ରଚୁର ମିଳେ । ଏହା ବ୍ୟତିତ ହରିଣ, ସମ୍ବର, ବାରହା, ହେଟା, ବିଲୁଆ, ବନ୍ୟମଇଁଷ, ଗାଈ, କୂକୂଡା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ଏହି ଉଦ୍ୟାନ ଲୁଣିପାଣିରେ ବଞ୍ଚୁଥିବା କୁମ୍ବୀର (Crocodylus porosus), ଭାରତୀୟ ବୋଡ଼ା Indian python, କଳା ଇବିସ (Black ibis) ଓ ଡାର୍ଟର (Darters) ମାନଙ୍କ ବାସସ୍ଥଳୀ । ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଅଲିଭ ରିଡ଼ଲେ ସାମୁଦ୍ରିକ କଇଁଛ (Lepidochelys olivacea) ଗହୀର ମଥା ମୁହାଣରେ ଅଣ୍ଡା ଦେଇଥାନ୍ତି ।

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

[୧]ଭିତର କ ନିକା

ଘ୍ ଡିଆ ଳ ଓ କ ଇଞ୍ଛ
Mangroves ଭିତର କନିକା
ବଙ୍ଗୋପ ସାଗର କ ଇଛ
କୁମ୍ଭିର ଖୋଳା ନଈ
ଅଲିଭ ରିଡୈଲ୍

ବିଭିନ୍ନ୍ ପ୍ରଜାତି ପ୍ରାଣୀ

ଚର୍ମ୍ ଶିଙ୍ଘାଳ
ହରିଣ
ଓଧ
ଅହିରାଜ ସାପ

[୨]