ଦେବସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା

ଉଇକିପିଡ଼ିଆ ରୁ
(ଦେବ ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ରୁ ଲେଉଟି ଆସିଛି)
ଏହି ଲେଖାଟି ଦେବ ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ବାବଦରେ । ବାକିସବୁ ପାଇଁ, ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପାଳିତ ପର୍ବପର୍ବାଣୀ ପ୍ରସଙ୍ଗଟି ଦେଖନ୍ତୁ ।
ଦେବସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା
ଦେବସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା
ନାଆଁ ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା
ଅନ୍ୟ ନାଆଁ ସ୍ନାନଯାତ୍ରା
ପାଳନକାରୀ ଓଡ଼ିଆ
ବିଶେଷତା ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଜନ୍ମଦିନ
ତାରିଖ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା
୨୦୧୩ ତାରିଖ ୨୩ ଜୁନ
୨୦୧୪ ତାରିଖ ୧୩ ଜୁନ (ଶୁକ୍ରବାର)
୨୦୧୫ ତାରିଖ ୨ ଜୁନ (ମଙ୍ଗଳବାର)
ଅବସ୍ଥାନ ସବୁ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର

ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ତିଥିରେ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରରେ ସ୍ନାନଯାତ୍ରା ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ । ଏହାକୁ ମଧ୍ୟ ଦେବସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା କୁହାଯାଏ । ଯେଉଁ ବର୍ଷ ଯୋଡା ଆଷାଢ଼ ପଡେ,ଉକ୍ତ ବର୍ଷ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରରେ ନବକଳେବର ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ । ଏହି ଦିନରେ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ସ୍ନାନ ମଣ୍ଡପରେ ଜଗନ୍ନାଥ, ବଳଭଦ୍ରସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ପାରମ୍ପରିକ ରୀତିରେ ବେଦଧ୍ଵନି ପୂର୍ବକ ୧୦୮ କଳସୀ ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରାଯାଏ । ଏହା ପରେ ଦିଅଁମାନଙ୍କର ଗଜାନନ ବେଶ ଧାରଣ କରିଥାନ୍ତି । ସାଧାରଣତଃ ବର୍ଷରେ ଥରୁଟିଏ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ଭାଇଭଉଣୀଙ୍କ ସହିତ ଜଳସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ଅନ୍ୟ ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ ମନ୍ତ୍ରସ୍ନାନ କରାଯାଏ । ଏହି ଦିନ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ଜଗନ୍ନାଥ, ବଳଭଦ୍ର, ସୁଭଦ୍ରା ଓ ସୁଦର୍ଶନଙ୍କୁ ୧୦୮ ପୂର୍ଣ୍ଣକୁମ୍ଭରେ ଗାଧୋଇ ଦିଆଯାଏ । ଏହି ଦିନକୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କର ଜନ୍ମଦିନ ରୂପରେ ମଧ୍ୟ ପାଳନ କରାଯାଇଥାଏ । ଏହା ରଥଯାତ୍ରା ଆଗରୁ ପାଳିତ ହେଉଥିବା ଏକ ପୂଜା ବିଧି ।[୧][୨]

ଉପଚାର ବିଧି[ସମ୍ପାଦନା]

ଗଜାନନ ବେଶ

ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପୂର୍ବଦିନ ସାଧାରଣ ଦିନପରି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ କବାଟଫିଟା, ପାହାନ୍ତିଆ ଅବକାଶ, ଗୋପାଳବଲ୍ଲଭ,ସକାଳଧୂପ, ଦ୍ଵିପ୍ରହରଧୂପ ଆଦି ସମସ୍ତ ନୀତିର ସମାପନ ପରେ ସ୍ଵଳ୍ପସମୟ ପାଇଁ ପହୁଡ଼ ହୁଏ ଓ ପରେ ପରେ ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାର ବିଧି ଆରମ୍ଭ ହେଇଯାଏ । ଏହିଦିନ କୋଠ ସିଆଁସିଆ ମନ୍ଦିରରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି ଓ ପହଣ୍ଡି ପାଇଁ ଚାରମାଳ ବାନ୍ଧନ୍ତି l ପ୍ରଭୁଙ୍କର ସେନାପଟା ଓ ବାହୁଟିନାଗି ହୁଏ l ରତ୍ନସିଂହାସନ ଉପରେ ମଙ୍ଗଳାର୍ପଣ କରାଯାଏ । ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ଓ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କୁ ସେବକ ମାନେ ସମୂହ ଭାବରେ ମିଶି ପହଣ୍ଡି କରାଇ ସାତ ପାହଚ ପାଖକୁ ଆଣନ୍ତି । ସାତ ପାହଚ ପାଖରେ ଫୁଲରେ ତିଆରି ବଡ଼ ଟାହିଆରେ ମଣ୍ଡିତ କରାଯାଏ । ଏହି ସାତପାହଚ ଉପରେ ଟାହ୍ୟାନାଗି ହେବାପରେ ଦ୍ଵିତୀୟ ମଙ୍ଗଳାର୍ପଣ ହୁଏ । ତା ପରେ ବନ୍ଦାପନା ଓ ପରେ ପରେ ରାଘବଦାସ ମଠରୁ ଆସିଥିବା ଘଷା ନାଗି କରାଯାଏ । ତା ପରେ ପନ୍ତି ଖାଇ ଖାଇ ଠାକୁରମାନେ ସ୍ନାନବେଦିକୁ ଯାଇ ନିଜର ଆସ୍ଥାନ ଉପରେ ଅବସ୍ଥାନ କରନ୍ତି l ସୁଆର ବଡୁ ଅମ୍ଭୂଣିଆ ପାଣି ଛିଞ୍ଚନ୍ତି l ଗରାବଡୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣକଳସ ଧରି ଶିତଳାଦେବୀଙ୍କ ସମ୍ମୁଖସ୍ଥ ଓ ବର୍ଷତମାମ ଅପବ୍ୟବହୃତ ହୋଇ ରହିଥିବା ସ୍ଵର୍ଣ୍ଣକୂପରୁ ଜଳ ଆଣନ୍ତି । [୩] ଶ୍ରୀଜୀଉ ମାନଙ୍କୁ ୧୦୮ ଗରା ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରାଯାଏ l ଏହି ଜଳରୁ ୩୫ ଗରା ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ, ୩୩ ଗରା ବଳଭଦ୍ରଙ୍କୁ, ୨୨ ଗରା ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ଓ ୧୮ ଗରା ସୁଦର୍ଶନଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଯାଏ ।[୪] ଏହାକୁ "ପ୍ରତ୍ୟେକ୍ଷ ଅବକାଶ" କହନ୍ତି । ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଏହି ଦିନ ଗଜାନନ ବେଶ କରାଯାଏ ।[୫] ଏହି ଦିନ ରାଘବଦାସ ମଠ ପକ୍ଷରୁ ଦେବୀ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ଫୁଲଚୂଳ, ଚନ୍ଦ୍ରିକା ଓ ଛତ୍ରି ନାଗି କରାଯାଇ ବେଶ କରାଯାଏ । ଗୋପାଳତୀର୍ଥ ମଠ ଦ୍ଵାରା ପ୍ରଦତ୍ତ ଶ୍ରୀବଳଭଦ୍ରଙ୍କୁ ଗଜାନନ ବେଶ ଓ ଶୁଦର୍ଶନଙ୍କୁ ଚକ୍ର ଲାଗି କରାଯାଏ । ଏହି ଦିନ ତିନି ଧୂପ ବଦଳରେ ଗୋଟିଏ ଧୂପ ଦିଆଯାଏ । [୬]

ତାପରେ ଠାକୁର ମାନେ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରକୁ ଗୋଟି ପହଣ୍ଡିରେ ଫେରନ୍ତି । ଭିତର କାଠପାଖ ଅଣସର ପିଣ୍ଡିରେ ଠାକୁର ମାନେ ବିଜେ କରିବାପରେ ତାଟି ବନ୍ଧାଯାଏ ଓ ପଟିମୂର୍ତି ସ୍ଥାପନା କରାଯାଏ । ତାପରେ ଏହି ଚତୁର୍ଧାମୂର୍ତ୍ତି ସ୍ନାନପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଠାରୁ ନେତ୍ରୋତ୍ସବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦିର୍ଘ ୧୫ ଦିନ ଧରି ଜ୍ଵରରେ ପଡ଼ନ୍ତି । ଏହାକୁ ଅଣସର କୁହାଯାଏ । ଏହି ୧୫ ଦିନ ଭକ୍ତମାନେ ଜିଉମାନଙ୍କର ଦର୍ଶନ ପାଆନ୍ତି ନାହିଁ ।[୭] ଏହି ସମୟରେ ଭକ୍ତମାନେ ନିକଟସ୍ଥ ବ୍ରହ୍ମଗିରିରେ ପୂଜିତ ହେଉଥିବା ଅଲାରନାଥ ଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି ।

ସାମାଜିକ ମହତ୍ତ୍ଵ[ସମ୍ପାଦନା]

କେତେକଙ୍କ ମତରେ ଏହା ମୌସୁମି ବର୍ଷା ଆଗମନର ସୂଚନା ଦେଇଥାଏ ।

ଆଧାର[ସମ୍ପାଦନା]

  1. http://www.jagannathtemplepuri.com/article/id/722/snana-yatra
  2. http://orissadiary.com/orissa_profile/ori_festival/june/Deva_Snana_Purnima.asp
  3. Mohapatra, Debabrata (2011). "The skies rain down for divine bath - Times Of India". indiatimes.com. http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-06-15/bhubaneswar/29665945_1_jagannath-temple-deities-temple-authorities. Retrieved 25 June 2013. "The well would remain unused till the next year's bathing ceremony." 
  4. Mohanty, Rajkumar (2013). "Ceremonial bath over, lords retire to Anasar Ghar - The New Indian Express". newindianexpress.com. http://newindianexpress.com/states/odisha/Ceremonial-bath-over-lords-retire-to-Anasar-Ghar/2013/06/24/article1650075.ece. Retrieved 25 June 2013. "Total 35 pitchers of water for Lord Jagannath, 33 for Lord Balabhadra, 22 for Devi Subhara and 18 pitchers for the Sudarshan were used" 
  5. "Odisha’s Snana Yatra : Much more than a ritual bath of Holy Trinity". Odisha Sun Times. http://odishasuntimes.com/62352/odishas-snana-yatra-much-ritual-bath-holy-trinity/. Retrieved 14 June 2014. 
  6. Details of the ceremony
  7. "Lavish bath before sickroom stay". telegraphindia.com. 2013. http://www.telegraphindia.com/1130624/jsp/odisha/story_17040386.jsp#.UcmSBmdb5tY. Retrieved 25 June 2013. "they undergo treatment for about 15 days and are out of bounds for devotees."